D. Ton

Getypte brief met handgeschreven kanttekeningen.

Deze brief is een formele aanmaning voor de betaling van achterstallig standplaatsgeld. De ontvanger, de heer D. Ton, was waarschijnlijk een "kramenzetter": iemand die kramen bezat en deze verhuurde aan marktkooplieden op de Amsterdamse markten. Uit de tekst blijkt dat hij niet alleen direct verschuldigd is voor het plaatsen van de kramen, maar dat hij ook "kramengeld" int van zijn huurders dat hij moet afdragen aan de gemeente. De toon is streng en zakelijk. Er wordt gedreigd met een zeer zware sanctie: het intrekken van de vergunning. Dit zou betekenen dat de kramen van de heer Ton niet meer op de markt toegelaten worden, wat direct gevolgen zou hebben voor zijn inkomen en dat van de marktkooplieden die bij hem huren. Er wordt een strikte deadline gesteld van slechts twee dagen na de dagtekening van de brief.

Getypte brief (doorslag of officieel afschrift) met handgeschreven kanttekeningen.

* **Taalgebruik:** Het document is opgesteld in formeel, ambtelijk Nederlands van voor de spellinghervorming van 1947 (gebruik van de ‘y’ in plaats van ‘ij’, verbuigingen zoals ‘den betaaldag’ en ‘mynen kantore’). * **Inhoud:** Het betreft een laatste aanmaning voor het betalen van standplaatsgeld. De heer D. Ton exploiteerde blijkbaar kramen die hij verhuurde aan derden. De toon is dwingend: indien er niet voor 20 januari wordt betaald, dreigt intrekking van de vergunning via het college van Burgemeester en Wethouders. * **Annotaties:** De handgeschreven notitie linksboven is cruciaal voor de administratieve afhandeling. Het toont aan dat de betaling (een klein bedrag van 0,81 gulden) op 21 januari per giro is voldaan, één dag na de gestelde deadline. * **Locatie:** Het kantoor aan de Jan van Galenstraat 14 verwijst naar de Centrale Markthallen in Amsterdam, het toenmalige logistieke hart van de stad voor handel en markten.

Getypte brief (doorslag of kopie).

* **Inhoud:** Het document is een formele aanmaning wegens achterstallige betalingen voor standplaatsen op de markt. De ontvanger, de heer Ton, krijgt een uiterste termijn van slechts twee dagen (tot vrijdag 20 januari) om zijn schuld te voldoen. * **Sancties:** De brief is streng van toon. Bij niet-betaling dreigt de directeur direct een voorstel in te dienen bij het College van Burgemeester en Wethouders om de exploitatievergunning in te trekken. Dit zou het einde betekenen van de bedrijfsactiviteiten van de heer Ton op de Amsterdamse markten. * **Taalkenmerken:** De tekst hanteert de destijds gebruikelijke spelling met de 'y' in plaats van 'ij' (bylage, uiterlyk, vrydag, mynen, zyn). Ook de naamvallen ("den betaaldag", "mynen kantore") zijn kenmerkend voor de ambtelijke schrijftaal van voor de Tweede Wereldoorlog.

Getypte brief met handgeschreven handtekening.

Deze brief betreft een zakelijke mededeling van een gemeentelijke instantie aan een marktkraamhouder, de heer D. Ton. De kern van de brief is een correctie op een misverstand over de hoogte van de verschuldigde marktbelasting. De ontvanger meende dat de belasting 3 cent per kraam bedroeg, terwijl de directeur verduidelijkt dat de heffing gebaseerd is op de lengte van de kraam: 1 cent per strekkende meter. De brief bevat een nauwkeurige berekening voor twee specifieke marktdagen op het Amstelveld: 1. **2 januari 1939:** 21 kramen met een totale lengte van 78 meter = 78 cent. 2. **9 januari 1939:** 25 kramen met een totale lengte van 90 meter = 90 cent. De toon is formeel en administratief-correct, typerend voor overheidscommunicatie uit die periode.

Document

De brief is een formele en dringende oproep aan de heer D. Ton om zich te melden bij de directeur. De reden voor dit gesprek is de betaling van het "kramengeld". Kramengeld was de vergoeding die marktkooplieden verschuldigd waren aan de gemeente voor het huren van een standplaats op de openbare markt. Het feit dat er bovenaan de brief vier andere namen en adressen staan (S. Schelvis, L.M. Geerling, J. Brand en F. Wayeret), wijst erop dat dit een standaardbrief was die naar meerdere personen met een betalingsachterstand werd gestuurd. De handgeschreven notitie "verzonden 26/1" bevestigt dat de brief de dag na de type-datum is gepost. De schrijfstijl ("te mynen kantore") is kenmerkend voor de ambtelijke taal van voor de oorlog.

Getypte brief/oproeping op briefpapier.

Deze brief is een zakelijke en dringende oproep van een directeur aan een marktkoopman (de heer D. Ton) om op het kantoor te verschijnen. De aanleiding is een probleem met de betaling van het "kramengeld" (staangeld voor een marktkraam). De toon is formeel en gebiedend ("verzoek ik U... te komen"). Het document bevat een lijst met vier andere namen en adressen linksboven, wat aangeeft dat deze personen een gelijkaardige brief hebben ontvangen. De adressen (Waterlooplein, Albert Cuypstraat, 1e Van der Helststraat) zijn bekende locaties van Amsterdamse markten, wat de veronderstelling bevestigt dat het hier om marktkooplieden gaat. De spelling is conform de toenmalige standaard (bijv. "mynen", "Wyk").

Handgeschreven brief op officieel briefpapier.

* **Inhoud:** De firma H. IJbema & Zonen informeert de directeur van het Marktwezen over een wijziging in hun vloot die aan het Amstelveld ligt afgemeerd voor de handel. Het schip 'Martha II' (45, gecorrigeerd naar 44 ton) is verkocht aan een particulier (D. Ton). Het is vervangen door het schip 'Twee Gebroeders'. De schrijver verzoekt om de administratieve lijst dienovereenkomstig aan te passen. * **Taalgebruik:** Formeel, maar met enkele spellings- en stijlfouten die typerend zijn voor de tijd en de achtergrond van de schrijver (bijv. "Aan gezien", "Amsterveld" in plaats van Amstelveld, "afvoerde" in plaats van afvoert). * **Administratieve sporen:** * Het blauwe potloodschrift geeft een correctie aan in het tonnage (van 45 naar 44 ton). * De aantekening "onze kramenbaas Amsterveld" suggereert een interne doorverwijzing of verificatie binnen de dienst van het Marktwezen. * Het stempel en de nummers bovenin duiden op de officiële archivering door de gemeente. * **Visuele aspecten:** Het briefpapier is bijzonder vanwege de foto van het kantoor op een lichterschip. Dit illustreert de nauwe band tussen de brandstoffenhandel en het transport over water in het Amsterdam van voor de oorlog. ---

Administratieve kennisgeving/waarschuwing betreffende marktgeld (kramengeld).

Dit document dient als een officiële herinnering of sommatie voor de betaling van "kramengeld" (de vergoeding voor het mogen voeren van een marktkraam). De geadresseerde, de heer D. Ton, was woonachtig in de Utrechtschedwarsstraat in het centrum van Amsterdam. De handgeschreven toevoeging "waarschuwing wanbetaling" verduidelijkt de aard van het schrijven: het is een formele waarschuwing wegens een betalingsachterstand. Onderaan wordt een specifieke deadline of marktdag genoemd: "4 Augustus a.s. Vrijdag". Een interessante administratieve notitie bevindt zich linksboven. Hieruit blijkt dat er op 1 augustus 1939 (een dag vóór de dagtekening van de brief) een bedrag van 1,50 gulden is voldaan via de giro. Het lijkt erop dat de betaling en de waarschuwing elkaar hebben gekruist, of dat de ambtenaar de reeds gedane betaling op de kopie van de waarschuwing heeft geannoteerd voor het dossier.

# TRANSCRIPTIE aanvoer 14 Dec In Kalestraat Zoetwatervisch (voorw) van A Fonn . a B Fonn en W Ruiter 80p 40p + 40p. aanvoerders A Fonn <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> || Ik heb alleen vink af laten houden van de aanvoerder doch **niet** van de beide andere aanv...

Div. bylagen (w.o. teek).

# TRANSCRIPTIE [Links bovenin een klein merkje, mogelijk een 'i' of vinkje] Molenaar 'B <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> 16/12 '43 Markt Dapperstraat B [onderstreept]

# TRANSCRIPTIE M Duinhoven of C. Aertsen Doelstr 53 J v Galenstr 141 bij C Markt

# TRANSCRIPTIE Th: de Haan. [onderstreept]