B. Matteman

Ambtelijke notitie/bijblad van de gemeente Amsterdam (Marktwezen).

Dit document betreft de administratieve afhandeling van een marktkwestie in Amsterdam kort voor het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog. Het gaat om het echtpaar Matteman, dat marktplaatsen bezat op twee van de druktste markten van de stad: de Dapperstraat en de Westerstraat. De kern van de zaak is de aanwezigheidsplicht ("niet geregeld plaats bezetten"). Mevrouw Matteman-de Groot heeft een verzoek ingediend (waarschijnlijk om een vergunning over te nemen of een specifieke regeling te treffen), maar dit wordt door de ambtenaren Wolff en Rey negatief geadviseerd. De redenatie is dat haar echtgenoot, L. Matteman, zelf in staat wordt geacht de aangewezen plaatsen op beide markten in te nemen. Er is sprake van een strikte handhaving: L. Matteman wordt opgeroepen om op 30 maart 1939 om "9 uur precies" te verschijnen voor een gesprek, waarschijnlijk om verantwoording af te leggen over het verzuim.

Document

De brief is een formele en strenge afwijzing van een verzoek dat Mevrouw Matteman-De Groot op 21 maart 1939 had ingediend. Hoewel de specifieke inhoud van haar verzoek niet wordt herhaald, kan uit de reactie worden afgeleid dat zij waarschijnlijk om een ontheffing of versoepeling vroeg met betrekking tot het beheer van haar marktplaatsen. De directeur stelt twee harde voorwaarden voor het behoud van de vergunning: 1. **Persoonlijke bezetting:** Haar echtgenoot moet de hem toegewezen plaatsen persoonlijk innemen (waarschijnlijk om illegale onderverhuur of afwezigheid te voorkomen). 2. **Betaling:** Het marktgeld moet consequent en tijdig worden voldaan. De brief eindigt met een expliciet dreigement: bij het niet naleven van deze regels zal de vergunning worden ingetrokken conform het geldende Reglement op de Markten.

Getypte brief (doorslag of officieel afschrift).

De brief is een formele afwijzing van een verzoek dat Mevrouw Matteman-De Groot op 21 maart 1939 had ingediend. Hoewel de exacte inhoud van haar verzoek niet direct in de tekst staat, kan uit de weigering worden afgeleid waar het over ging: waarschijnlijk een verzoek tot vrijstelling van persoonlijke aanwezigheid of een regeling voor achterstallig marktgeld. De directeur herinnert haar strikt aan de regels: 1. **Persoonlijke bezetting:** Haar echtgenoot moet de marktplaatsen persoonlijk bezetten. 2. **Betalingsplicht:** Het marktgeld moet regelmatig betaald worden. 3. **Sanctie:** Het intrekken van de vergunning (de plaatsen) op basis van het 'Reglement op de Markten'. De toon is ambtelijk en onverbiddelijk, typerend voor de bureaucratie van die tijd.

Officiële brief (doorslag of kopie).

* **Inhoud:** De brief is een formele afwijzing van een verzoek dat Mevr. Matteman-De Groot op 21 maart 1939 heeft ingediend. Hoewel het specifieke verzoek niet wordt herhaald, blijkt uit het antwoord dat het ging over het beheer van marktplaatsen. De directeur stelt onverbiddelijk dat haar echtgenoot de plaatsen persoonlijk moet bezetten en dat het marktgeld op tijd betaald moet worden. Bij het niet naleven van deze regels zullen de vergunningen voor de marktplaatsen worden ingetrokken conform het geldende Reglement op de Markten. * **Toon:** De toon is strikt zakelijk, bureaucratisch en autoritair. Er wordt geen ruimte gelaten voor discussie of persoonlijke omstandigheden. * **Taalgebruik:** Het document hanteert de toenmalige spelling (bijv. "terwyl", "per-soonlyk", "Maart").

Officiële brief (typoscript).

In deze brief wijst de directeur van de marktinstantie een verzoek van mevrouw Matteman-De Groot af. Uit de tekst valt op te maken dat zij op 21 maart 1939 een brief had gestuurd, waarschijnlijk met het verzoek om een uitzondering op de regels voor de marktplaatsen van haar echtgenoot. De directeur stelt twee harde voorwaarden voor het behoud van de vergunning: 1. **Persoonlijke aanwezigheid:** De echtgenoot moet de hem toegewezen plaatsen persoonlijk bezetten. 2. **Betaling:** Het marktgeld moet regelmatig en tijdig worden voldaan. Indien hieraan niet wordt voldaan, dreigt de gemeente de marktplaatsen in te trekken op basis van het geldende marktreglement. De toon van de brief is formeel en onverbiddelijk.

Verklaring van opname in een ziekenhuis.

Het document is een officiële verklaring van opname, geschreven op een formulier (mogelijk een receptenbriefje gezien de 'R' linksboven) van het Portugees-Israëlietisch Ziekenhuis (PIZ). De directrice, Sientje de Boer, bevestigt hiermee dat de heer L.B. Matteman op vrijdag 22 maart 1940 is opgenomen voor verpleging. De aanhef "L.S." staat voor *Lectori Salutem* ("Heil aan de lezer"), een destijds gebruikelijke formele opening voor verklaringen gericht aan een onbepaalde derde partij (zoals een werkgever, verzekering of overheidsinstantie). De rode aantekening "Inschrijven" duidt op een administratieve verwerking van dit bewijsstuk bij de ontvangende instantie.

Handgeschreven bericht op briefpapier met gedrukt briefhoofd.

* **Inhoud:** Het document is een officiële verklaring van ontslag uit het ziekenhuis voor de heer S. B. Matteman. Er wordt expliciet vermeld dat hij naar zijn huisadres in de Van Swindenstraat terugkeert. * **Handschrift:** Het betreft een vlot, leesbaar cursief handschrift uit het midden van de 20e eeuw. De handtekening van de directrice, S. Vaz Dias, is duidelijk herkenbaar onderaan. * **Afkortingen:** "P. I. Z." staat voor Portugees-Israëlietisch Ziekenhuis. Het adres "Swindenstr. 20 II" verwijst naar de Eerste Van Swindenstraat 20, twee hoog, in de Amsterdamse Dapperbuurt. * **Opmerkelijke datum:** De datum 12 mei 1940 is zeer specifiek: dit was de derde dag van de Duitse inval in Nederland. Het land verkeerde op dat moment in staat van oorlog en chaos.

Administratieve kaart van de Dienst der Markten (Amsterdam).

Dit document is een officiële oproepingskaart voor een markthandelaar in Amsterdam. Uit de gegevens blijkt dat de heer J.B. Matteman een officiële waarschuwing of oproep kreeg omdat hij zijn aangewezen standplaats op de Ten Katemarkt niet conform de regels ("niet geregeld") bezette. De aantekeningen van de inspecteur op de rechterzijde zijn fataal voor de vergunninghouder: omdat de heer Matteman niet op de afgesproken tijd (18 maart 1940 om 09:00 uur) verscheen om zich te verantwoorden ("geen gevolg gegeven"), werd besloten tot "intrekking dezer". Dit betekent dat zijn recht op de standplaats of zijn marktvergunning per direct werd ingetrokken. De afkorting **VKK** staat waarschijnlijk voor "Vaste Kaarthouders", gevolgd door het nummer van zijn inschrijving of standplaats (320).

# TRANSCRIPTIE [In het kader linksboven:] B I J B L A D V A N : M. No. 31/17/3 1940 DOORGEZONDEN: 21/3 - '40. [Rechtsboven:] 125 Milenburg [?] [Hoofdtekst:] Daar de echtgenoot van Mevr Matteman thans ten behoeve van haar afstand van zijn plaats heeft gedaan - zie 31/17/5 M 1940 - kan de plaats op naam van Mevr Matteman worden overge- schreven. Kan verder als afgedaan worden beschouwd daar Mev...

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Administratieve kaart van de Dienst der Markten (Amsterdam). * **Datum:** 18 maart 1940. * **Referentienummer:** Nº 27/23/M 1940. * **Betrokkene:** J.B. Matteman, woonachtig aan de Balistraat 40 II te Amsterdam. * **Locatie:** Markt Ten Katestraat.

# TRANSCRIPTIE vE. vE. 26/59/1 M. *Verzonden 22/9-'39* [handgeschreven] 22 September 1939 den Heer L.Matteman, 3e Oosterparkstraat 18, Amsterdam-Oost. Wijk 20. *Oproeping niet geregeld* [handgeschreven] *bezitter plaats.* [handgeschreven] Dapperstraat 25 September 1939, 9 uur v.m.

# TRANSCRIPTIE vE. vE. 26/59/1 M. *Verzonden 22/9-39* [handgeschreven] 22 September 1939 den Heer L. Matteman, 3e Oosterparkstraat 18, Amsterdam-Oost. Wijk 20. *Oproeping niet geregeld bezetten plaats.* [handgeschreven] ...

# TRANSCRIPTIE *extra* den Heer J. Matteman, Vrolikstraat 138, <u>Amsterdam-Oost.</u> Wyk 20. 33/61/2 M 31 Juli 1940. Naar aanleiding van Uw brief ingekomen op 27 Juni jl. verleen ik U hierby alsnog gedurende ten hoogste vier weken na dato dezes uitstel van Uw verplichting ~~tot~~ ^om^ regel- matig Uw plaats op de markt Westerstraat te bezetten. De Directeur,