de heer Sixma

Getypt verslag van een vergadering (notulen), pagina 2.

* **Terminologie:** De handgeschreven correctie van "distributie" naar "fantsoeneering" (waarschijnlijk bedoeld als *rantsoenering*) suggereert een politieke of ambtelijke gevoeligheid rondom het woordgebruik. * **Schaarste en hamsteren:** Er is een duidelijke angst voor een 'run' op houdbare aardappelen. Men wil voorkomen dat de "draagkrachtigen" voorraden aanleggen ten koste van de rest van de burgerij. * **Logistiek:** De infrastructuur staat onder druk. Er is te weinig opslagruimte op de Centrale Markt, waardoor uitgeweken moet worden naar het Entrepôtdok. * **Brandstof:** De overgang van benzine-aangedreven transport naar paard en wagen (overkruiers) is een direct gevolg van de brandstofschaarste tijdens de oorlogsjaren. * **Bureauuratie:** De vermelding dat distributiebons al maanden klaarliggen, wijst op een voorbereide overheid die wacht op het juiste moment om in te grijpen.

Officieel verslag / Notities behorende bij een brief.

* **Kernvraag:** Hoeveel wintervoorraad groenten moet Amsterdam aanleggen om een vorstperiode van een maand te overbruggen? * **Verschil in inzicht:** De 'handel' pleit voor een grote voorraad (o.a. 500.000 kg koolraap) om een maand vorst uit te zingen. De 'Directeur' baseert zich op statistieken en stelt een voorraad voor 14 dagen voor, omdat hij verwacht dat burgers zelf ook over inmaak beschikken en grossiers eigen voorraden hebben. * **Logistiek:** Er wordt gesproken over specifieke locaties op de Centrale Markt in Amsterdam (zoals Loods Q) en het gebruik van schepen als drijvende opslag voor koolrapen. * **Schaarste:** Er wordt expliciet gevraagd om benzine voor vrachtwagens, wat in november 1940 reeds een schaars goed was door de Duitse bezetting.

Getypt verslag met handgeschreven correcties en toevoegingen.

Dit document is een verslag van een ambtelijk of bestuurlijk overleg over de voedselvoorziening in Amsterdam. De kern van het gesprek draait om het veiligstellen van groente-voorraden (met name uien, wortelen en kool) voor de lokale bevolking. Er is een spanningsveld zichtbaar tussen drie belangen: 1. **De Gemeentelijke reserve:** Het aanleggen van voorraden om schaarste te voorkomen. 2. **De Vrije handel:** Private partijen zoals de firma Wynschenk die ook voorraden opkopen. 3. **Export:** De dreiging van "gedwongen export", wat duidt op de druk van de bezetter om voedsel naar Duitsland te transporteren. Opvallend is de logistieke factor: de toewijzing van 2000 liter benzine is cruciaal om de kool van de boeren naar de Centrale Markt te krijgen. Ook wordt de positie van Amsterdam vergeleken met Rotterdam, waarbij Amsterdam lijkt achter te lopen in de opkoop van stapelgroenten.

Notulen/Verslag van een bespreking.

Dit document biedt een inkijk in de logistieke en economische spanningen rondom de voedselvoorziening in Nederland, slechts zeven maanden na het begin van de Duitse bezetting. De kern van de discussie draait om het spanningsveld tussen lokale voorraden bij winkeliers/particulieren en de centrale overheidsreserves. Opvallend is de discussie over de "export" (waarbij in 1940 vrijwel zeker export naar Duitsland wordt bedoeld). Er is sprake van een strikte regelgeving: 50% van de witte kool moet in het binnenland verkocht worden, maar mag *niet* worden verwerkt tot zuurkool, een verbod dat de heer Wijnschenk "onbillijk" noemt. Dit duidt op bureaucratische beperkingen die de langdurige conservering van voedsel voor de eigen bevolking in de weg stonden. Verder is de vermelding van de totale voorraden (bijv. 891 vaten bij grossiers) interessant voor kwantitatief onderzoek naar de voedselvoorraad in Amsterdam aan het begin van de winter van 1940-1941.

Notulen/verslag van een vergadering (pagina 3).

* **Taal en spelling:** Het document is geschreven in de oude spelling (zoals "groote", "aanbeveiling", "zoo", "den"). Opvallend is de typefout "facoren" (factoren) in het citaat halverwege de pagina. * **Inhoudelijke kern:** De discussie draait om de logistieke en economische inrichting van de nieuw aan te leggen Zuiderzeepolders (met name de Zuidwestelijke en Zuidoostelijke polders). Er is onzekerheid over de noodzakelijke capaciteit van sluizen en de mate waarin industrie (suiker, aardappelmeel) zich in de polders zal vestigen versus transport naar bestaande centra zoals Amsterdam en Halfweg. * **Bestuurlijke context:** Er is sprake van afstemming tussen verschillende instanties: de Directie van de Zuiderzeewerken, de Directie van de Wieringermeer en de gemeente Amsterdam (Burgemeester en Wethouder). Er wordt getracht om door middel van een "nota" invloed uit te oefenen op de plannen van het Rijk. * **Landbouwontwikkeling:** Een interessant detail is de vermelding van de proeftuin in de Sloterpolder en de wens om Amsterdam meer als agrarisch centrum (via tuinbouw en onderwijs) op de kaart te zetten.

Pagina uit een getypt verslag (notulen) met uitgebreide handgeschreven correcties en kanttekeningen.

* **Correcties:** Het document is intensief bewerkt. Een volledige alinea over de "tendenz om de koopkracht te drukken" is geschrapt en in de marge vervangen door een ideologische verschuiving naar de "sociale gedachte" en loonverbetering. Dit duidt op een koerswijziging in het beleid of de verslaglegging daarvan. * **Arbeid en Concurrentie:** De heer Dijkstra signaleert een specifiek probleem op de Centrale Markt: "oneerlijke" concurrentie door inzet van familieleden (onbetaalde arbeid), wat door de spreker als een "exces" wordt bestempeld dat uitgeroeid moet worden. * **Bestuurlijke structuur:** Er is sprake van een verschuiving van bevoegdheden. Men wil zaken regelen buiten de Gemeenteraad om, via een directe delegatie van Burgemeester en Wethouders aan een kleinere bedrijfscommissie. * **Terminologie:** Termen als "Rijkswege", "bedrijfsraden" en de focus op "voedselvoorziening" zijn typerend voor de Nederlandse corporatieve ordening.

Zakelijke brief.

* **Inhoud:** De brief dient als begeleidend schrijven bij een verslag over wetenschappelijk onderzoek. Het onderzoek richt zich op het effect van "groeistoffen" (plantenhormonen) op de houdbaarheid van fruit. * **Personen:** Ir. A.K. Zweede was in die tijd een vooraanstaand figuur in de Nederlandse tuinbouwsector. Ir. J.H.M. van Stuivenberg was een expert op het gebied van koeltechniek en de fysiologie van bewaard fruit. De ontvanger, de heer Sixma, zetelde aan de Jan van Galenstraat, de locatie van de Amsterdamse Centrale Markthallen. * **Vorm:** Het document is zeer formeel opgesteld ("Weledelgeboren Heer") en vertoont de typische kenmerken van een ambtelijke/wetenschappelijke correspondentie uit de jaren 40, inclusief strikte instructies over de adressering in het briefhoofd.

Getypte notulen of rapportage (pagina 4).

* **Onderwerp:** De logistieke en financiële planning voor de grootschalige opslag van groenten (peen, uien en kool) voor de stad Amsterdam. * **Kernproblemen:** 1. **Financiering:** De handel kan geen totaalbedrag noemen; er wordt gewerkt met een eenheidsprijs per 10 ton. De gemeente draagt de bewakingskosten. 2. **Materiaaltekort:** Er is een acuut tekort aan kisten. Omdat huren onmogelijk is, moeten er 25.000 nieuwe kisten gekocht worden tegen een aanzienlijke prijs (ƒ 1,25 - ƒ 1,30 per stuk). 3. **Capaciteit:** Er is een tekort aan opslagruimte. Er is plek voor 200 wagons (koelhuis en Centrale Markt), maar er is ruimte nodig voor 400 wagons om aan de reserve van 5 kg per hoofd van de bevolking te voldoen. * **Besluitvorming:** De zaak wordt als urgent beschouwd, getuige de handgeschreven toevoeging "thans met spoed".

Getypte notulen of ambtelijk verslag van een vergadering.

* **Besluitvorming:** Het document toont een pragmatische aanpak van de visdistributie. De "Combinatie Lammers" krijgt de garnalenhandel toegewezen om hun positie als groothandelaar te behouden en te voorkomen dat zij terugvallen op de kleinhandel, wat marktverstoring zou veroorzaken. * **Logistiek:** Er is sprake van telefonisch overleg met Puul Mooyer (een bekende naam in de Volendamse vishandel), die aangeeft de Zeeuwse aanvoer niet aan te kunnen. * **Distributieproblematiek:** De Heer Sieburgh pleit voor extra vis voor personeel (vischmarkt en spoorwegen). Haasnoot gaat akkoord met de verdeling, maar weigert een "extra toewijzing" omdat dit de landelijke distributie zou benadelen. De vis moet dus uit de reguliere Amsterdamse quota komen. * **Correcties:** Het document bevat diverse handgeschreven doorhalingen en correcties in de getypte tekst, wat wijst op een conceptverslag dat tijdens of direct na de vergadering is geredigeerd. ---

# TRANSCRIPTIE Den WelEd Heer. G. F. Sixma. Stadionweg. 106. Amsterdam. (Z)

# TRANSCRIPTIE AFSCHRIFT, bestemd voor: den heer C.F. Sixma, Hoofdambtenaar van het Marktwezen, Titiaanstraat 40, A M S T E R D A M (Zuid). ========================

# TRANSCRIPTIE XI Mr. Sixma. XII Mr. v. Gs.

# TRANSCRIPTIE Sixma, Christian Frederik, geb. 26.5.1886 te Utrecht adres: Stadionweg 106 belét. A’dam - Zuid.

# TRANSCRIPTIE DIENST DEPARTEMENT VAN LANDBOUW EN VISSCHERIJ [Rond poststempel: WAGENINGEN 11.VIII.43 14-15] Den Heer G.F. Sixma, Directeur Marktwezen, Jan van Galenstraat 14, A M S T E R D A M (Z). No. 88 Instituut voor onderzoek op het gebied van verwerking van fruit en groenten