Archief 745
Inventaris 745-431
Pagina 178
Dossier 23
Jaar 1944
Stadsarchief

Officiële brief van het bestuur van de Rijkscommissaris voor de bezette Nederlandse gebieden.

3 maart 1943. Van: Der Generalkommissar für Finanz und Wirtschaft, Wirtschaftsprüfstelle. Aan: Direktie van de Gemeentelijke Visafslag, Amsterdam. Dossier: 466/16/I, 466/16/IM

Origineel

Officiële brief van het bestuur van de Rijkscommissaris voor de bezette Nederlandse gebieden. 3 maart 1943. Der Generalkommissar für Finanz und Wirtschaft, Wirtschaftsprüfstelle. Direktie van de Gemeentelijke Visafslag, Amsterdam. [Embleem: Adelaar boven hakenkruis]

DER REICHSKOMMISSAR
FÜR DIE BESETZTEN NIEDERLÄNDISCHEN GEBIETE

DER GENERALKOMMISSAR
FÜR FINANZ UND WIRTSCHAFT
WIRTSCHAFTSPRÜFSTELLE

FW/W/Wp. Tr. 2330/43
HE 104 We/Ko
[Rood stempel: Dieses Geschäftszeichen ist bei Antwortschreiben anzugeben.]

[Paars stempel: No. 466/16/I M. 1943 3/3]

~~DEN HAAG,~~ Arnhem, den 3.3.43.
Amsterdamscheweg 133.

[Handgeschreven: Spoed]
[Handgeschreven paraaf/tekening]

An die
Direktion der Gemeentelijke Vischafslag,
A m s t e r d a m .

Betr.: Amsterdamsche Vischcentrale (E. Peper) Rijnstraat, A'dam.
N.V. Hollandsche Vischhandel, Willemsparkweg, A'dam.
Levie Biet, Bellamystraat, A/dam.
Locher's Vischhandel, Ruysdaelstraat, A'dam.
Drukker & Goudeketting, Weesperstraat, A'dam.
N, Wijnschenk, Blasiusstraat, A'dam.
Drukker & Co., Amstelveld 7, A'dam.
Treuhänder Dr. Th. Stuth.

Auf Antrag des von mir eingesetzten Übernahmetreuhänders bitte ich die Kontingente der obengenannten ersten sechs Firmen vorläufig auf die Firma
Drukker & Co., Amstelveld, Amsterdam.
zu überschreiben. Die Übernahme der Geschäfte steht bevor. Der Übernehmer will im Interesse der Fischversorgung für die Bevölkerung die Firmen neu ordnen. Bis zur Neuordnung sollen einige der genannten Geschäfte vorübergehend geschlossen werden.
Abschrift habe ich dem Treuhänder zugesandt.

Im Auftrag
[Handtekening]
(Weidling)

[Linksonder handgeschreven: 14 Agenda]
[K 1167] Dit document is een direct bewijs van de economische 'arisering' (onteigening van Joods bezit) in Amsterdam tijdens de Duitse bezetting.

  1. Diefstal van Joods bezit: De brief beveelt de overdracht van vis-contingenten (handelsrechten) van zes Joodse ondernemers (Peper, Levie Biet, Drukker & Goudeketting, Wijnschenk, etc.) naar één centrale firma, Drukker & Co. De namen van de eigenaren zijn overduidelijk Joods.
  2. Rol van de Treuhänder: De overdracht gebeurt op verzoek van een Übernahmetreuhänder (overname-bewindvoerder), Dr. Th. Stuth. Een Treuhänder werd door de nazi's aangesteld om Joodse bedrijven te beheren, te liquideren of te verkopen aan 'Ariërs'.
  3. Eufemistisch taalgebruik: De nazi-bureaucratie gebruikt zakelijke termen als "neu ordnen" (herordenen) en "im Interesse der Fischversorgung" (in het belang van de visvoorziening) om de diefstal van eigendom en de uitsluiting van Joden uit het economische leven te rechtvaardigen.
  4. Tijdsbeeld: Maart 1943 was een periode waarin de deportaties van Joden uit Amsterdam in volle gang waren. Terwijl de eigenaren werden weggevoerd, werd hun zakelijke nalatenschap administratief 'verwerkt' en verdeeld. In 1941 voerden de Duitse bezetters verordeningen in (VO 189/40 en VO 48/41) die Joden verplichtten hun bedrijven te registreren, waarna deze onder toezicht van de Wirtschaftsprüfstelle werden geplaatst.

Dit specifieke document betreft de vissector in Amsterdam. De Gemeentelijke Visafslag was het centrale punt van de handel. Door de contingenten van Joodse handelaren af te nemen en te concentreren bij één partij, werd de Joodse invloed op de voedselketen volledig geëlimineerd. De firma Drukker & Co. fungeerde hier waarschijnlijk als de 'Arische' overnemer die profiteerde van de onteigening. Veel van de genoemde ondernemers en hun families zijn later in de vernietigingskampen omgebracht. De handtekening onderaan is waarschijnlijk van Fritz Weidling, een ambtenaar werkzaam voor de Generalkommissar für Finanz und Wirtschaft. E. Peper N.V. Hollandsche

Samenvatting

Dit document is een direct bewijs van de economische 'arisering' (onteigening van Joods bezit) in Amsterdam tijdens de Duitse bezetting.

  1. Diefstal van Joods bezit: De brief beveelt de overdracht van vis-contingenten (handelsrechten) van zes Joodse ondernemers (Peper, Levie Biet, Drukker & Goudeketting, Wijnschenk, etc.) naar één centrale firma, Drukker & Co. De namen van de eigenaren zijn overduidelijk Joods.
  2. Rol van de Treuhänder: De overdracht gebeurt op verzoek van een Übernahmetreuhänder (overname-bewindvoerder), Dr. Th. Stuth. Een Treuhänder werd door de nazi's aangesteld om Joodse bedrijven te beheren, te liquideren of te verkopen aan 'Ariërs'.
  3. Eufemistisch taalgebruik: De nazi-bureaucratie gebruikt zakelijke termen als "neu ordnen" (herordenen) en "im Interesse der Fischversorgung" (in het belang van de visvoorziening) om de diefstal van eigendom en de uitsluiting van Joden uit het economische leven te rechtvaardigen.
  4. Tijdsbeeld: Maart 1943 was een periode waarin de deportaties van Joden uit Amsterdam in volle gang waren. Terwijl de eigenaren werden weggevoerd, werd hun zakelijke nalatenschap administratief 'verwerkt' en verdeeld.

Historische Context

In 1941 voerden de Duitse bezetters verordeningen in (VO 189/40 en VO 48/41) die Joden verplichtten hun bedrijven te registreren, waarna deze onder toezicht van de Wirtschaftsprüfstelle werden geplaatst.

Dit specifieke document betreft de vissector in Amsterdam. De Gemeentelijke Visafslag was het centrale punt van de handel. Door de contingenten van Joodse handelaren af te nemen en te concentreren bij één partij, werd de Joodse invloed op de voedselketen volledig geëlimineerd. De firma Drukker & Co. fungeerde hier waarschijnlijk als de 'Arische' overnemer die profiteerde van de onteigening. Veel van de genoemde ondernemers en hun families zijn later in de vernietigingskampen omgebracht. De handtekening onderaan is waarschijnlijk van Fritz Weidling, een ambtenaar werkzaam voor de Generalkommissar für Finanz und Wirtschaft.

Genoemde Personen 2

E. Peper N.V. Hollandsche

Locaties

Amstelveld

Producten

A.G.F. (Groenten): Groente A.G.F. (Groenten): Peper A.G.F. (Groenten): Sla Vis & Zee: Aal Vis & Zee: Vis Vis & Zee: Visch

Thema's

Jodenster/Maatregelen

Kooplieden in dit dossier 18

Gerelateerde Documenten 6