Getypte brief (concept). 7 mei 1942. Onbekend (waarschijnlijk een hoge ambtenaar of afdelingshoofd van de gemeente Amsterdam). CONCEPT.

Onderwerp:
Vischregeling te
Amsterdam.

Amsterdam, 7 Mei 1942.

Den Heer Wethouder
voor de Levensmiddelen,
A l h i e r .

Hiermede heb ik de eer U het volgende te berichten.
Zooals U bekend is, is met den brief van den Burgemeester d.d. 4 dezer No.259 L.M.1942 het concept uitvoeringsbesluit van het Visscherijbesluit 1941 aan de Nederlandsche Visscherijcentrale teruggezonden. Mij werd telefonisch door de Centrale medegedeeld, dat het deze week in de Staatscourant zal worden afgekondigd, zoodat de voor Amsterdam getroffen regeling dan in werking kan treden.
Volledigheidshalve zal ik hieronder in korte trekken de ontworpen regeling in haar geheel uiteenzetten, waarna ik zal aangeven, welke maatregelen thans door de Gemeente moeten worden getroffen.

1. De Nederlandsche Visscherijcentrale zal zorgdragen, dat alle door Amsterdam bestemde visch, met uitzondering voorloopig (zoolang geen maximumprijzen zijn vastgesteld) van de zeevisch, wordt aangevoerd op de Gemeente Vischmarkt De Ruyterkade om aldaar onder de daarvoor in aanmerking komende kleinhandelaren te worden verdeeld. Het hierop betrekking hebbende Uitvoeringsbesluit zal door de Centrale worden uitgevaardigd. De verdeelingslijsten worden thans dezerzijds, in overleg met de door de Centrale benoemde Verdeelingscommissie opgesteld. De kleinhandelaren, die in de jaren 1939 en 1940 bona fide handel hebben gedreven worden in de groepen: levende aal en paling, zoetwatervisch, gerookte aal en paling en garnalen, al naar gelang ze in de betreffende artikelen in deze jaren hebben gehandeld, ingedeeld.

(In de linkermarge geplaatst bij punt 1:)
/(waaronder mede zijn begrepen de winkeliers in versche- en gerookte visch, benevens de Volendammers, die gewoon waren hun visch te Amsterdam te verkoopen)

1. De aldus toegewezen visch mag uitsluitend worden verkocht op door den Burgemeester aan te wijzen verkoopsplaatsen of in vischwinkels en vischhallen. Te dien einde zal door den Burgemeester een ventverbod voor het artikel visch voor geheel Amsterdam worden uitgevaardigd, terwijl tevens het te koop aanbieden of afleveren van visch buiten de daarvoor aangewezen verkoopsplaatsen moet worden verboden (het bedienen van vaste klanten en het aan huis bezorgen van bestellingen zal niet worden toegelaten)

2. Om een goede distributie onder de bevolking te waarborgen, is het noodzakelijk, dat een goedsluitend controlesysteem wordt uitgewerkt, waardoor het zeer moeilijk zal worden om visch, die op de verdeeling is toegewezen, op andere wijze (bijvoorbeeld in den zoogenaamden "zwarten handel") dan op de verkoopsplaatsen te verhandelen.

Ter uitvoering van een en ander zullen de navolgende maatregelen moeten worden getroffen.

A. Op de Vischmarkt.

De Nederlandsche Visscherijcentrale heeft voor de Amsterdamsche straathandelaren en winkeliers een aanvoer van visch (aal en zoetwatervisch) toegezegd van 60.000 pond per week; daarbij komt dan nog de hoeveelheid, waarop de Volendammerventers en -winkeliers recht hebben en die geschat kan worden op ± 30.000 pond per week; daarnaast zullen alle voor Amsterdam bestemde garnalen op de Gemeente Vischmarkt worden aangevoerd (hieromtrent...

(einde pagina) Dit document betreft de organisatie van de visdistributie in Amsterdam tijdens de Duitse bezetting. De kernpunten zijn:
1. Centralisatie: Alle vis bestemd voor de stad (behalve zeevis, waarvoor nog geen maximumprijzen gelden) moet naar de Gemeentelijke Vischmarkt aan de De Ruyterkade.
2. Toewijzing: Alleen "bona fide" handelaren (die al voor de oorlog actief waren) krijgen vis toegewezen op basis van historische handelscijfers.
3. Verkoopverbod: Er wordt een verbod ingesteld op venten (straatverkoop buiten de markt) en aan-huis-bezorging. Vis mag alleen op aangewezen locaties worden verkocht.
4. Bestrijding Zwarte Handel: Het hoofddoel van de regeling is het beheersen van de voedselstroom en het voorkomen dat vis buiten het officiële distributiesysteem om wordt verkocht. In mei 1942 was de schaarste aan voedsel in bezet Nederland aanzienlijk toegenomen. De "Nederlandsche Visscherijcentrale" (NVC) was een overheidsorgaan dat door de bezetter werd gebruikt om de gehele vissector te controleren en te reguleren. Door de visverkoop te centraliseren op locaties zoals de De Ruyterkade, kon de overheid de prijzen en de distributie nauwgezet controleren. De maatregel om venten en bezorgen te verbieden was een ingrijpende beperking voor kleine handelaren en de vele Volendamse visverkopers die traditioneel in Amsterdam hun waar sleten. Dit document illustreert de toenemende bureaucratisering van het dagelijks leven en de pogingen van het gemeentebestuur om de voedselvoorziening onder controle te houden in een tijd van groeiende tekorten.