W. Faile

Administratief register / lijst van standplaatshouders.

* **Inhoud:** Het document registreert wie een standplaatshouder mag assisteren of vervangen op de markt. Dit was streng gereguleerd om illegale onderverhuur van schaarse marktplaatsen te voorkomen. * **Sociale structuur:** Opvallend is dat de bijstand bijna uitsluitend uit familieleden bestaat: zonen, echtgenoten en in één geval een schoondochter. Dit benadrukt het karakter van de markthandel als familiebedrijf.

Getypt afschrift van een verzoekschrift.

* **Taalgebruik:** Het document is geschreven in een formeel, maar grammaticaal gebrekkig Nederlands (bijv. "Weldele" i.p.v. Weledele, "alsdat ik ... heeft", "Zwemintichtingen"). De schrijver hanteert een eerbiedige toon ("Uwe Dienaar", "in de gunst zou mogen komen"), wat gebruikelijk was voor verzoekschriften aan de overheid in die tijd. * **Inhoud:** De heer Failé, een kleine vishandelaar, klaagt dat zijn huidige toewijzing van 24 pond gerookte paling per periode onvoldoende is om zijn gezin te onderhouden en zijn bedrijfskosten te dekken. Hij verzoekt de burgemeester om een extra toewijzing van zoetwatervis, rauwe paling en garnalen. * **Bureaucratie:** De aantekening onderaan laat de ambtelijke weg zien: het verzoek wordt door de wethouder doorgestuurd naar de Directeur van het Marktwezen voor advies. Dit illustreert de strakke regulering van de handel en voedselvoorziening tijdens de bezettingsjaren.

Handgeschreven verzoekbrief.

De brief is een verzoekschrift van W. Faile om te worden opgenomen op de zogenaamde "aallijst". De schrijver, vermoedelijk een (kleine) handelaar of visser, betoogt dat hij dit nodig heeft om zijn "brood te verdienen". Hij voert als bewijs aan dat hij in 1941 werkzaam was voor of zaken deed met de firma P. Hansen & Zonen (een bekende Amsterdamse groothandel in vis) en dat hij toen ook in zoetwatervis handelde. De zinsnede "Gekras van de lijn" onderaan de eerste alinea is taalkundig ongebruikelijk, maar duidt er waarschijnlijk op dat hij van een officiële lijst is geschrapt of verwijderd en vraagt om herstel hiervan. De taalgebruik is fonetisch en vertoont diverse spelfouten (zoals "dant" voor "want" of "dat", en "ongangen" voor "ontvangen"), wat duidt op een schrijver met een beperkte schoolopleiding. Uit de potloodaantekeningen onderaan blijkt dat het verzoek is ingewilligd of verwerkt: er is genoteerd dat hij is "aangeteekend" op de "verdeellyst" voor zowel aal als garnalen.

Getypte brief op grijsachtig papier.

De brief is een formele, ambtelijke afwijzing van een verzoek. De heer W. Faile had op 2 juni 1942 een verzoek ingediend voor een "toewijzing" van aal (paling) en zoetwatervis. De "Visscherijcentrale" heeft dit verzoek via een ingestelde commissie getoetst en negatief beoordeeld. De toon is kort en zakelijk, zonder verdere onderbouwing voor de afwijzing. De handgeschreven aantekening "Verzonden 22/6" duidt op de administratieve verwerking van de uitgaande post.

Ambtelijke correspondentie / adviesbrief betreffende distributie.

* **Inhoud:** De brief is een negatief advies naar aanleiding van een verzoek van een zekere W. Faile Jz. Deze man had blijkbaar een aanvraag ingediend om in aanmerking te komen voor een toewijzing van vis en garnalen (waarschijnlijk om te verhandelen). De schrijver van de brief heeft navraag gedaan bij de "Verdeelingscommissie" en concludeert dat de aanvrager daar totaal onbekend is als actieve vishandelaar. Daarom wordt geadviseerd het verzoek af te wijzen. * **Taalgebruik:** Het document hanteert de toenmalige officiële spelling (bijv. "visch", "zoodat") en een zeer formele, ambtelijke toon ("heb ik de eer U te berichten", "beleefd in overweging geven"). * **Administratieve sporen:** De verschillende nummers (46a/779/1 en /2) en de stempels/data wijzen op een zorgvuldige dossiervorming binnen het bureaucratische apparaat van de voedselvoorziening.

Ambtelijke correspondentie (afwijzingsbrief).

* **Inhoud:** Het document is een formele afwijzing van een aanvraag voor een handelsvergunning of toewijzing van vis en garnalen. * **Reden van afwijzing:** Na onderzoek door de gemeente is gebleken dat de aanvrager, de heer W. Faile, niet officieel geregistreerd staat als "versche vischhandelaar". Hierdoor komt hij niet in aanmerking voor de gevraagde distributietoewijzing. * **Taalgebruik:** Formeel en ambtelijk, gebruikmakend van de toen geldende spelling (bijv. "visch", "zoodat"). * **Ondertekening:** De brief is ondertekend namens de burgemeester en de gemeentesecretaris. "(get.)" duidt aan dat dit een kopie is van het getekende origineel of dat de namen getypt zijn ter vervanging van een handtekening op dit afschrift. De initialen "vM" linksonder de tekst verwijzen waarschijnlijk naar de opsteller of typist van de brief.

Getypte brief (doorslag of administratief exemplaar).

* **Inhoud:** De brief betreft een formele afwijzing van een verzoek dat op 10 juni 1943 werd gedaan. De exacte aard van het verzoek wordt niet expliciet vermeld, maar de reden voor afwijzing is dat de aanvrager, W. Faile Jr., geen aantoonbare ervaring heeft in de "vischhandel" (vishandel). * **Taal en stijl:** De brief is opgesteld in een zakelijke, ambtelijke stijl die gebruikelijk was in het midden van de 20e eeuw. De spelling "vischhandel" volgt de vooroorlogse spelling (De Vries-Te Winkel). * **Layout:** Het document bevat administratieve kenmerken zoals een dossiernummer (46a/216/2 M.) en initialen van de opsteller/typist (VB/SV). De toevoeging van "wijk 6" bij het adres in Amsterdam duidt op een administratieve onderverdeling die vaak werd gebruikt door gemeentelijke instanties of de politie. * **Handgeschreven toevoeging:** De notitie "Verzonden 29/6" bevestigt dat dit een kopie is die voor het eigen archief van de afzender is bewaard.

Document

Dit document is een administratieve lijst van de Amsterdamse afdeling Sociale Zaken. Het bevat gegevens van marktkooplieden die officieel zijn "afgevoerd" (verwijderd uit het register van vergunninghouders) tussen december 1942 en mei 1943. De lijst is gestructureerd in kolommen: * **Naam:** De persoon op wie de vergunning stond. * **Geb.datum:** Geboortedatum van de handelaar. * **Adres:** Woonadres ten tijde van de registratie. * **Markt:** De specifieke marktplaats waar de handelaar actief was (o.a. Mosplein, Jan Evertsenstraat, Waterlooplein). * **Datum:** De datum waarop de afvoer werd geëffectueerd. * **Artikel:** De handelswaar (variërend van levensmiddelen zoals vis en groenten tot kleding en huishoudelijke artikelen). Opvallend is het gebruik van "idem", wat aangeeft dat de informatie in die kolom gelijk is aan de regel erboven. Ook zijn er kleine correcties met de pen aangebracht, wat duidt op actief gebruik door een ambtenaar.

Getypte distributie- of rantsoeneringslijst met handgeschreven annotaties en rode doorhalingen.

* **Doel van het document:** Dit is een werkdocument voor de verdeling van vis (aal en snoekbaars) onder handelaren in Amsterdam en omstreken. De genoemde hoeveelheden (vaak 20 of 40 kg) suggereren dat dit een groothandels- of distributielijst is. * **Betekenis van de rode strepen:** De systematische rode doorhalingen van namen zijn een indicatie van uitsluiting. Gezien de aanwezigheid van veel Joodse familienamen (zoals Elsas, Ereira, Fransman, Goudeketting, Cohen, Groenteman) onder de doorgehaalde namen, is dit hoogstwaarschijnlijk een lijst waarbij Joodse handelaren uit de distributieketen werden verwijderd als onderdeel van de anti-Joodse maatregelen tijdens de bezetting. * **Handgeschreven wijzigingen:** Het document is actief bijgehouden. Er zijn namen toegevoegd (o.a. 'Commandeur Marken', 'Nic Goedhart') en hoeveelheden zijn aangepast (bijv. bij 'A. de Groot' is 40 veranderd in 80). Dit wijst op een dynamisch distributieproces waarbij de beschikbare vis van de geschrapte handelaren werd herverdeeld onder de overblijvende namen.

Div. bylagen (w.o. teek).

Antw. op No.489 P.W. dd. 7 Juli 1939. Den Heer Wethouder P.W.

Weser : comp. v. Böhme ~~afwijzen~~ behandelen bij H. Böhne ~~afwijzen~~

# TRANSCRIPTIE aanvoer 14 Dec In Kalestraat Zoetwatervisch (voorw) van A Fonn . a B Fonn en W Ruiter 80p 40p + 40p. aanvoerders A Fonn <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> || Ik heb alleen vink af laten houden van de aanvoerder doch **niet** van de beide andere aanv...

# TRANSCRIPTIE J. Koning v Woustraat vrijst. gem. afwijzing