Doorslag van een officiële brief/betalingsherinnering.
Origineel
Doorslag van een officiële brief/betalingsherinnering. 11 augustus 1942. De Directeur (van de Centrale Markt, Gemeente Amsterdam). Den Heer M. Presser, Marnixstraat 202, Amsterdam-Centrum (Wijk 9). [Rechtsboven:]
M/HB.
[Handgeschreven in paars potlood/inkt, midden boven:]
Verzonden 11/8 [handtekening/paraaf, mogelijk J Muller]
[Adressering:]
den Heer M. Presser,
Marnixstraat 202,
Amsterdam-Centrum.
Wijk 9.
[Kenmerk en datum:]
66/11/4 M. 11 Augustus 1942.
[Inhoud:]
Hiermede bericht ik U, dat door U onder aftrek van de U door den Burgemeester verleende kwijtschelding, voor het bezetten van een plaats in de Hal op de Centrale Markt over het kalenderjaar 1942 verschuldigd is een bedrag, groot: f 200,-
Door U werd reeds betaald: " 146,68
zoodat nog verschuldigd is: f 53,32,
welk bedrag U ten spoedigste dient te voldoen ten hoofdkantore van mijn dienst, Jan van Galenstraat 14, Amsterdam-West.
[Onderaan:]
De Directeur, Dit document is een formele kennisgeving van een openstaand saldo betreffende standplaatsgelden. De heer M. Presser wordt gemaand een restbedrag van f 53,32 (gulden) te betalen voor zijn standplaats in de Centrale Markthallen.
Opvallende details:
* Kwijtschelding: Er wordt melding gemaakt van een door de Burgemeester (destijds de pro-Duitse Edward Voûte) verleende kwijtschelding die al van het totaalbedrag is afgetrokken. Waarom deze kwijtschelding is verleend, blijkt niet uit het document.
* Financiën: De totale verschuldigde som voor het jaar 1942 was 200 gulden. Er was reeds 146,68 gulden voldaan.
* Locatie: De Centrale Markt bevond zich aan de Jan van Galenstraat 14 in Amsterdam-West, waar ook de administratie was gevestigd. De datum van het document, 11 augustus 1942, plaatst het midden in de periode van de Duitse bezetting van Nederland. In deze zomer van 1942 waren de grootschalige deportaties van Joden uit Amsterdam naar kamp Westerbork en verder naar de vernietigingskampen reeds begonnen (de eerste trein vertrok op 15 juli 1942).
De achternaam Presser is een veelvoorkomende Joodse naam in Amsterdam. Het feit dat de reguliere gemeentelijke bureaucratie – in dit geval de inning van marktgeld – onverstoorbaar doorging terwijl de Joodse bevolking systematisch werd vervolgd en weggevoerd, is kenmerkend voor de 'ambtelijke normaliteit' tijdens de bezetting. Veel Joodse marktkooplieden raakten in deze periode hun vergunning of standplaats kwijt door anti-Joodse verordeningen. Dit document vormt een administratief spoor van een marktkoopman die op dat moment nog in de boeken stond, maar wiens toekomst op dat moment uiterst onzeker was. J. Muller M. Presser Gemeente Amsterdam