Ambtelijk schrijven / Adviesnota (afschrift). 20 september 1943. A F S C H R I F T

Dienst der
Publieke Werken
Amsterdam. Amsterdam, 20 September 1943.
No. 731 L.M. 1943 23/9
Grb.No.1722 doss.A.1267 No.70/2/1 M. 1943 28/9

Antw. op nos.67/13 P.W.1943
d.d. 17 Augustus en
11 September 1943

      De N.V. Begraafplaats Vredenhof komt in het hierbij te-

ruggaande schrijven terug op de afwijzende beschikking van Burge-
meester en Wethouders d.d. 17 Juni 1940 no. 67/26 P.W. 1939 op haar
verzoek om ter uitbreiding van de begraafplaats een aan de Oost-
zijde daarvan gelegen gemeenteterrein te mogen koopen.
Zooals in mijn rapport van 17 April 1940, Grb.No.1469 is
uiteengezet, bestaat tegen verkoop van het bedoelde gemeenteterrein
bezwaar, omdat dit o.m. deel uitmaakt van het reserveterrein der
Centrale Markt en de Dienst van het Marktwezen met het oog op toekomst
plannen op het behoud van het terrein prijs stelt in het bijzonder
in verband met de omstandigheid, dat het de eenige mogelijke ver-
binding vormt van het Marktterrein met den Haarlemmerweg. Verkoop van
het bedoelde terrein en inrichting daarvan tot begraafplaats zou
bovendien waarschijnlijk bezwarend zijn voor de Maggi's producten
Maatschappij N.V. eigenares door koop van de Gemeente van het aan-
grenzende industrieterrein.
De toestand, zooals deze thans bestaat, is op de hierbij-
gaande kaart aangegeven en is geheel overeenkomstig het voor "Land-
lust" geldende uitbreidingsplan, met dien verstande, dat het in dit
plan opgenomen kanaal aan de Oostzijde der begraafplaats, op bijgaan-
de teekening aangegeven met lichtblauwe kleur, nog niet tot uit-
voering is gekomen. Het is duidelijk, dat van dit kanaal zou moeten
worden afgezien, indien tot uitbreiding van de begraafplaats zoowel
aan de Oostzijde als, zooals thans ook wordt gevraagd aan de Zuid-
zijde, zou worden besloten.
Uitthet schrijven blijkt, dat de begraafplaats naar de
meening van het bestuur eerlang gesloten zal moeten worden, indien
niet tot uitbreiding kan worden overgegaan. Ik kan niet beoordeelen,
of door deze sluiting de belangen der Gemeente zouden worden geschaad.
Mij is slechts bekend, dat de vennootschap een kleine, particuliere
onderneming is, welke uitsluitend het maken van winst nastreeft en
daarin redelijke wel is geslaagd. Van deze zijde bezien, is de Ge-
meente allerminst tot medewerking gehouden.
Het zou echter mogelijk kunnen zijn, dat het voorbe-
staan van de begraafplaats Vredenhof, althans gedurende de eerst-
volgende jaren, voor de Gemeente met het oog op de beschikbare
oppervlakte der openbare begraafplaats van zoodanig belang wordt ge-
acht, dat daarvoor het belang der Centrale Markt moet wijken. In ver-
band hiermede herinner ik eraan, dat reeds jaren geleden ten behoeve
van een nieuw aan te leggen Gemeentelijke begraafplaats in het Westen
een uitgestrekt grondcomplex aan den Sloterweg ten deele is aange-
kocht en ten deele is onteigend, doch dat het tot den aanleg van deze
begraafplaats nog niet is gekomen. Op de vraag, of het in verband
met de plaatsruimte op de Nieuwe Oosterbegraafplaats gewenscht is,
tot aanleg van de begraafplaats aan de Sloterweg over te gaan, had
betrekking Uw schrijven van 20 Juli 1943. No.379 P.W., welk schrijven
nog bij mij in behandeling is. Vooruitloopend op het naar aanleiding
daarvan uit te brengen advies, moge ik intusschen reeds vaststellen,
dat ook al zou men de oppervlakte voorloopig ten zeerste willen be-
perken, er thans niet aan te denken is om dit werk ter hand te
nemen en wel vooral in verband met de groote hoeveelheid zand, voor de
ophooging benoodigd.
Ik geef U in overweging, den Burgemeester en Uw ambtge-
noot voor het Marktwezen de vraag voor te leggen, of het, gelet op
de beide hierboven bedoelde belangen, noodig is, op de afwijzende * Kernvraag: Mag de particuliere begraafplaats Vredenhof uitbreiden op aangrenzende gemeentegrond?
* Tegenwerpingen: De grond is nodig voor de Centrale Markt (voor een ontsluitingsweg naar de Haarlemmerweg). Daarnaast vreest de nabijgelegen Maggi-fabriek hinder van een uitgebreide begraafplaats.
* Commercieel aspect: De ambtenaar merkt scherp op dat Vredenhof een winstgevende commerciële onderneming is, waardoor de gemeente moreel niet verplicht is om mee te werken.
* Ruimtelijke nood: Er is een dilemma. Hoewel de gemeente liever niet meewerkt met Vredenhof, is er een algemeen tekort aan begraafplekken. De geplande nieuwe gemeentelijke begraafplaats aan de Sloterweg (de latere Westgaarde) kan niet worden aangelegd door een acuut tekort aan ophoogzand.
* Status: Het document breekt af onderaan de pagina, midden in een advies aan de wethouder/burgemeester. Dit document stamt uit september 1943, tijdens de Duitse bezetting van Nederland. Hoewel de toon strikt ambtelijk is, sijpelen de gevolgen van de oorlog door in de tekst. De stagnatie van de aanleg van de begraafplaats aan de Sloterweg wegens het gebrek aan "een groote hoeveelheid zand" is tekenend voor de schaarste aan materialen en transportmiddelen in die oorlogsjaren.

De genoemde locaties zijn historisch interessant voor de ontwikkeling van Amsterdam-West:
1. Begraafplaats Vredenhof: Bestaat nog steeds aan de Haarlemmerweg.
2. Centrale Markt: De huidige Food Center Amsterdam locatie. De genoemde ontsluiting naar de Haarlemmerweg was cruciaal voor de logistiek van de stad.
3. Maggi’s Producten Maatschappij: De iconische fabriek die decennialang het stadsbeeld in Amsterdam-West bepaalde.
4. Begraafplaats Sloterweg: Dit terrein zou uiteindelijk pas veel later worden ontwikkeld tot Begraafplaats Westgaarde.