Archief 745
Inventaris 745-340
Pagina 119
Dossier 90
Jaar 1940
Stadsarchief

Typschrift (doorslag op dun papier).

5 oktober 1940. Van: De Directeur (vermoedelijk van de Dienst der Marktwezen, Amsterdam).

Origineel

Typschrift (doorslag op dun papier). 5 oktober 1940. De Directeur (vermoedelijk van de Dienst der Marktwezen, Amsterdam). [Handgeschreven, rechtsboven:] M. de Leer
[Handgeschreven, middenboven:] Verzonden Flo

den Heer M. Grootkerk,
Nieuwe Kerkstraat 77 I,
Amsterdam-Centrum.
Wyk 10.
5 October 1940.

90/71/2 M

Naar aanleiding van Uw brief, ingekomen op 24 September
jl. bericht ik U, dat het daarin vervatte verzoek niet voor in-
williging in aanmerking kan komen. Indien U voortaan Uw plaats
op de markt Mosplein niet regelmatig bezet, zal deze plaats
worden ingetrokken, overeenkomstig de desbetreffende bepalingen
van het Reglement op de Markten.

De Directeur, De brief is een formele afwijzing van een verzoek ingediend door de heer M. Grootkerk op 24 september 1940. Hoewel de exacte inhoud van Grootkerks verzoek niet in dit document staat, blijkt uit de tekst dat het betrekking heeft op zijn staanplaats op de markt aan het Mosplein (Amsterdam-Noord).

De toon van de brief is streng en bureaucratisch. De directeur wijst het verzoek resoluut af (onderstreept "niet") en voegt daar een waarschuwing aan toe: als de marktplaats niet regelmatig bezet wordt, zal de vergunning worden ingetrokken conform het geldende marktreglement. De vermelding "Wyk 10" bij het adres duidt op een administratieve indeling van de stad of de postbezorging in die tijd. Dit document is gedateerd 5 oktober 1940, slechts enkele maanden na het begin van de Duitse bezetting van Nederland. De context van de tijd is cruciaal voor het begrip van dit document:

  1. Locatie en Achternaam: De geadresseerde, de heer Grootkerk, woonde in de Nieuwe Kerkstraat in Amsterdam-Centrum. Dit was een straat in de Joodse buurt. De achternaam 'Grootkerk' is bovendien een bekende Joodse familienaam in Amsterdam.
  2. Anti-Joodse Maatregelen: Vanaf het begin van de bezetting namen de nazi's maatregelen om Joden uit het economische leven te weren. Marktkooplieden werden hier al vroeg door getroffen. Het is zeer waarschijnlijk dat de heer Grootkerk een Joodse marktkoopman was.
  3. Bureaucratie als Wapens: In deze periode werden ambtelijke regels en reglementen (zoals het hier genoemde "Reglement op de Markten") vaak strikt en onverbiddelijk toegepast tegenover de Joodse bevolking als onderdeel van een groter patroon van uitsluiting. De waarschuwing dat de plek zou worden afgepakt bij onregelmatige bezetting was een zware dreiging voor iemands levensonderhoud, zeker in een tijd waarin reizen naar een markt (zoals van het centrum naar het Mosplein in Noord) door restricties bemoeilijkt kon worden.
  4. Archiefwaarde: Dit document dient als een voorbeeld van hoe de schijn van normale ambtelijke procedures werd opgehouden terwijl de rechtsstaat voor een specifieke groep burgers werd afgebroken. M. Grootkerk M. de Leer Marktwezen

Samenvatting

De brief is een formele afwijzing van een verzoek ingediend door de heer M. Grootkerk op 24 september 1940. Hoewel de exacte inhoud van Grootkerks verzoek niet in dit document staat, blijkt uit de tekst dat het betrekking heeft op zijn staanplaats op de markt aan het Mosplein (Amsterdam-Noord).

De toon van de brief is streng en bureaucratisch. De directeur wijst het verzoek resoluut af (onderstreept "niet") en voegt daar een waarschuwing aan toe: als de marktplaats niet regelmatig bezet wordt, zal de vergunning worden ingetrokken conform het geldende marktreglement. De vermelding "Wyk 10" bij het adres duidt op een administratieve indeling van de stad of de postbezorging in die tijd.

Historische Context

Dit document is gedateerd 5 oktober 1940, slechts enkele maanden na het begin van de Duitse bezetting van Nederland. De context van de tijd is cruciaal voor het begrip van dit document:

  1. Locatie en Achternaam: De geadresseerde, de heer Grootkerk, woonde in de Nieuwe Kerkstraat in Amsterdam-Centrum. Dit was een straat in de Joodse buurt. De achternaam 'Grootkerk' is bovendien een bekende Joodse familienaam in Amsterdam.
  2. Anti-Joodse Maatregelen: Vanaf het begin van de bezetting namen de nazi's maatregelen om Joden uit het economische leven te weren. Marktkooplieden werden hier al vroeg door getroffen. Het is zeer waarschijnlijk dat de heer Grootkerk een Joodse marktkoopman was.
  3. Bureaucratie als Wapens: In deze periode werden ambtelijke regels en reglementen (zoals het hier genoemde "Reglement op de Markten") vaak strikt en onverbiddelijk toegepast tegenover de Joodse bevolking als onderdeel van een groter patroon van uitsluiting. De waarschuwing dat de plek zou worden afgepakt bij onregelmatige bezetting was een zware dreiging voor iemands levensonderhoud, zeker in een tijd waarin reizen naar een markt (zoals van het centrum naar het Mosplein in Noord) door restricties bemoeilijkt kon worden.
  4. Archiefwaarde: Dit document dient als een voorbeeld van hoe de schijn van normale ambtelijke procedures werd opgehouden terwijl de rechtsstaat voor een specifieke groep burgers werd afgebroken.

Genoemde Personen 2

Producten

A.G.F. (Groenten): Groente A.G.F. (Groenten): Sla Vis & Zee: Aal Vis & Zee: Paling Vis & Zee: Vis

Thema's

Jodenster/Maatregelen

Organisaties

Marktwezen

Gerelateerde Documenten 6