E. Blitz

Document

* **Inhoud:** De schrijfster, mejuffrouw E. Blitz, verzoekt de directeur van de gemeentelijke dienst Marktwezen om toestemming voor haar zuster, Mevrouw de Haan, om haar plaats op de markt in te nemen. * **Medische reden:** De aanleiding voor dit verzoek is tweeledig: een infectie aan het been en kortademigheid. Dit maakte het fysiek onmogelijk om zelf de marktkraam te bemannen. * **Taalgebruik:** Het document bevat enkele spellingvariaties die typerend zijn voor die tijd of voor iemand met een beperkte formele opleiding (zoals "Derecteur", "infecti", "Markwezen"). Het woord "staan" wordt hier specifiek gebruikt in de betekenis van "een marktkraam drijven". * **Topografie:** De afzender woont in de 2e Van Swindenstraat 72 in Amsterdam. Dit is een straat in de Dapperbuurt, direct grenzend aan de bekende Dappermarkt.

Handgeschreven ambtelijke notitie op een voorgedrukt formulier ("Bijblad").

De kern van dit document is een administratieve instructie met betrekking tot een verzoek (mogelijk voor verlof, uitkering of vrijstelling) ingediend door Mej. E. Blitz. De ambtenaar of leidinggevende ("Chef Renz") uit expliciet zijn scepsis over de gezondheidstoestand van de aanvraagster. Er wordt besloten dat er geen verdere stappen worden ondernomen totdat er een officieel bewijsstuk (doktersverklaring) is overlegd. De opeenvolging van data en de herhaalde paraaf "HG" duiden op een dossier dat in de tweede helft van augustus 1939 intensief is behandeld. De rode kleur van het tweede referentienummer (26/45/2) geeft aan dat er een nieuw dossieronderdeel of een vervolgactie is aangemaakt.

Brief (ambtelijke correspondentie).

In deze brief adviseert de marktopzichter van de Dapperstraat de inspecteur om een verzoek tot vervanging van een marktkraamhoudster, Mejuffrouw E. Blitz, af te wijzen. De opzichter voert hiervoor twee belangrijke argumenten aan: 1. **Gebrek aan bewijs:** Er is geen medische verklaring (doktersverklaring) ingediend die een vervanging noodzakelijk maakt. 2. **Omzeilen van leges:** De zuster van de kraamhoudster (vrouw De Haan) had de plek al gebruikt tijdens de vakantie van Mej. Blitz. Toen een controleur haar hiervoor een 'dagplaats-vergoeding' van 15 cent in rekening bracht, was zij hierover 'gebelgd' (beledigd/boos). Zij kondigde daarop aan dat zij wel zou regelen dat zij officieel als vervangster mocht optreden, vermoedelijk om deze kosten te ontlopen. De marktopzichter stelt dat de zuster voor de weekdagen gewoon de dagprijs moet betalen als zij de plek wil gebruiken, en dat de plek op zaterdag – de drukste marktdag – moet gaan naar de persoon die daar op die specifieke dag recht op heeft.

Ambtelijke brief/memo

In deze brief adviseert de marktopzichter van de Dapperstraat de inspecteur om een verzoek tot officiële vervanging van Mejuffrouw E. Blitz (houder van marktplaats 124) af te wijzen. De opzichter voert hiervoor twee redenen aan: 1. **Gebrek aan bewijs:** Er is geen doktersverklaring overlegd die de noodzaak voor vervanging (wegens ziekte) staaft. 2. **Omzeilen van leges:** Tijdens de vakantie van Mej. Blitz nam haar zus (mevr. De Haan) de plek in. Toen de controleur hiervoor het verschuldigde staangeld voor een 'dagplaats' (15 cent) opeiste, reageerde de zus verontwaardigd. De opzichter vermoedt dat de aanvraag voor officiële vervanging enkel bedoeld is om onder deze dagelijkse kosten uit te komen. De opzichter concludeert dat voor gebruik op maandag t/m vrijdag gewoon betaald moet worden als dagplaats, en dat de plek op zaterdag gereserveerd is voor de reguliere rechthebbende.

Briefkaart (postzegel van 2 cent "Nederland").

Deze briefkaart is een zakelijke correspondentie gericht aan de Inspecteur van het Marktwezen in Amsterdam. Het adres van de ontvanger, Jan van Galenstraat 14, is de locatie van de Centrale Markthallen. Het document vertoont duidelijke sporen van archivering. Het grote paarse nummer (**Nº 26/45/2 M. 139**) duidt op een registratie in een specifiek dossier of logboek van de gemeentelijke administratie. De aantekening "in map" en de datum "23/8" (waarschijnlijk de datum van behandeling) versterken dit beeld. De afzender, Meijer E. Blitz, woonde in de 2e van Swindenstraat in Amsterdam-Oost. Dit was een buurt met een grote Joodse populatie in 1941. Het stempel betreffende bosbranden was een algemeen gebruikte slogan tijdens de bezettingsjaren, bedoeld om waakzaamheid te bevorderen.

Handgeschreven brief/notitie op briefkaartformaat.

De brief is een korte kennisgeving van verhindering. De schrijfster, Mevr. E. Bletz, laat weten dat zij niet in staat is om persoonlijk op het kantoor van de geadresseerde te verschijnen. Zij verzoekt de ontvanger om een niet nader gespecificeerde boodschap door te geven aan de marktmeester of een ambtenaar van de Dapperstraat. Het handschrift is duidelijk en de taal is formeel ("ten Uwen kantore"). De afkorting "S.V.P." (s'il vous plaît) geeft aan dat het om een beleefd verzoek gaat. De afkorting "Dapperstr" verwijst naar de Dapperstraat in Amsterdam, bekend om zijn dagmarkt.

Getypte administratieve lijst (doorslag of origineel op dun papier).

Het document is een administratieve lijst van de Amsterdamse marktdienst. Het bevat de namen van 67 kooplieden die worden afgevoerd van hun standplaatsen op diverse Amsterdamse markten (waaronder de Joubertstraat, Gaaspstraat en het Waterlooplein). Per persoon zijn de geboortedatum, het woonadres, de marktlocatie en de handelswaar genoteerd. De lijst getuigt van een strikte bureaucratische vastlegging van vergunningmutaties. Opvallend is het gebruik van aanhalingstekens (") om herhaling van marktlocaties en artikelen aan te duiden.

Administratieve lijst (handgeschreven grootboekblad).

Dit document bevat een register van marktkooplieden in Amsterdam. De structuur is zeer systematisch, verdeeld over vijf kolommen. De kop "Afvoeringen" in de linkerbovenhoek is historisch beladen; in de context van de Tweede Wereldoorlog duidt dit vaak op het verwijderen van Joodse burgers uit hun beroep of hun deportatie. De lijst bevat veel namen die typisch zijn voor de Amsterdamse Joodse gemeenschap van die tijd (Blitz, Boas, Catan, Dresden, etc.). De adressen concentreren zich rond de Joodse buurt (Waterlooplein, Rapenburg, Nieuwe Achtergracht) en de Transvaalbuurt. De marktlocaties zoals de Gaaspstraat waren specifiek aangewezen als "Joodse markten" nadat de bezetter Joden verbood op reguliere markten te staan.

# TRANSCRIPTIE G. Blitz Waterlooplein 57 I Amsterdam. Amsterdam, 25 April 1940 Den Heer Directeur van het Marktwezen Amsterdam. WelEd. Gestr. Heer. Ondergetekende verzoekt beleefd vergunning voor het plaatsen op de Markt, Waterlooplein en Dapperstraat van de eigen stal, omdat de tijd te slecht is om te huren. In de zomer kost zulks f 3.50 per week en 's winters f 2.- per week. Hopende ten spo...

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Handgeschreven ambtelijke notitie op een voorgedrukt formulier ("Bijblad"). * **Datum:** Augustus 1939 (verschillende dateringen tussen 15 en 23 augustus). * **Referentienummers:** 26/45/1 en 26/45/2. * **Betrokkene:** Mej. E. Blitz, wonende aan de Dapperstraat 124, Amsterdam. * **Archiefnummer:** 363 (rechtsboven).

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Afschrift van een verzoekschrift (brief). * **Afzender:** I. Blitz, Waterlooplein 57 I, Amsterdam. * **Geadresseerde:** Burgemeester en Wethouders van Amsterdam. * **Datum:** 6 februari 1941. * **Kenmerken:** Getypt document met administratieve nummers bovenin (No.26/6/43 M.1941 12/2 en No.54/1 L.M.1941).

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Doorslag van een officiële kennisgeving/brief. * **Datum:** 12 oktober 1940. * **Afzender:** De Directeur (vermoedelijk van de Dienst van het Marktwezen, Amsterdam). * **Geadresseerde:** Den Heer J. Blitz, Nieuwe Achtergracht 20 hs, Amsterdam-Centrum. * **Referentienummer:** 27/87/2 M. * **Kenmerken:** Typemachine op grijs/blauw doorslagpapier; han...

# TRANSCRIPTIE No 26/69/1 M. 1939 27/10 G. Blitz. A’dam. 26 - 10 - ’39 Waterlooplein 62 Amsterdam. Den Heer Directeur van het Marktwezen Amsterdam in insp. Hoog Edel Gestr. Heer. Geeft met verschuldigde eerbied te kennen G. Blitz. dat hij beleefd verzoekt, evenals het vorige jaar, om de winter vrijgesteld te worden zijn plaats te bezetten, op de markt aan de Dapperstraat. Daar hij consum...