L. Blom

Dienstverslag / Rapport van wangedrag.

Dit document is een intern politierapport van de Amsterdamse Centrale Markt. De kern van de zaak is de diefstal van emballage (lege kisten) door een zogenaamde 'overkruier', een losse arbeider die met een handkar goederen transporteerde op het marktterrein. * **De dader:** M. Brander, een bewoner van de Zwanenburgwal. Hij wordt geïdentificeerd met zijn legitimatienummer (130). * **De werkwijze:** Brander stal kisten van zijn werkgever (Eijkelboom) en leverde deze in bij een andere handelaar (Van Dijk) om het statiegeld (ƒ 6,60 voor 11 kisten) in eigen zak te steken. De totale schade werd geschat op ƒ 30,-, een aanzienlijk bedrag voor die tijd (vergelijkbaar met een klein weekloon). * **Recherchewerk:** De controleur Bleijsman vertoont proactief gedrag; hij schaduwt de verdachte een uur lang voordat hij hem confronteert met getuigen. * **Sancties:** De handgeschreven notities bovenin tonen de tuchtrechtelijke afhandeling: 14 dagen schorsing en een voorstel voor uitsluiting van de markt voor een half jaar.

Handgeschreven rapportage/lijst van straathandelaren.

* **Afkortingen:** * **a. gr. fruit / a. gr. f.:** aardappelen, groenten en fruit. * **b. k. ei.:** boter, kaas en eieren. * **v.v.:** waarschijnlijk "vergunning verleend" of "vrijstelling". * **z.v.:** zonder vergunning. * **Inhoud:** Het document is een controlelijst van de Amsterdamse marktinventarisatie. Het geeft een overzicht van personen die zonder de juiste papieren (vergunningen) handel drijven op straat. * **Sociaal-historische details:** Opvallend zijn de aantekeningen over de redenen waarom mensen op straat staan. Meerdere mannen blijken de wijk over te nemen van familieleden of kennissen die vanwege de mobilisatie (1939) in militaire dienst zijn. Ook worden fysieke en mentale handicaps genoemd ("invalide knie", "achterlijke zoon") als context voor de illegale handel.

Ambtelijk rapport betreffende fraude met distributiebonnen.

Dit rapport documenteert een geval van kleinschalige fraude en handel in distributiebonnen tijdens de Duitse bezetting. **De toedracht:** I. Hakker, werkzaam bij een groothandelsorganisatie, misbruikte zijn controlerende functie bij een distributiewagon. Hij verkocht een reeds gebruikte/ingeleverde bon voor 10 gulden aan L. Blom. Met deze illegale bon kon Blom vervolgens twee eenheden ('colli') savooiekool afhalen. **De sancties:** * **Hakker:** Werd direct ontslagen. Uit de handgeschreven notities blijkt dat hij bovendien voor 14 dagen werd uitgesloten van de markt, mogelijk gevolgd door een uitsluiting voor onbepaalde tijd. * **Blom:** Zijn 'groenteboekje' (distributiestamkaart) en marktpas werden ingenomen. Hij kreeg een marktontzegging van 14 dagen op grond van 'heling' (het kopen van een wederrechtelijk verkregen bon). Opvallend is dat de werkgever ("de Combinatie") geen strafrechtelijke aangifte wilde doen, maar wel aandrong op disciplinaire maatregelen via de marktorganisatie. Dit duidt op een poging om zaken intern of tuchtrechtelijk af te handelen zonder direct de (Duitse) politie in te schakelen.

Officiële brief/kennisgeving van een sanctie.

* **De Overtreding:** De heer L. Blom heeft zich schuldig gemaakt aan het illegaal kopen van een distributiebon van een zekere I. Hakker. Het betrof een bon voor twee colli (verpakkingseenheden/kisten) savooiekool. * **De Straf:** De directeur van het Marktwezen legt een onmiddellijke marktontzegging op van twee weken (14 t/m 27 maart 1942). * **Juridische grondslag:** Er wordt verwezen naar artikel 35 lid 1 van het 'Reglement op de Centrale Markt'. * **Escalatie:** De zaak is voorgelegd aan de Burgemeester voor een eventuele uitsluiting voor langere termijn, wat duidt op de ernst waarmee dergelijke overtredingen werden behandeld. * **Opmerkelijke details:** De handgeschreven toevoeging in het midden van de brief expliciteert dat de distributieregeling is geschonden. Het adres van de ontvanger ("Woonschip 2124") geeft een inkijkje in de toenmalige woonsituatie in het Oostzanergat.

Officieel rapport / Geleidebrief.

* **Inhoud:** Het document betreft de inbeslagname en overdracht van een toegangsbewijs voor de Centrale Markt. De reden hiervoor is een geconstateerde onregelmatigheid/fraude: I. Hakker heeft een bon voor twee colli (verpakkingseenheden) savooiekool verkocht aan L. Blom, terwijl diezelfde bon al eerder was gebruikt om kool te leveren aan een andere koper. Dit duidt op het hergebruik of de illegale handel in distributiebescheiden. * **Taal en Stijl:** Formeel-ambtelijk Nederlands met de destijds gebruikelijke spelling (bijv. "zooals", "kooper"). * **Handtekening:** De handtekening onderaan is van een controleur, vermoedelijk G. Velthuis, gericht aan de bedrijfschef van het Marktwezen.

Handgeschreven rapportage-fragment.

* **Inhoud:** Het betreft de opening van een formeel verslag of proces-verbaal. De opsteller, L. Blom, begint met een standaard ambtelijke formulering om een gebeurtenis of bevinding te rapporteren aan een superieur of instantie (geadresseerd met "u"). * **Staat:** Het document is onvoltooid. Na de eerste twee regels stopt de tekst abrupt midden in een zin ("heb ik een"), en de rest van het blad is onbeschreven. Dit suggereert dat dit een kladversie is of dat het schrijven om een onbekende reden is onderbroken. * **Paleografische details:** Het handschrift is verzorgd. Opmerkelijk is de punt aan het begin van de tweede regel, wat mogelijk duidt op een opsomming of een indeling in paragrafen die niet is voortgezet.

Administratieve lijst (verzendlijst)

* **Structuur:** De lijst is georganiseerd in vier kolommen. De eerste kolom 'S' duidt waarschijnlijk op een serie- of lijstnummer. De kolom 'Nr' bevat registratienummers van de betreffende personen of brieven. De kolom 'Naam' en 'adres' spreken voor zich. * **Geografie:** De genoemde adressen bevinden zich vrijwel allemaal in Amsterdam, met een sterke concentratie in de (toenmalige) Joodse buurt en de Transvaalbuurt (bijv. Rapenburg, Tugulaweg, Vrolikstraat, Blasiusstraat). * **Afkortingen:** De adressen bevatten de destijds gebruikelijke aanduidingen voor verdiepingen: 'hs' (huis/begane grond), 'I', 'II', 'III'. Straatnamen zijn vaak afgekort (str., nw. voor nieuwe, pres. voor president). * **Opvallend:** De naam 'M. de Vries' (Nr. 270) komt tweemaal voor op de lijst onder kolom S:2.

# TRANSCRIPTIE [Handgeschreven potlood, rechtsboven:] *M. Brown* [?] [Handgeschreven potlood, midden boven:] *Verzonden 24/3* VB/HG. 77/20/5 M. n 2 24 Maart 1942. <u>Straf L. Blom en I. Hakker</u> <u>Centrale Markt.</u> den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen, <u>A l h i e r .</u>

# TRANSCRIPTIE Bijlage I. Behoort bij brief no.8a/70/1 M.d.d.8 December 1942 aan den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen van den Directeur van het Marktwezen en den Gemeentelijken Adviseur voor Voedings- en Distributieaangelegenheden.- Heden, 3 December 1942 hoorden wij den dienstdoenden chef-marktopzichter C.Blom, geboren 13 October 1893 en wonende Zwanenplein 75 in verband met zijn op 2 Dece...

# TRANSCRIPTIE No.605 L.M. 1942 26/6. <u>A f s c h r i f t.</u> No.2C/33/2 M. 1942 3/7 . Ter Kennisname aan: De Wethouder voor de Levensmiddelen-voorziening. " zwarthandel " 25 Juni 1942 Aan de Directie van de Centrale Markthallen, Jan van Galenstraat 14, ...

# TRANSCRIPTIE 8a/19/7 M. 1. Bevordering contrô- leur C. Blom, Centrale Markt. vD/HB. 16 April 1943. den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen, ...

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Extract uit het Boek der Besluiten van de Burgemeester van Amsterdam. * **Datum:** 21 mei 1943. * **Onderwerp:** Bevordering van de heer C. Blom van contrôleur naar marktmeester bij het Marktwezen. * **Kenmerken:** Getypte tekst op ambtelijk papier met diverse handgeschreven annotaties en stempels. * **Referentienummers:** No. 31/13 L.M.1943; No. 8a/1...