J. de Waal

Sollicitatiebrief.

* **Inhoud:** J. Waal solliciteert naar een functie bij de Centrale Markthallen. Hij motiveert zijn schrijven door te wijzen op de mobilisatie, waardoor er mogelijk tekorten aan personeel ontstaan. Hij vermeldt zijn opleiding (Handelsschool) en lange werkervaring (11 jaar) als correspondent-boekhouder. Hij meldt tevens dat zijn huidige werkgever, een textielhandel, de deuren moet sluiten vanwege de oorlogssituatie. * **Toestand van het document:** Het document is goed leesbaar. Het bevat administratieve kenmerken die duiden op archivering bij de gemeente of het marktwezen (stempel 'Nº 11/20 M. 1939'). * **Terminologie:** "Den huidigen toestand" en "gemobiliseerd" verwijzen direct naar het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog (Duitse inval in Polen op 1 september 1939) en de Nederlandse algehele mobilisatie van eind augustus 1939.

Getypte brief (slotgedeelte) met handgeschreven handtekening.

* **Schrijfstijl:** De brief is opgesteld in een zeer formele, beleefde stijl die typerend is voor de eerste helft van de 20e eeuw (gebruik van woorden als "Uwe gewaardeerde oproeping" en "teeken"). * **Spelling:** De spelling hanteert nog de 'sch'-uitgangen voor bijvoeglijk naamwoorden van talen ("Engelsch", "Duitsch") en de 'oo/ee'-verlengingen in open lettergrepen ("eenige"). Dit wijst op een datering van vóór de spellinghervorming van 1947 (spelling-Marchant). * **Kwalificaties:** De genoemde diploma's (Boekhouden, Handelsrekenen, Handelskennis, Typen) zijn klassieke onderdelen van het toenmalige handelsonderwijs (zoals de Praktijkdiploma's van de Associatie voor Examinering), wat duidt op een kandidaat voor een administratieve of commerciële functie.

Typschrift (doorslag of archiefkopie van een uitgaande brief).

* **Inhoud:** Het betreft een uiterst korte en zakelijke afwijzing van een sollicitatie. De brief van de sollicitant (gedateerd op 9 september) werd binnen twee dagen beantwoord. * **Vorm:** De tekst is getypt met een schrijfmachine. Het ontbreken van een briefhoofd suggereert dat dit een kopie voor het eigen archief is, wat bevestigd wordt door de handgeschreven aantekening "Verzonden". * **Administratie:** De codes "HG." en "11/20/2 M." zijn interne referentienummers, waarschijnlijk verwijzend naar een specifiek dossier of een afdeling. De toevoeging "Wijk 26" bij het adres was indertijd gebruikelijk voor de postsortering in Amsterdam. * **Locatie:** De Pieter van der Doesstraat 90-I bevindt zich in de wijk De Baarsjes in Amsterdam-West.

Getypte zakelijke brief (doorslag of kopie).

* **Inhoud:** Het document is een uiterst korte en formele afwijzingsbrief naar aanleiding van een sollicitatie. De snelheid van reageren valt op: de sollicitatiebrief werd op 9 september geschreven ("d.d. 9 dezer"), en de afwijzing volgde reeds twee dagen later op 11 september. * **Vorm:** De brief is sober en zakelijk opgesteld, zonder specifieke reden voor de afwijzing. De ondertekening geschiedt enkel met de titel "De Directeur", zonder naam of bedrijfsstempel, wat suggereert dat dit een standaardafschrift kan zijn voor het archief. * **Locatie:** Het adres van de ontvanger, de Pieter van der Doesstraat 90-I, bevindt zich in de wijk De Baarsjes in Amsterdam-West. De toevoeging "Wijk 26" verwijst naar de destijds gehanteerde administratieve wijkindeling van de gemeente Amsterdam.

Ambtelijke notitie / Dossierstuk (Bijblad)

Het document is een interne ambtelijke correspondentie betreffende een betalingskwestie. De heer **W.J. de Waal**, die een standplaats (nummer 63) bezat op de **Albert Cuypmarkt**, had een schuld bij de gemeente en verzocht om uitstel van betaling. De ambtenaar **Th. v. Maerkerken** adviseert op 30 januari 1939 om dit verzoek af te wijzen. Hij verwijst hiervoor naar een separaat rapport van de **Chef Marktopzichter**. De kwalificatie "Spoed" suggereert dat er een noodzaak was tot snelle besluitvorming, mogelijk vanwege een naderende deadline voor betaling of een dreigende intrekking van de marktvergunning. De verschillende data (27/1, 30/1, 6/2 en 8/2) laten de administratieve route van het document door de gemeentelijke hiërarchie zien.

Officiële brief/correspondentie (doorslag).

* **Inhoud:** De brief is een formele afwijzing van een verzoek om uitstel van betaling. De heer De Waal, een marktkraamhouder, heeft verzocht om later te mogen betalen voor zijn staanplaats ("marktgeld"). * **Toon:** De toon is zakelijk, autoritair en dreigend. Het woord "niet" is onderstreept om de definitieve aard van de afwijzing te benadrukken. * **Sanctie:** Er wordt een expliciet ultimatum gesteld: onmiddellijke betaling ("onverwyld") is vereist, anders wordt de marktplaatsvergunning ingetrokken conform het geldende reglement. * **Taalgebruik:** Het document hanteert de toenmalige spelling (bijv. "verleenen", "onverwyld" met een 'y' in plaats van 'ij').

Officieel bijblad/notitie van de gemeente (Model No. 14, Algemene Zaken).

Het document is een ambtelijke afhandeling van een verzoek betreffende een marktvergunning in Amsterdam. L. Papegaaij verzoekt de gemeente om toestemming zodat zijn zoon, Meijer Papegaaij, hem mag assisteren bij zijn marktkraam op de Albert Cuypstraat. De tekst bevat de standaard ambtelijke formulering "tot wederopzegging" (voorlopig, totdat het wordt ingetrokken) en de conclusie "bestaat m.i. [mijns inziens] geen bezwaar." Verschillende functionarissen (waaronder De Waal en Th. v. Moerkerken) hebben het stuk tussen 25 november en 5 december 1939 geparafeerd en van advies voorzien. De rode cijfers duiden op een dossierregistratie binnen het gemeentelijk archiefsysteem.

Administratief bijblad/notitie van de gemeente Amsterdam (Marktwezen).

Dit document betreft een verzoek om ontheffing van de bezettingsplicht voor een marktplaats op de Albert Cuypmarkt in Amsterdam. De houder van plaats 63, de heer W.J. de Waal, vraagt om een uitstel van twee maanden omdat hij op dat moment werkzaam is als timmerman op Schiphol. De ambtenaar (mogelijk de heer Van Moerkerke in eerste instantie en later geaccordeerd door De Haer) adviseert positief over dit verzoek. Er wordt gesteld dat er "geen bezwaar" is om de plaats tijdelijk onbezet te laten. De afkorting "Marktapz" onderaan verwijst naar de Chef van het Marktopzicht. Het proces loopt via verschillende stadia van advies (4 november 1940) tot een oproep of definitieve afhandeling (11 en 18 november 1940).

Handgeschreven brief (verzoekschrift).

In deze brief verzoekt W. J. de Waal de marktmeester of de betreffende gemeentelijke instantie om uitstel voor het innemen van zijn vaste staanplaats op de Albert Cuypmarkt in Amsterdam. De schrijver geeft aan dat hij op dat moment geen geschikte handelswaar kan bemachtigen. Om toch in zijn levensonderhoud te kunnen voorzien, heeft hij tijdelijk andere werkzaamheden aangenomen. Het handschrift is verzorgd en de toon is uiterst beleefd ("verzoek ik beleefd", "Hoopende... te mogen ontvangen"), wat passend was voor officiële correspondentie met de overheid in die tijd. De adressering "A, dam Z" verwijst naar Amsterdam-Zuid.

Getypte brief (doorslag op dun papier).

* **Kernboodschap:** De brief is een officiële beschikking waarin de heer De Waal toestemming krijgt om maximaal twee maanden afwezig te zijn van zijn marktplaats op de Albert Cuypmarkt. * **Voorwaarde:** De ontheffing is alleen geldig op voorwaarde dat het wekelijkse marktgeld tijdens de afwezigheid gewoon wordt doorbetaald. * **Taalgebruik:** De brief hanteert een formele, ambtelijke stijl, kenmerkend voor de gemeentelijke correspondentie uit die tijd. Opvallend is de typefout in het woord "plaatss" (met dubbele 's').

Handgeschreven brief (verzoekschrift).

* **Inhoud:** De schrijver, de heer A. Agsteribbe, verzoekt om toestemming om zich te laten vervangen door zijn compagnon (De Vries) op zijn marktplaats aan de Albert Cuypstraat. De reden is medisch: hij moet rust houden in een herstellingsoord. * **Taalgebruik:** Het taalgebruik is formeel en beleefd ("verzoek ik U beleefd", "gunstig antwoord tegemoet ziende"), passend bij de schriftelijke communicatie met een overheidsinstantie in die tijd. * **Paleografie:** Het handschrift is een vlot, hellend currens-schrift uit de 20e eeuw, goed leesbaar met duidelijke lussen. * **Administratieve sporen:** Het stempel onderaan toont de registratie bij de gemeente ("M" staat waarschijnlijk voor de afdeling Marktwezen) op 16 juli 1940, twee dagen na het schrijven van de brief.

Administratief bijblad/notitie van de gemeente Amsterdam betreffende marktzaken.

Dit document is een ambtelijke correspondentie over een betalingsachterstand van een marktkraamhouder op de Albert Cuypmarkt in Amsterdam tijdens de Duitse bezetting (1941). * **De kern van de zaak:** De heer W.J. de Waal heeft een achterstand van vier weken aan 'marktgeld' (stageld). Hij is eind mei gewaarschuwd, maar heeft blijkbaar niet direct het volledige bedrag voldaan. * **Besluitvorming:** Er wordt een coulante regeling voorgesteld door de Inspecteur van de Marktwezen. In plaats van directe opeising van het hele bedrag, mag De Waal de schuld "in lopen" door bovenop het reguliere wekelijkse marktgeld extra termijnen te betalen (bijvoorbeeld één extra week schuld aflossen per 2 à 3 weken). * **Functionarissen:** Er is sprake van een hiërarchische afhandeling tussen de "chef marktopzichter" (de heer De Haan), die het rapport opstelde, en de "Inspecteur van het Marktwezen" die het uiteindelijke advies gaf.

Doorslag van een officiële brief (typewerk).

In deze zakelijke correspondentie reageert de directeur van een Amsterdamse overheidsinstantie op een verzoek van de heer W.J. de Waal. De heer De Waal heeft een schuld opgebouwd wat betreft het "marktgeld" (de belasting of huur die betaald moet worden voor een standplaats op de markt). De directeur verleent toestemming voor een betalingsregeling: de achterstand mag in termijnen worden voldaan. De uitvoering hiervan ligt niet bij het hoofdkantoor, maar direct op de werkvloer; de schuldenaar moet afspraken maken met de marktambtenaar die fysiek aanwezig is op de Albert Cuypmarkt. De toon is formeel en procedureel ("U dient zich daartoe te verstaan").

Handgeschreven brief (verzoekschrift/verweerschrift).

* **Kernboodschap:** De schrijver, W. J. de Waal, reageert op een aanmaning van 6 februari waarin wordt gesteld dat hij een betalingsachterstand heeft van meer dan drie weken. Hij voert aan dat hij zijn vergunning al op 18 december 1941 heeft moeten inleveren bij het kantoor van Sociale Zaken aan de Marnixstraat. * **Sociaal-economische status:** De schrijver verkeert in een precaire financiële en fysieke situatie. Hij is ziek, kan niet werken en is per 6 februari 1942 overgegaan van de Ziektewet naar "de Steun" (de toenmalige sociale bijstand). Hij staat nog steeds onder doktersbehandeling. * **Administratief verweer:** De Waal stelt dat hij de situatie destijds direct heeft gemeld aan een zekere "Heer Moerkerke". Hij beklaagt zich erover dat hij zijn vergunning nog niet terug heeft en dat hij nooit instructies heeft ontvangen over wanneer hij de betalingen zou moeten hervatten.

Administratieve fiche/registratiekaart.

Dit document is een ambtelijke notitie betreffende de stopzetting van een uitkering ("steun") aan de heer J. de Waal, van beroep koetsier. Uit de aantekeningen blijkt een strikte controle op de arbeidsstatus en de verplichtingen van de uitkeringsgerechtigde: * **Reden voor sanctie:** De betrokkene heeft niet voldaan aan een oproep (mogelijk voor werk of controle). * **Arbeidsverleden:** Er is telefonische informatie ingewonnen bij Sociale Zaken (S.Z.), waaruit blijkt dat De Waal eerder steun ontving en daarna in de "Werkverruiming" (werkverschaffing) heeft gezeten. * **Besluit:** De inspecteur adviseert om de "plaats" (waarschijnlijk de tewerkstelling of uitkeringspositie) in te trekken, met een strafmaat van "4 weken schade" (inhouding van vier weken uitkering). * **Procesgang:** Het document toont de bureaucratische afhandeling tussen de chef, de inspecteur en de administratie (met de melding "acc." voor akkoord op 30-10-42).

# TRANSCRIPTIE HG. *extra* 11/20/2 M. 11 September 1939. den Heer J. Waal, P.v.d. Doesstraat 90 I, Amsterdam-West. Wijk 26. Naar aanleiding van Uw brief d.d. 9 dezer bericht ik U, dat aan Uw sollicitatie geen gevolg kan worden gegeven. De Directeur,

# TRANSCRIPTIE vP/DV 53/95/2 M. [handgeschreven: *Verzonden 7/12 - '39.*] 6 December 1939. den Heer S.C. de Waal, Secretaris van A.S.C. "S.E.S." Zwaluwstraat 20 bov. <u>Amsterdam-Noord.</u> Naar aanleiding van Uw brief d.d. 2 dezer bericht ik U, dat het...

# TRANSCRIPTIE HG. *Verzonden 11/9-'39* [handgeschreven] 11/20/2 M. 11 September 1939. den Heer J. Waal, P.v.d. Doesstraat 90 I, Amsterdam-West. Wijk 26. Naar aanleiding van Uw brief d.d. 9 dezer bericht ik U, dat aan Uw sollicitatie geen gevolg kan worden gegeven. De Directeur,

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Administratief bijblad/notitie van de gemeente Amsterdam betreffende marktzaken. * **Kenmerk:** M. No. 2563/I 1941. * **Datum:** Diverse data genoteerd tussen 27 mei 1941 en 26 juni 1941. * **Betreft:** W.J. de Waal, standplaats 63 op de Albert Cuypmarkt. * **Formuliernummer:** Alg. Zaken Model No. 14 (10.000-10-1937-1016). * **Archiefnummer (recht...

# TRANSCRIPTIE VP/DV *extra* (handgeschreven) 53/95/2 M. 6 December 1939. den Heer S.C. de Waal, Secretaris van A.S.C. "S.E.S." Zwaluwstraat 20 bov. <u>Amsterdam-Noord.</u> Naar aanleiding van Uw brief d.d. 2 dezer bericht ik U, dat het daarin vervat...