Archief 745
Inventaris 745-400
Pagina 68
Dossier 100
Jaar 1943
Stadsarchief

Getypte brief / ambtelijk schrijven.

14 december 1943. Van: De Directeur (van een gemeentelijke dienst belast met voedselvoorziening).

Origineel

Getypte brief / ambtelijk schrijven. 14 december 1943. De Directeur (van een gemeentelijke dienst belast met voedselvoorziening). vB/RP.

8a/87/2 M. 14 December 1943.

Straszenerlaubnis. Den Heer Wethouder
voor de Arbeidszaken,
Raadhuis
Alhier.

Naar aanleiding van Uw circulaire d.d.
14 December 1943 heb ik de eer U te berichten,
dat voor mijn dienst noodig zijn 84 armbanden.
Aangezien mijn dienst werkzaam is voor
de voedselvoorziening van de stad Amsterdam en het
voor een goed functionneeren daarvan noodzakelijk
is, dat het geheele personeel blijft ingeschakeld,
moge ik U adviseeren te bevorderen dat voor mijn
dienst het gevraagde aantal armbanden wordt uit-
gereikt. Ik moge U erop wijzen, dat van dit aan-
tal 52 personen in het bezit zijn van een aan-
stelling als onbezoldigd gemeente veldwachter.
Besprekingen met Duitsche Autoriteiten
hierover zijn door mij niet gevoerd.

De Directeur, In deze brief verzoekt de directeur van een niet nader genoemde Amsterdamse gemeentelijke dienst om 84 "Straszenerlaubnis" armbanden. Deze armbanden dienden als visueel bewijs dat de drager toestemming had om zich tijdens de spertijd (avondklok) op straat te begeven voor werkzaamheden.

De directeur onderbouwt zijn aanvraag door te wijzen op het cruciale belang van zijn dienst voor de voedselvoorziening van de stad Amsterdam. Een opvallend detail is dat hij vermeldt dat 52 van de 84 personeelsleden de status van "onbezoldigd gemeente veldwachter" hebben. Dit was een veelgebruikte methode tijdens de bezetting om essentieel personeel extra bescherming te bieden tegen de Arbeitseinsatz (tewerkstelling in Duitsland) of om hun officiële status tegenover de bezetter te legitimeren.

De directeur benadrukt expliciet dat hij niet rechtstreeks met de Duitse autoriteiten heeft gecommuniceerd, maar de officiële Nederlandse hiërarchie via de wethouder volgt. Het document dateert van december 1943, een periode waarin de Duitse bezetting van Nederland steeds grimmiger werd. De schaarste aan voedsel nam toe, waardoor de organisatie van de voedselvoorziening van vitaal belang was voor de stad.

De term "Straszenerlaubnis" verwijst naar de Duitse regelgeving omtrent bewegingsvrijheid. Het feit dat de brief gericht is aan de "Wethouder voor de Arbeidszaken" (in die tijd vaak een NSB-functionaris of iemand die nauw met de bezetter samenwerkte) illustreert de bestuurlijke structuur van Amsterdam onder nationaalsocialistisch toezicht. De formele, bijna onderdanige toon ("heb ik de eer U te berichten", "moge ik U adviseeren") is kenmerkend voor de ambtelijke correspondentie uit die tijd.

Samenvatting

In deze brief verzoekt de directeur van een niet nader genoemde Amsterdamse gemeentelijke dienst om 84 "Straszenerlaubnis" armbanden. Deze armbanden dienden als visueel bewijs dat de drager toestemming had om zich tijdens de spertijd (avondklok) op straat te begeven voor werkzaamheden.

De directeur onderbouwt zijn aanvraag door te wijzen op het cruciale belang van zijn dienst voor de voedselvoorziening van de stad Amsterdam. Een opvallend detail is dat hij vermeldt dat 52 van de 84 personeelsleden de status van "onbezoldigd gemeente veldwachter" hebben. Dit was een veelgebruikte methode tijdens de bezetting om essentieel personeel extra bescherming te bieden tegen de Arbeitseinsatz (tewerkstelling in Duitsland) of om hun officiële status tegenover de bezetter te legitimeren.

De directeur benadrukt expliciet dat hij niet rechtstreeks met de Duitse autoriteiten heeft gecommuniceerd, maar de officiële Nederlandse hiërarchie via de wethouder volgt.

Historische Context

Het document dateert van december 1943, een periode waarin de Duitse bezetting van Nederland steeds grimmiger werd. De schaarste aan voedsel nam toe, waardoor de organisatie van de voedselvoorziening van vitaal belang was voor de stad.

De term "Straszenerlaubnis" verwijst naar de Duitse regelgeving omtrent bewegingsvrijheid. Het feit dat de brief gericht is aan de "Wethouder voor de Arbeidszaken" (in die tijd vaak een NSB-functionaris of iemand die nauw met de bezetter samenwerkte) illustreert de bestuurlijke structuur van Amsterdam onder nationaalsocialistisch toezicht. De formele, bijna onderdanige toon ("heb ik de eer U te berichten", "moge ik U adviseeren") is kenmerkend voor de ambtelijke correspondentie uit die tijd.

Kooplieden in dit dossier 100

M. Aronson Uilenburg E2/234 C.M.
L. Barmhartigheid Uilenburg 1/206 gedetineerd. niet bij S.Z.
J. Beekman Uilenburg 1/242 onbekend. "
M. Bergman Uilenburg 2/80
J. Premsela Uilenburg 2/104 beweert dat verg. bij m.w. is. "
G. Blog Uilenburg 2/200 "
L. de Maghtige Uilenburg 26/238 S.Z.
B. Boeken Uilenburg 3/18 C.M.
H. Boeken Uilenburg 3/19
A. Canes Uilenburg 5/15 C.M.
D. Cohen Uilenburg 5/61 C.M.
S. Cohen Uilenburg E2/127 C.M.
J. Crost Uilenburg 5/126 C.M.
W. Dagloonder Uilenburg 1/280 S.Z. C.M.
W. Dreese Uilenburg 20/271 B.S. "
A. Duits Uilenburg 6/107
geboren 29-10-1907 te Wijk aan Zee). Waterlooplein Rapenb. str: 46 III
geboren 29-10-1907 te Wijk aan Zee). Nieuwmarkt Nw Batavierstr. 13 I
geboren 29-10-1907 te Wijk aan Zee). Waterlooplein Hofmeijerstr: 9 hs
geboren 29-10-1907 te Wijk aan Zee). Waterlooplein Ruijschstraat 65 III
geboren 29-10-1907 te Wijk aan Zee). Waterlooplein Camperstr. 42 II
geboren 29-10-1907 te Wijk aan Zee). Waterlooplein Blasiusstr. 117 hs
geboren 29-10-1907 te Wijk aan Zee). Waterlooplein Vrolikstraat 130 III
geboren 29-10-1907 te Wijk aan Zee). Waterlooplein Dan: Theronstr: 26 hs
geboren 29-10-1907 te Wijk aan Zee). Waterlooplein Retiefstraat 66 II
geboren 29-10-1907 te Wijk aan Zee). Waterlooplein Tilanusstr: 83 III
geboren 29-10-1907 te Wijk aan Zee). Waterlooplein Ferd: Bolstr: 48.
geboren 29-10-1907 te Wijk aan Zee). Waterlooplein Retiefstraat 99 II
Alle 100 kooplieden →

Gerelateerde Documenten 3