Dienstbrief / Memorandum.
Origineel
Dienstbrief / Memorandum. 23 juni 1944. De Directeur (vermoedelijk van de Centrale Markthallen of de Amsterdamse Voedselvoorziening). Herrn Kommandanten I.A. Friedrich, Hauptmann und Leiter des Quartieramtes, Museumplein, Amsterdam-Zuid. [Handgeschreven in paarse inkt bovenaan:]
Verzonden 23 / 6 Bedchy [?]
[Typewerk:]
37/61/4M. vB/SV.
XXXXXXX
Betrifft:
Schiffahrtsverkehr
auf "Oude Wetering".
- Juni 1944.
Herrn Kommandanten
I.A. Friedrich
Hauptmann und Leiter
des Quartieramtes,
Museumplein,
Amsterdam-Zuid.
==============
Hiermit wende ich mich mit der Bitte an Sie bewirken zu wollen, dasz den Schiffern der Gemuse-Schiffe aus dem Westlande, welche der "Oude Wetering" voruber fahren, Dispensation gegeben wird von den Sperrzeiten fur die Schiffahrt, wie diese jetzt neu festgelegt worden sind. Die Gemuse-Schiffe durfen der "Oude Wetering" erst um 5 Uhr v.m. voruberfahren, sodasz Sie ungefahr 9.30 Uhr v.m. die Zentralmarkt erreichen. Die Marktordnung und die Versehung der Stadt Amsterdam mit Gemuse wird dadurch sehr gestort. Ich bitte Sie deshalb auch fur die "Oude Wetering" eine derartige spezielle Regelung treffen zu wollen, wie Sie diese auch schon fur den Ringvaartkanal bei Schiphol gestattet haben. (Ihre Briefe vom 17. April 1943 und 24. Mai 1944 die Nummern Az/Qua/R 3 und Az/Qua/R.10).
Für Ihre geschatzte Mitwirkung sage ich Ihnen im Voraus meinen besten Dank.
Der Direktor,
--- * Inhoud: De brief is een dringend verzoek van een Amsterdamse directeur aan de Duitse bezettingsautoriteiten (het Quartieramt aan het Museumplein). Het doel is om een ontheffing (Dispensation) te krijgen van de geldende spertijden voor de scheepvaart.
* Problematiek: Groenteschepen uit het Westland die via de Oude Wetering naar Amsterdam varen, mogen pas vanaf 05:00 uur 's ochtends passeren. Hierdoor komen ze pas rond 09:30 uur aan bij de Centrale Markt, wat te laat is voor een efficiënte distributie en de voedselvoorziening van de stad verstoort.
* Argumentatie: De schrijver verwijst naar een precedent: voor de Ringvaart bij Schiphol is een dergelijke regeling al eerder toegestaan, zoals blijkt uit eerdere correspondentie uit 1943 en mei 1944.
* Toon: Zeer formeel en hoffelijk, zoals gebruikelijk in officiële correspondentie met de bezetter om medewerking te bespoedigen.
--- Dit document stamt uit juni 1944, kort na de geallieerde invasie in Normandië (D-Day). In deze periode nam de spanning in bezet Nederland toe en werden logistieke bewegingen door de Duitsers strenger gecontroleerd vanwege sabotagegevaar en militaire noodzaak.
Tegelijkertijd was de voedselvoorziening van een grote stad als Amsterdam een kritieke kwestie. Het Westland was (en is) de 'tuin' van Amsterdam. Vertragingen in het transport van bederfelijke waar zoals groenten konden direct leiden tot tekorten. De brief illustreert de voortdurende bureaucratische strijd tussen de civiele behoeften (het voeden van de bevolking) en de militaire restricties van de bezetter. Het adres 'Museumplein' was het zenuwcentrum van de Duitse administratie in Amsterdam; veel gevorderde panden rondom het plein deden dienst als hoofdkwartieren voor diverse afdelingen van de Wehrmacht en de SS.