9 april 1941 (Directeur van het) Marktwezen Amsterdam, Jan van Galenstraat 14. [Logo: Drie kruisen in een schild, geflankeerd door leeuwen]
MARKTWEZEN
AMSTERDAM D/G.

TELEFOONNUMMER 85151 VERZOEKE BIJ BEANTWOORDING DATUM EN NUMMER TE VERMELDEN
No. 46A/15/2 M.
BIJLAGE 1
ONDERWERP:
Maximumpryzen voor
zoetwatervisch.

AMSTERDAM (W.) 9 April 1941.
JAN VAN GALENSTRAAT 14

AAN
den Heer Wethouder
voor de Levensmiddelen,
A l h i e r .

Voor de goede orde heb ik de eer het volgende onder Uw aandacht te brengen.

De Secretaris-Generaal voor ^Landbouw [doorgehaald: Handel] en Visschery heeft [in de kantlijn: van het Departement van] met ingang van 7 April jl. maximumpryzen vastgesteld voor het meerendeel der zoetwatervischsoorten. Een afschrift van deze pryzen doe ik U in bylage dezes toekomen. Door de Visscherycentrale is bepaald, dat de afslag te Amsterdam als secundaire veiling wordt beschouwd en daarom is gelyk gesteld met de grossiers. Voor dezen afslag gelden derhalve de in kolom 2 gestelde pryzen.

Een en ander heeft tot gevolg, dat op den onder myn dienst ressorteerenden vischafslag aan de De Ruyterkade niet meer op normale wyze kan worden afgeslagen. Indien n.l. de maximumprys voor een bepaalde party zoetwatervisch wordt gehaald, moet de afslager overgaan tot een verdeeling onder de voor die party in aanmerking komende koopers. Hiertoe wordt thans te mynen kantore opgemaakt, voor welk totaal bedrag elke kooper in de jaren 1939 en 1940 op den afslag heeft gekocht. Met deze cyfers als basis, zal door de Visscherycentrale een verdeelings-percentage voor iederen kooper worden vastgesteld, op grond waarvan dan de verdeeling der visch, welke den maximum-prys heeft gehaald, zal plaatsvinden.

De hieraan verbonden werkzaamheden zullen nog enkele weken in beslag nemen. Gedurende dien tyd wordt de visch door den afslager, in overleg met een uit de koopers benoemde Commissie, naar beste weten verdeeld. Daar er, in verband met den gesloten vischtyd (voor zoetwatervisch tot 1 Juni a.s.) niet veel visch aan den afslag wordt verwacht, zal deze regeling geen moeilykheden met zich brengen. Zoodra over enkele weken de officieele verdeelingspercentages door de Visscherycentrale zyn vastgesteld, zal de verdeeling zonder moeite kunnen geschieden.

[In de linkerbenedenhoek handgeschreven en met een kruis doorgehaald:]
/ de meeste soorten X

A.Z. MODEL NO. 8. 10.000-9-'39-526. * Taal en spelling: Het document is opgesteld in het Nederlands met de destijds gebruikelijke spelling (bijv. "pryzen", "visschery", "cyfers", "moeilykheden"). Opvallend is het consequente gebruik van de 'y' in plaats van de 'ij', wat vaker voorkwam op schrijfmachines uit die tijd of als administratieve stijl.
* Inhoud: De brief informeert de wethouder over de invoering van maximumprijzen voor zoetwatervis door de centrale overheid. Dit heeft directe gevolgen voor de visafslag aan de De Ruyterkade. Omdat bij een maximumprijs het biedproces (het "afslagen") stopt zodra het maximum bereikt is, moet er een verdeelsysteem komen. De verdeling wordt gebaseerd op de historische aankoopcijfers van handelaren in de jaren 1939 en 1940 (vóór en aan het begin van de bezetting).
* Handgeschreven wijzigingen:
* De sector "Handel" is vervangen door "Landbouw", wat duidt op een verschuiving van bevoegdheden binnen de departementen tijdens de bezetting.
* De kanttekening "van het Departement van" verduidelijkt de positie van de Secretaris-Generaal.
* Onderaan staat een later weggekruiste opmerking over "de meeste soorten". * Historische context: De datum, 9 april 1941, plaatst dit document midden in de Duitse bezetting van Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog. In deze periode nam de schaarste toe en stelde de bezetter (via de Nederlandse departementen) steeds strengere distributieregels en prijsbeheersing in om inflatie en zwarte handel tegen te gaan.
* Institutionele context: Het Marktwezen Amsterdam hield toezicht op de handel in de stad. De "Visscherycentrale" was een crisisorgaan dat de visserijsector reguleerde.
* Locatie: De Jan van Galenstraat was de plek van de Centrale Markthallen. De visafslag bevond zich destijds aan de De Ruyterkade (achter het Centraal Station), een logische plek voor de aanvoer via het IJ.
* Betekenis: Dit document illustreert hoe de vrije marktwerking (het veilen/afslagen) werd vervangen door een distributiemodel op basis van historische quota als gevolg van de oorlogseconomie.