Doorslag van een officiële aanmaning/brief. 24 april 1942. De Directeur (vermoedelijk van de Centrale Markt/Marktwezen Amsterdam). [Handgeschreven in blauw potlood:] Verzonden 24/4 [onleesbaar, mogelijk: th Müller]

VB/HG.

den Heer J. Boeken,
Jodenbreestraat 64,
Amsterdam-Centrum.
Wijk 2.

66/8/1 M. 24 April 1942.

Mij is gebleken, dat de door U verschuldigde huur ten bedrage van f 125,01 voor Uw plaats in de hal op de Centrale Markt over de maanden Februari, Maart en April 1942 tot op heden niet is betaald. Tevens is U in gebreke gebleven f 1,- per week te voldoen ter afbetaling van een schuld voor het bezetten van een plaats in de hal op de Centrale Markt over 1941, zoodat U thans in totaal verschuldigd is f 125,01 (3 x f 41,67) + f 13,- = f 138,01.

Ik maan U hierbij aan dit bedrag ten spoedigste te voldoen bij den kassier ten Hoofdkantore van mijn dienst, Jan van Galenstraat 14 of door overschrijving op rekening no. 74 van het Gemeentelijke Girokantoor en verzoek U tevens in het vervolg er zorg voor te dragen, dat maandelijks een bedrag ad f 45,67 op bovengenoemde rekening wordt overgeschreven ten name van de Centrale Markt.

De Directeur, Dit document is een formele betalingsherinnering gericht aan de heer J. Boeken. De kern van de brief is de invordering van een achterstallige huurschuld voor een standplaats in de hal van de Centrale Markt in Amsterdam.

De totale schuld bedraagt f 138,01, opgebouwd uit:
1. Huur voor februari, maart en april 1942: f 125,01 (f 41,67 per maand).
2. Afbetaling van een oude schuld uit 1941: f 13,- (f 1,- per week).

Opvallend is de zakelijke, dwingende toon ("Ik maan U hierbij aan"). Er wordt verwezen naar de Jan van Galenstraat 14, waar het hoofdkantoor van de Centrale Markt gevestigd was. De brief is een typisch administratief product van de gemeentelijke diensten tijdens de bezettingsjaren. De datum (april 1942) en het adres (Jodenbreestraat 64) zijn historisch zeer significant. De Jodenbreestraat lag in het hart van de Amsterdamse Jodenbuurt. In het voorjaar van 1942 was de systematische uitsluiting en vervolging van de Joodse bevolking door de Duitse bezetter in volle gang.

Joodse markthandelaren werden in deze periode geconfronteerd met steeds strengere beperkingen. Vanaf september 1941 mochten Joden alleen nog op speciaal aangewezen markten staan en werden zij geweerd van de reguliere Centrale Markt. Het feit dat de heer Boeken in april 1942 een aanmaning krijgt voor huur over de voorgaande maanden, wijst erop dat hij zijn nering daar waarschijnlijk niet meer kon uitoefenen of door de anti-Joodse maatregelen in acute financiële nood was geraakt.

Kort na de datum van deze brief, vanaf mei 1942, werd de Jodenster verplicht en begonnen de grootschalige deportaties. De kans is groot dat deze administratieve schuld voor de geadresseerde op dat moment ondergeschikt was aan de strijd om te overleven. In digitale archieven zoals die van de Oorlogsgravenstichting of Joods Monument kan vaak worden teruggevonden of personen met deze naam en dit adres de oorlog hebben overleefd. Op Jodenbreestraat 64 woonden ten tijde van de oorlog meerdere leden van de familie Boeken. J. Boeken Marktwezen