Getypte brief (doorslag of kopie). 9 augustus 1939. De Directeur (namens deze: De Secretaris), vermoedelijk van een Amsterdamse gemeentelijke instantie. Den Heer M. Cohen, Waterlooplein 51, Amsterdam-Centrum (Wijk 2). 85/84/2 M.

extra

VP/G.

9 Augustus 1939.

den Heer M. Cohen,
Waterlooplein 51,
Amsterdam-Centrum.
Wyk 2.

Naar aanleiding van Uw brief d.d. 2 dezer bericht
ik U, dat het daarin vervatte verzoek niet voor inwilliging
in aanmerking kan komen. Dezerzijds kan geen invloed worden
uitgeoefend op de afdoening van een civiele quaestie, die
U eventueel met den heer Schuitenvoerder heeft.

De Directeur,
b.a. De Secretaris, De brief is een formeel, ambtelijk antwoord op een verzoek van de heer M. Cohen. De toon is zakelijk en afwijzend. De kern van de brief is dat de instantie die de brief verstuurt, zich niet bevoegd acht om tussenbeide te komen in een "civiele quaestie" (een privaatrechtelijk geschil) tussen de heer Cohen en een zekere heer Schuitenvoerder. Het verzoek van Cohen, ingediend op 2 augustus 1939, wordt daarom niet ingewilligd.

De tekst is typisch voor de ambtelijke correspondentie van die tijd, met archaïsch taalgebruik zoals "inwilliging", "dezerzijds" en "quaestie". De ondertekening "b.a." staat voor "bij afwezigheid" of "bij aanstelling", wat aangeeft dat de secretaris tekent namens de directeur. De datum van de brief, 9 augustus 1939, is historisch saillant: dit is minder dan een maand voor het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog. Het adres van de ontvanger, Waterlooplein 51, bevond zich in het hart van de toenmalige Joodse buurt van Amsterdam.

Gezien de namen (Cohen, Schuitenvoerder) en de locatie is het zeer waarschijnlijk dat het hier om een document gaat uit de archieven die betrekking hebben op de Joodse bevolking van Amsterdam vlak voor de bezetting. Hoewel het hier om een schijnbaar triviale civiele zaak gaat, illustreert het de bureaucratische gang van zaken waarmee burgers in die tijd te maken hadden. De heer M. Cohen zou mogelijk Mordechai Cohen kunnen zijn, een bewoner van dat adres, maar nadere genealogische verificatie zou dit moeten bevestigen. Het document is typerend voor wat men aantreft in de collecties van het Stadsarchief Amsterdam of oorlogsgerelateerde instituten zoals het NIOD of de Arolsen Archives. M. Cohen