Officieel schrijven (doorslag/minuut), aangeduid als "Vervolg op brief". 9 april 1941. De Directeur van het Marktwezen (vermoedelijk Amsterdam, gezien de terminologie en bestuursvorm). De Heer Wethouder voor de Levensmiddelen. Vervolg op brief No.46A/15/2 M.d.d. 9 April 1941 aan den Heer
Wethouder voor de Levensmiddelen van den Directeur van het
Marktwezen.

-2-

 Zooals ik in myn brief van 23 Januari 1941 no.46A/6/1

M berichtte, mocht, in verband met een wyziging van de Omzet-
belasting, deze belasting met ingang van 1 Januari 1941 niet
[handgeschreven in marge: den gebruikelijken] meer ~~in dien vorm~~ worden doorberekend. Ik stelde daarom voor
deze belasting in den vorm van "administratiekosten" aan de
koopers in rekening te brengen. Hiertoe werd ik by Besluit
van Burgemeester en Wethouders d.d. 31 Januari 1941 no.167
L.M.1941 gemachtigd. Door de vaststelling van de maximumpry-
zen voor zoetwatervisch zullen in de gevallen, dat de maximumpry-
prys wordt gehaald, deze administratiekosten niet meer in
rekening mogen worden gebracht, daar men hierdoor boven den
maximumprys zou komen. Dit is niet geoorloofd, daar de pryzen
zyn bepaald, inclusief alle kosten. In de betreffende gevallen
komt dus de omzetbelasting geheel ten laste van de Gemeente.
Zoodra ik eenig inzicht heb in de nadeelen, welke hierdoor
voor de Gemeente ontstaan, zal ik maatregelen overwegen, om
deze nadeelen te ondervangen, b.v. door verhooging van be-
paalde heffingen. Hieromtrent zal ik U dan nader rapporteeren.

                                       De Directeur,
                                       [Handtekening/Paraaf] *   **Kern van de zaak:** De brief beschrijft een juridisch-financieel probleem veroorzaakt door de invoering van de nieuwe Omzetbelasting per 1 januari 1941. Omdat de belasting niet meer direct mocht worden doorberekend aan de koper, had de gemeente de list bedacht om dit onder de noemer "administratiekosten" te doen.

• Het conflict: De centrale overheid had echter maximumprijzen vastgesteld voor zoetwatervis. Omdat deze maximumprijs "inclusief alle kosten" is, mogen de extra administratiekosten niet bovenop die prijs worden gerekend.
• Consequentie: Wanneer de vis voor de maximale prijs wordt verkocht, kan de gemeente de belasting/kosten niet verhalen op de koper, waardoor de gemeente zelf voor de kosten opdraait. De directeur kondigt aan dit tekort te willen compenseren door andere heffingen te verhogen.
• Taalgebruik: Typisch ambtelijk Nederlands uit de vroege 20e eeuw (bijv. "myn", "wyziging", "den", "zooals"). Opvallend is de typefout "maximumpry- / prys" waarbij het woord op de volgende regel nogmaals wordt gestart. Dit document stamt uit de periode van de Duitse bezetting van Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog. De term "Wethouder voor de Levensmiddelen" wijst op de kritieke staat van de voedselvoorziening in die tijd. Om inflatie en zwarte handel tegen te gaan, stelde de bezetter strikte maximumprijzen vast voor primaire levensbehoeften, waaronder vis.

Het document illustreert de bureaucratische realiteit van die tijd: lokale overheden zochten naar manieren om hun inkomsten op peil te houden binnen een steeds strikter wordend web van landelijke prijsregels en veranderende belastingwetgeving. Het "omkatten" van belasting naar administratiekosten was een pragmatische poging om de gemeentekas te ontzien, een poging die hier spaak loopt op de centrale prijsbeheersing.