Handgeschreven rapport of proces-verbaal van een verklaring op een los vel papier. 14 juli 1943. H. Wouters deelt mede
op 1 Juli j.l. naar de visch-
markt naar het distributie-
kantoor aan de Borger-
straat te zijn gegaan,
voor het aanvrage[n] van
een extra kolenbon
in verband met be-
valling echtgenoote.
Heeft daar in de rij
moeten staan.
Was om 11.30 uur
met zijn handel aan
zijn zaak J.M. Kemperstr.

14-7-43
[Handtekening, mogelijk Althaler]

[In rood potlood geschreven:]
Ten kant. van PM vertrokken.
L controle trouwboekje

M.i. ware beter geweest als
controleur nog had gewacht tot
Thans niet te bewijzen dat Wouters
niet verschenen is.
14-7-43 Het document betreft een verificatie van een alibi van de heer H. Wouters. Wouters verklaart dat hij op 1 juli 1943 afwezig was bij zijn zaak aan de J.M. Kemperstraat omdat hij naar het distributiekantoor in de Borgerstraat moest. De reden voor dit bezoek was het aanvragen van extra brandstof (kolen) vanwege de bevalling van zijn vrouw. Hij voert het wachten in de rij aan als reden voor de duur van zijn afwezigheid.

De aantekeningen in rood potlood wijzen op een ambtelijke controle van deze verklaring. Er is gecontroleerd in het trouwboekje (om de bevalling te staven). De onderste rode tekst bevat een punt van kritiek op een eerdere controleur: de schrijver stelt dat de controleur langer had moeten wachten op de verschijning van Wouters. Door dit verzuim kan er nu niet wettelijk bewezen worden dat Wouters op die bewuste dag ongeoorloofd afwezig was. Dit document is een direct product van de bureaucratische werkelijkheid in bezet Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog (juli 1943).

1. Schaarste en Distributie: Door de oorlog was er een nijpend tekort aan alles, inclusief brandstof. Het distributiestelsel bepaalde hoeveel kolen een huishouden kreeg. Alleen bij medische noodzaak of gezinsuitbreiding (zoals een bevalling) kon men aanspraak maken op een extra toewijzing.
2. Controle en Surveillance: De bezetter en de gelijkgeschakelde Nederlandse instanties controleerden burgers streng op hun aanwezigheid en economische activiteiten. Het feit dat er een rapport wordt opgemaakt over de afwezigheid van een kleine ondernemer bij zijn zaak, getuigt van de verstikkende mate van toezicht.
3. Geografische setting: De genoemde locaties (Borgerstraat en J.M. Kemperstraat) plaatsen dit voorval in Amsterdam-West. Het distributiekantoor aan de Borgerstraat was een bekende plek voor de buurtbewoners om hun bonkaarten en speciale toewijzingen te regelen. H. Wouters J.M. Kemper J.M. Kemperstr J.M. Kemperstraat