Getypte brief op officieel briefpapier van de NSB met handgeschreven kanttekeningen en stempels. 14 december 1942 (verzending), 17 december 1942 (verwerking). [Linksboven, handgeschreven:]
№ 1046 L.M. 1942 16/12
[Stempel:] LM

[Briefhoofd:]
NATIONAAL-SOCIALISTISCHE BEWEGING DER NEDERLANDEN
GEWEST NOORD HOLLAND

[Adressering:]
Den Heer Dr. J.L. Strak,
Wethouder,
Raadhuis,
A L H I E R .

[Datum en adres afzender:]
Amsterdam, 14 Dec. '42.
J. W. Brouwersplein 7
Telefoon 22464 - 24564 - 23344
Verk/vD.

Kameraad,

Te Uwer bediening doe ik U onderstaand een afschrift van een bericht toekomen, hetwelk ik van mijn informator ontving:

"Des Woensdagsmorgens tusschen 10 en 11 uur worden er 3 balen mosselen gebracht (deze week op Dinsdag 1 December) in café Mustert, Celebesstraat hoek Insulindeweg, voorheen door de knecht van B. Sliphorst, (Commissie lid) en deze week door G. Lammers, broer van het Commissie lid Lammers. Tegen de voorschriften in zijn deze mosselen dus niet naar de daarvoor aangewezen verkoopplaats gebracht."

H O U Z E E !
J.W. de Ruiter
i.o.
[Handtekening: J. Verkuylen]
J. Verkuylen

[Linksonder, ondersteboven gestempeld en handgeschreven in kader:]
De Wethouder voor de Levensmiddelen, Wasch- en Schoonmaak-, Bad- en Zweminrichtingen stelt deze in handen van den Heer Directeur van het Marktwezen om advies.
A'dam, 17 December 1942

[Rechtsonder, stempelkader:]
De Wethouder voor de Levensmiddelen, Wasch- en Schoonmaak-, Bad- en Zweminrichtingen stelt deze in handen van den Heer Directeur van het Marktwezen om advies.
A'dam, 17 December 1942
[Stempel:] № 46A/907/1 M. 1942 17/12

[Linksonder, handgeschreven aantekening:]
Afschrift maken voor afd. L.M.
[Paraaf:] L.M.

[Voetnoot:]
Model 43 202 K 2347 Dit document is een schoolvoorbeeld van de bureaucratische controle en verklikking tijdens de Duitse bezetting in Nederland. De inhoud betreft een melding van illegale handel (zwarte handel) in mosselen.

1. De Melding: Een "informator" meldt dat mosselen direct aan een café (Café Mustert in de Amsterdamse Indische Buurt) worden geleverd in plaats van via de officiële, door de overheid gecontroleerde afzetkanalen.
2. Betrokkenen: Er worden specifieke namen genoemd (B. Sliphorst en G. Lammers), waarbij expliciet wordt vermeld dat zij "Commissie lid" zijn of daaraan gerelateerd. Dit duidt op corruptie binnen de distributie-organen.
3. Bureaucratische Gang: De brief is gericht aan de NSB-wethouder Dr. J.L. Strak. Onderaan is te zien dat de wethouder het document op 17 december doorstuurt naar de Directeur van het Marktwezen voor advies. Dit toont hoe de NSB-partijstructuur verweven was met het officiële gemeentebestuur.
4. Terminologie: Het gebruik van "Kameraad" en de groet "Hou Zee!" markeert de nationaalsocialistische identiteit van de correspondentie. In 1942 was de schaarste aan voedsel in Nederland groot en was het distributiesysteem strikt gereguleerd. De NSB probeerde haar macht te consolideren door toezicht te houden op de voedselvoorziening en "misstanden" aan te pakken.

Dr. Johannes L. Strak, de geadresseerde, was een overtuigd NSB'er die door de bezetter was aangesteld als wethouder in Amsterdam (onder de pro-Duitse burgemeester Voute). Hij was verantwoordelijk voor onder andere de voedselvoorziening. Verklikking over economische vergrijpen werd door de NSB aangemoedigd als een vorm van burgerplicht, hoewel het vaak ook werd gebruikt voor persoonlijke vetes of om de eigen machtspositie te versterken. Café Mustert bevond zich in een arbeiderswijk waar de sociale controle en de aanwezigheid van de politie tijdens de oorlog intensief waren. B. Sliphorst G. Lammers J. Verkuylen J.L. Strak J.W. de Ruiter L. Strak W. Brouwersplein Marktwezen NSB Politie