I. Vogel

Formele brief / ambtelijke waarschuwing.

* **Inhoud:** De brief dient als een officiële berisping aan vier marktkooplieden. Tijdens een controle op 10 februari 1939 is geconstateerd dat zij artikel 23 van het Marktreglement hebben overtreden door afval buiten de daarvoor bestemde bakken te laten liggen. * **Toon:** De toon is autoritair en zakelijk ("Ik maan U aan"). De directeur herinnert de kooplieden aan hun collectieve verantwoordelijkheid voor hygiëne ("zindelykheid") op de markt. * **Taalgebruik:** Het document hanteert de destijds gangbare spelling en ambtelijke stijl (bijv. "By", "contrôle", "den afvalbak", "gelyke"). * **Administratieve sporen:** De handgeschreven nummers in de linkerbovenhoek duiden op een dossier- of archiefsysteem, waarbij deze specifieke brief waarschijnlijk als "extra" kopie in een verzamelmap voor markttoezicht werd bewaard.

Getypte doorslag van een officiële waarschuwingsbrief/memo.

* **Toon en Inhoud:** De brief heeft een formele en berispende toon. Het is een officiële waarschuwing aan marktkooplieden die zich niet hebben gehouden aan de sluitingstijden van de markt op het Mosplein in Amsterdam-Noord. * **Administratie:** De nummers voor de namen (bijv. 90/88/2) zijn dossier- of registratienummers van de betreffende marktkooplieden in het archief van de marktmeester of de gemeente. * **Geografie:** De genoemde adressen bevinden zich in Huizen en diverse wijken in Amsterdam (Zuid, Centrum, Noord). De markt op het Mosplein was een belangrijke markt voor Amsterdam-Noord. * **Taalgebruik:** Typisch ambtelijk taalgebruik uit die periode, zoals het gebruik van "jl." (jongstleden), "ten deze" en "aanmanen".

Ambtelijk rapport betreffende een aanvraag voor een handelsvergunning.

* **Inhoud:** Het rapport beschrijft de professionele achtergrond van L. Vogel, een 29-jarige man die een eigen onderneming in de groente- en fruithandel wil starten. Hij heeft tien jaar ervaring als assistent van zijn vader (I. Vogel) op de Ten Katemarkt in Amsterdam-West. * **Administratieve controle:** De controleur bevestigt dat de aanvrager reeds jarenlang officieel geregistreerd staat als assistent en toegang heeft tot de Centrale Markt. Hij oordeelt positief over de geloofwaardigheid van de aanvraag. * **Afhandeling:** Uit de handgeschreven kanttekeningen blijkt een snelle administratieve verwerking. De aanvraag werd op 11 september ingezien, op 12 september goedgekeurd (“Acc.” voor Akkoord) en op 16 september 1940 doorgezonden naar Den Haag (waarschijnlijk naar een overkoepelend orgaan voor bedrijfserkenningen).

Getypte lijst van marktkooplieden.

* **Demografie:** De lijst bevat namen van personen die nagenoeg allemaal van Joodse afkomst zijn. De geboortedata lopen uiteen van 1874 (B. Rozelou) tot 1920 (E. de Leeuw), wat wijst op een brede leeftijdsgroep die actief was in de handel. * **Geografie:** De woonadressen concentreren zich in de bekende Amsterdamse wijken waar veel Joodse burgers woonden, zoals de Jodenbuurt (St. Antoniesbreestraat, Rapenburg), de Transvaalbuurt (Retiefstraat, Tilanusstraat, Blasiusstraat) en de Rivierenbuurt (Rijnstraat, Lekstraat). * **Economie:** De verhandelde artikelen laten een divers beeld zien van de marktsector: textiel, manufacturen, verse eetwaren (aardappelen, groenten, fruit, vis, brood) en huishoudelijke artikelen. * **Administratieve bijzonderheden:** De optelsom onderaan is cruciaal. Het toont aan dat er 271 plaatsen zijn toegewezen ("uitgereikt"), terwijl er in eerste instantie slechts 254 beschikbaar waren, wat resulteert in een tekort of overschot van 17 plaatsen (mogelijk extra plekken die buiten het reguliere raster werden gecreëerd).

Document

* **Geografie:** De adressen concentreren zich sterk in de Amsterdamse Jodenbuurt en de omliggende wijken (Jodenbreestraat, Waterlooplein, Rapenburg, St. Anthoniesbreestraat). * **Economie:** Het document geeft een gedetailleerd beeld van de kleine middenstand en markthandel in die tijd. Veelvoorkomende artikelen zijn "ongeregeld" (diverse/tweedehands goederen), "visch", "fruit", "textiel" en "garen en band". * **Demografie:** De namen wijzen op een uitsluitend Joodse populatie, met zowel Asjkenazische als Sefardische namen (zoals Montesinos). De geboortedata lopen uiteen van de jaren 1860 tot 1913, wat duidt op een mix van gevestigde handelaren en jongere ondernemers.

Document

* **Administratieve Structuur:** De lijst is georganiseerd in vier kolommen: Naam, Geboortedatum, Adres en Artikel. Aan de voet van de pagina staat een berekening van de totale capaciteit van de marktstandplaatsen. De beschikbare capaciteit (240 met een 20% marge) komt uit op 288 plaatsen, waarvan er 271 zijn toegewezen, met een overschot van 17. * **Artikelen:** Er is een breed scala aan koopwaar zichtbaar, variërend van eerste levensbehoeften (aardappelen, groenten, fruit, vis, brood) tot textielwaren (manufacturen, kanten, mode-artikelen) en huishoudelijke artikelen. * **Geografie:** De adressen bevinden zich uitsluitend in Amsterdam, met een sterke concentratie in wijken als de Jodenbuurt (St. Antoniesbreestraat, Rapenburg, Jodenbreestraat), de Pijp (Albert Cuypstraat, Van Woustraat) en Amsterdam-Oost (Tilanusstraat, Retiefstraat, Blasiusstraat).

Getypte namenlijst met data.

* **Structuur:** De lijst is alfabetisch geordend op achternaam, beginnend bij de letter 'V' en eindigend bij 'Z'. Elke regel bevat een initiaal, een achternaam en een datum. * **Datumnotatie:** De datums zijn geboortedata. De notatie is inconsistent: soms met spaties en een weglatingsteken voor het jaartal (bijv. `27. 1'93`), soms volledig met punten gescheiden (bijv. `2.10.13`). * **Inhoudelijke duiding:** De namen op de lijst (zoals Vischjager, Wertheijm, Wurms en Zwaaf) zijn veelvoorkomend binnen de Joods-Nederlandse gemeenschap van die tijd. De jaartallen (eind 19e eeuw, begin 20e eeuw) passen bij de leeftijdscohorten die tijdens de Tweede Wereldoorlog werden vervolgd.

Document

- **Structuur**: De lijst is alfabetisch geordend op achternaam. Het bevat persoonlijke basisgegevens en een categorisering middels cijfers ("1") in specifieke kolommen. - **Gegevensvelden**: - **Naam**: Achternaam en initialen. "Wed." staat voor weduwe. - **Geb. datum**: Dag-maand-jaar. - **Adres**: Straatnaam met huisnummer en verdieping (I, II, III, hs = huis). "inw." staat voor inwonend. - **Markt (G, J, W, M)**: Deze kolommen representeren waarschijnlijk vergunningscategorieën voor marktkooplieden. In de context van de bezettingsjaren duidde 'J' vaak op de speciale "Joodse markten" die vanaf 1941 werden ingesteld. De overige letters staan waarschijnlijk voor productcategorieën (G = Groenten, W = Waren/Manufacturen, M = Melk/Vlees).

# TRANSCRIPTIE [Rechtsboven handgeschreven:] *W. Müller* [met daaronder een omcirkelde 'R'] [Rechtsboven getypt:] VG/HG. het Bestuur van den Eersten Neder- landschen Bond van Kleinfabrikanten in de Sigarenindustrie, p/a den Heer G.v.d.Bogaard, Burg.Tellegenstraat 5 I Amsterdam-Zuid. Wijk 22A. [Links:] 97/1/2 M. [Rechts:] 25 Januari 1942. Ten vervolge op mijn brief d.d. 25 November 1941 be- ri...

# TRANSCRIPTIE (Handgeschreven in blauw bovenin): *Inspecteur* *verzonden 30/6* (Getypt rechtsboven): VB/HB. (Getypt midden-rechts): den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen, A l h i e r . (Getypt onder de adressering): 45A/345/2 M. 1 29 Juni 1942. (Inhoud brief): Onder terugzending van het met Uw kantbrief d.d. 11 Juni j.l onder No. 77/12 L.M.1942 om advies gezonden s...

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Handgeschreven brief. * **Datum:** 9 november 1941. * **Locatie:** Amsterdam. * **Afzender:** A. Vogel, Vrolikstraat 90 II, Amsterdam. * **Geadresseerde:** De WelEd. Heer Directeur van het marktwezen, Amsterdam. * **Kenmerken:** Bevat administratieve aantekeningen in de bovenmarge ("No 30/36/1 M. 1941 8/11") en een rode paraaf of stempel ("mi imp")...

# TRANSCRIPTIE **[Header in kader linksboven]** B I J B L A D V A N: M. No. 46^A / 345/1 194 2 DOORGEZONDEN: 13/6-'42. **[Handgeschreven tekst, midden/boven]** 46/345/2 *[in rood]* 648 *[rechtsboven, onderstreept]* W. G. m. Onder terugzending van het met Uw kantbrief dd. 11 Juni jl. onder no. 77/126/17-1942 ter advies gezonden stuk, waarvan de schrijver niet bekend is, heb ik de eer U te beric...

# TRANSCRIPTIE [Handgeschreven, paars potlood/inkt:] *Verzonden 21/11* *M. de Laar* [?] [Getypt:] VD/HG. den Heer A. Vogel, Vrolikstraat 50 II, <u>Amsterdam-Oost.</u> Wijk 20. 30/36/2 M. 21 November 1941. Naar aanleiding van Uw brief d.d. 5 dezer deel ik U mede, dat U zich, zoodra U uit de werkverschaffing wordt ontslagen, voor een plaats op de hulpmarkt Waterlooplein te mijnen kantore op de ...