Handgeschreven brief/notitie op een kaart.
Origineel
Handgeschreven brief/notitie op een kaart. 5 september 1942. Mej. (of Mevr.) J. Kerkmeester. 5 / September
1942
Mijnheer
Naar aanleiding uwer schrijven
van 4 september j. l. bericht ik u dat [m.i. Insp.]
mijn man sinds 3 Augustus in het
werkkamp te Geesbrug (Drente) vertoeft.
en ik ziekelijk ben en niets meer mag
verrichten. zodoende kunnen wij
voorloopig geen gebruik maken.
van onzen plaats op de Markt.
Hoogachtend
Mej. J. Kerkmeester * Inhoud: De brief is een reactie op een schrijven van de autoriteiten (waarschijnlijk de marktmeester of de inspectie van het marktwezen). De schrijfster legt uit dat haar echtgenoot sinds een maand in een werkkamp verblijft en dat zijzelf wegens ziekte niet in staat is om de marktplaats te bezetten. Hierdoor ziet zij zich genoodzaakt de plek op de markt voorlopig op te geven.
* Schrijfstijl: De brief is formeel en beleefd, wat gebruikelijk was voor correspondentie met officiële instanties.
* Opmerkelijke details: De schrijfster ondertekent met "Mej." (Mejuffrouw), maar spreekt in de tekst over "mijn man". Dit kan wijzen op het gebruik van haar meisjesnaam of een verschrijving. De notitie in de marge ("m.i. Insp.") is waarschijnlijk een latere toevoeging door een ambtenaar (mogelijk staande voor "Markt Inspectie"). * Historische context: Het document dateert uit september 1942, midden in de Tweede Wereldoorlog. De term "werkkamp" in combinatie met de datum en de locatie (Geesbrug, Drenthe) is zeer beladen.
* Werkkamp Geesbrug: Geesbrug was een van de zogeheten Joodse werkkampen in Nederland. In 1942 werden duizenden Joodse mannen naar deze kampen gestuurd onder het mom van "werkverschaffing". In werkelijkheid waren dit voorportalen voor deportatie. In de nacht van 2 op 3 oktober 1942 (slechts enkele weken na deze brief) werden de mannen uit deze kampen, waaronder Geesbrug, naar kamp Westerbork afgevoerd en vandaaruit gedeporteerd naar vernietigingskampen in Polen.
* De familie Kerkmeester: De naam Kerkmeester komt voor in Joodse genealogische registers, met name in de regio Deventer/Zwolle. Deze brief documenteert het moment waarop een gezin door de maatregelen van de bezetter hun bron van inkomsten (de marktplaats) en hun gezinsleven verloor. Het is een tastbaar bewijs van de administratieve ontmanteling van het Joodse leven in Nederland.