A.J.L. Schindeler

Doorslag (doorschrijfkopie) van een officiële brief.

* **Toon en taalgebruik:** De brief is geschreven in een strikt zakelijke, ambtelijke stijl die kenmerkend is voor de vroege 20e-eeuwse bureaucratie. De afwijzing is kort en bondig, zonder inhoudelijke motivering behalve de verwijzing naar een besluit van een commissie. * **Inhoud:** Het document is een formele afwijzing van een verzoek dat de heer Schindeler op 1 juni 1942 had ingediend. De precieze aard van het verzoek wordt niet vermeld, maar het houdt verband met de werkzaamheden van de "Visscherij-centrale". * **Visuele elementen:** De handgeschreven aantekening "Verzonden 19/6" is een typisch kenmerk van een administratieve workflow, waarbij op de doorslag in het archief werd genoteerd wanneer de originele brief daadwerkelijk was gepost. De aanduiding "Wijk 19" bij het adres verwijst naar de toenmalige wijkindeling van Amsterdam.

Getypte brief met handgeschreven kanttekeningen en stempels.

In deze brief verzoekt A.J.L. Schindeler, een visboer uit Amsterdam-West, om een herziening van de distributieregeling voor vis. Vanwege nieuwe oorlogsmaatregelen mochten zijn leveranciers hem geen gerookte vis meer leveren. Hij kreeg nog wel een toewijzing van 300 pond verse aal per week, maar stelt dat dit onvoldoende is om een deel van te roken én zijn vaste lasten te dekken. De brief is een direct getuigenis van de economische druk op kleine zelfstandigen tijdens de bezettingsjaren. Opvallend is de discrepantie tussen de beleefde, bijna nederige toon van de schrijver ("vriendelyke bemiddeling") en de zakelijke, harde afhandeling door de instantie: bovenaan de brief is met rode inkt kortweg **"afwijzen"** geschreven. Dit wijst op de starre bureaucratie van het distributiestelsel tijdens de Tweede Wereldoorlog.

Getypte doorslag (carbonkopie) van een lijst met ondertekenaars en sympathisanten ("adhaesie betuigers").

Dit document fungeert als een bewijsstuk van collectieve steun voor een niet nader genoemd schrijven van A.J.L. Schindeler. * **Demografie:** De lijst bevat 72 namen (personen en firma's). Opvallend is de enorme concentratie van achternamen die specifiek zijn voor Volendam en Edam (Schilder, Mooyer, Veerman, Koning, Botter, Vrees). Hoewel de afzender in Amsterdam woont, lijkt het verzoek namens een grote groep uit de vissersgemeenschap of een daarmee verbonden kring te zijn ingediend. * **Administratief proces:** Het stempel van maart 1942 geeft de ontvangst aan door een officiële instantie. De handgeschreven notitie "opbergen" van november 1942 suggereert dat de kwestie waarover geschreven werd maandenlang heeft gelopen alvorens het dossier werd gesloten.

Getypte lijst op papier.

* **Structuur:** De lijst is alfabetisch geordend op achternaam. Bij de meeste personen staat een geboortedatum (DD-MM-JJ), bij anderen een adres of enkel een straatnaam. * **Geografie:** De genoemde adressen (Aalsmeerweg, Jan Evertsenstraat, Nieuwe Spiegelstraat, Spaarndammerstraat, Koninginneweg) duiden op Amsterdam. * **Personen:** De lijst bevat diverse familieleden, aangeduid met "Sr." en "Jr." (bijv. Schindeler, Schoos, Sterkenburg en Vrees). De geboortedata variëren van 1879 tot 1923. * **Opmerkelijke details:** Bij "J. de Vries Stadelaar" en "Schoos" ontbreken verdere gegevens. De spelling "Spaarndammerstraat" bevat in het origineel een typfout of spatie ("Spaarndan erstraat").

Getypte brief op briefpapier.

* **Kern van het schrijven:** De heer Schindeler, een winkelier in viswaren, beklaagt zich over het gehanteerde systeem van toewijzingen (rantsoenering) van vis. Hij vindt het onrechtvaardig dat straatventers relatief meer voorraad krijgen toegewezen dan gevestigde winkeliers, terwijl die laatsten hogere vaste lasten hebben. * **Specifieke casus:** Hij voert aan dat hij voor de oorlog wekelijks minstens 500 pond gepelde garnalen verkocht. De huidige verdeelsleutel (gebaseerd op een veelvoud van de kleinste toewijzing) benadeelt hem enorm. * **Voorgestelde oplossing:** Omdat hij inziet dat de schaarste aan garnalen een volledige levering onmogelijk maakt, stelt hij voor om gecompenseerd te worden door hem voor *andere* vissoorten in een hogere categorie in te delen. * **Toon:** De brief is formeel en beleefd, maar dwingend van aard. Hij doet een beroep op de billijkheid (rechtvaardigheid) van de commissie. * **Administratieve afhandeling:** De aantekening "afgedaan" met de datum 20/5 (slechts twee dagen na dagtekening) suggereert een snelle administratieve verwerking of afwijzing door de commissie.

Getypte brief met handtekening en stempels.

* **Inhoud:** De schrijver verzoekt de directeur van het Marktwezen om de handelsvergunning of toewijzing (waarschijnlijk voor de inkoop van vis) van zijn zoon op zijn eigen naam of die van zijn vrouw te zetten. * **Aanleiding:** Zijn zoon, C. Schindeler, is de dag ervoor opgeroepen voor de *Arbeitseinsatz* en naar Emden (Duitsland) vertrokken. * **Argumentatie:** De vader wil voorkomen dat de winkel moet sluiten (liquidatie). Hij voert aan dat het gezin de inkomsten niet kan missen en dat de zoon bij terugkeer zijn bedrijf weer moet kunnen oppakken. * **Taalgebruik:** Formeel en zakelijk, gebruikmakend van de toen gangbare spelling (bijv. "dryf", "myn", "bedryf"). De toon is eerbiedig maar dringend.

Getypte brief (doorslag of kopie voor archief).

* **Kernboodschap:** De brief is een formele afwijzing van een verzoek. De heer A.J.L. Schindeler wilde de officiële toewijzing van een winkelpand aan de Jan Evertsenstraat, die op naam van zijn zoon (C. Schindeler) stond, op zijn eigen naam laten overzetten. * **Besluitvorming:** De beslissing ligt bij de "Wethouder voor de Levensmiddelen". Dit wijst erop dat de winkel waarschijnlijk een levensmiddelenzaak betrof, waarvoor in oorlogstijd strikte vergunningen en toewijzingen nodig waren. * **Taalgebruik:** Het taalgebruik is uiterst formeel en ambtelijk ("overwegende bezwaren", "d.d. 16 Juni jl."). De afwijzing wordt niet nader gemotiveerd, wat typerend is voor de autoritaire bestuursstijl van die tijd.

Zakelijke brief (waarschijnlijk een doorslag van een officieel gemeentelijk schrijven).

* **Inhoud:** De brief bevat een officiële afwijzing van een verzoek. De heer A.J.L. Schindeler had gevraagd om een 'toewijzing' (waarschijnlijk een exploitatievergunning of huurovereenkomst) voor een winkel in de Jan Evertsenstraat, die op naam van zijn zoon C. Schindeler stond, naar zichzelf over te schrijven. * **Besluitvorming:** De beslissing is genomen door de "Wethouder voor de Levensmiddelen". De reden voor de afwijzing wordt slechts summier omschreven als "overwegende bezwaren", zonder specifieke details. * **Taalgebruik:** Het taalgebruik is formeel en ambtelijk, typerend voor de Nederlandse administratie in de eerste helft van de 20e eeuw (gebruik van "Den Heer", "jl.", "U mede").

Getypte brief met handgeschreven kanttekeningen en handtekening.

* **Kernproblematiek:** De briefschrijver protesteert tegen de intrekking van een visvergunning ("toewyzing") voor zijn winkel aan de Jan Evertsenstraat. De vergunning stond administratief op naam van zijn zoon, die echter voor de *Arbeidseinsatz* naar Duitsland is gestuurd. De vader betoogt dat hij de feitelijke eigenaar is en dat de zaak niet mag verdwijnen door een administratieve formaliteit. * **Strategie van de schrijver:** Schindeler voert aan dat hij over beide zaken inkomstenbelasting betaalt. Tevens meldt hij dat hij hulp heeft gezocht bij het "rechtskundig Bureau der N.S.B.", wat een gebruikelijke manier was om in die tijd via politieke kanalen gedaan te krijgen wat via de reguliere weg niet lukte. * **Resultaat:** Uit de handgeschreven aantekeningen blijkt dat de Commissie voet bij stuk houdt wat betreft de formele procedure (verklaringen gaan alleen via het Gemeentebestuur) en dat dit bericht op 4 september 1943 mondeling aan de heer Schindeler is overgebracht.

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Getypte brief met handgeschreven kanttekeningen en stempels. * **Datum:** 1 juni 1942. * **Afzender:** A.J.L. Schindeler (in de tekst gespeld als Schindelaar), 2e Hugo de Grootstraat 66, Amsterdam (W). * **Ontvanger:** Weledelgeb. Heer ter Haar, Marktwezen, Amsterdam. * **Kenmerken:** Bevat ambtelijke stempels en handgeschreven besluitvorming ("afwij...

# TRANSCRIPTIE [Handgeschreven in paars potlood: Verzonden 20/7 Jmp] 46b/217/6 M. VD/SV 20 Juli 1943. Den Heer A.J.L. Schindeler 2e Hugo de Grootstraat 66 Amsterdam-West. wijk 19 =============== Naar aanleiding van Uw brief d....

Ondergeteekende, A.L.J. Schindeler, vischhandelaar te Amsterdam, wendt zich middels dezen tot U met de volgende klacht en verzoek, waaraan U naar hij hoopt, gehoor zult kunnen geven. J.l. Vrijdag kocht hij bij toewijzing op de Gem. Vischafslag 60 pond gepelde garnalen; uit ondervinding is hem bekend, dat zulke garnalen bij juiste behandeling in de pellerijen minstens 4 à 5 dagen bewaard k...

# TRANSCRIPTIE 46b/217/6 M. [handgeschreven: extra] VD/SV 20 Juli 1943. Den Heer A.J.L. Schindeler 2e Hugo de Grootstraat 66 Amsterdam-West. wijk 19 =============== Naar aanleiding van Uw brief d.d. 16 Juni jl. deel ik U mede, dat de Heer Wethouder voor de Levensmiddelen over- wegende bezwaren heeft om aan Uw verzoek, om de toewijzing van Uw zoon C. Schindeler voor den winkel Jan Evertsenstraa...

# TRANSCRIPTIE [Linksboven] A.J.L. Schindeler, 2e Hugo de Grootstraat Nr. 66 II Amsterdam. (W) [Rechtsboven] Amsterdam, 21 Augustus 1943. [Stempel/Handgeschreven bovenaan] No. 46 6/217/11 M. 1943 2/8 [Paraaf in rechterbovenhoek: mw. St. mmp.] [Adres] Aan de Commissie voor Vischverdeeling, Amsterdam. [Aanhef] Myne Heeren, [Inhoud] Zooals door my reeds persoonlyk aan diverse leden Uwer commiss...