Een officiële ambtelijke brief (intern bericht) binnen een gemeentelijk apparaat. 11 september 1940 De Directeur (vermoedelijk van de Markten) Den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen, Alhier VP/HG.

20/31/3 M.

11 September 1940.

Vroeger eindigen der markten in verband met verduistering.

den Heer Wethouder
voor de Levensmiddelen,
A l h i e r .

Ten vervolge op mijn rapport d.d. 12 Augustus jl. (No. 20/31/2 M.) heb ik de eer U te berichten, dat ik de aangelegenheid van het vroeger eindigen van dag- en weekmarkten in verband met verduisteringsmaatregelen, aan de orde heb gesteld in een op 10 dezer gehouden vergadering van de Commissie van Advies voor de Markten. De Commissie heeft zich eenstemmig vereenigd met het voorstel, dat de markten in elk geval door de kooplieden moeten zijn ontruimd een half uur voor het tijdstip van zonsondergang; zulks is noodig, om de kramenverhuurders gelegenheid te geven nog bij daglicht de kramen van de markt te kunnen verwijderen en opbergen. De Commissie verzoekt wekelijks een communiqué in de pers te doen plaatsen, waarbij bekend wordt gemaakt, om hoe laat de kooplieden in de aanstaande week de markt moeten hebben ontruimd. Voor elke week worde één tijdstip vastgesteld en wel dat, hetwelk ligt een half uur vóór zonsondergang van den Zaterdag (dus van den laatsten dag) der bedoelde week.
Voor de eerstvolgende vier weken zal deze aangelegenheid uiteraard alleen belang hebben voor den Zaterdag, aangezien op de andere werkdagen de markten officieel om 18 uur moeten eindigen en het uur van zonsondergang nog na 18.30 uur ligt.
Ik heb daarom de eer U beleefd te verzoeken wel te willen bevorderen, dat, het navolgende communiqué van Burgemeester en Wethouders nog deze week in de pers wordt opgenomen:
In verband met de verduisteringsmaatregelen moeten de kooplieden hun plaatsen op de markten voortaan uiterlijk een half uur vóór zonsondergang hebben ontruimd. Op Zaterdag 14 September a.s. is dit tijdstip voor de kooplieden: 19.25 uur.
Ik zal U voortaan wekelijks tijdig een concept-communiqué als bovenbedoeld doen toekomen.

De Directeur, * Type document: Een officiële ambtelijke brief (intern bericht) binnen een gemeentelijk apparaat.
* Stijl en taal: Het taalgebruik is formeel en typerend voor de Nederlandse bureaucratie van het midden van de 20e eeuw ("heb ik de eer U te berichten", "beleefd te verzoeken wel te willen bevorderen").
* Kernboodschap: Vanwege de verplichte verduistering moeten markten eerder sluiten. Er wordt een systeem voorgesteld waarbij markten uiterlijk een half uur vóór zonsondergang ontruimd moeten zijn, zodat de kramenverhuurders hun materiaal nog bij daglicht kunnen opruimen.
* Praktische uitwerking: Omdat de zonsondergang wekelijks verschuift, wordt er een wekelijks persbericht voorgesteld om de kooplieden te informeren over het exacte sluitingsuur. Voor de komende periode geldt dit alleen voor de zaterdagen, omdat op andere dagen de markt al vóór de relevante tijd (18:00 uur) sluit. * Historische periode: De brief is gedateerd op 11 september 1940, slechts enkele maanden na het begin van de Duitse bezetting van Nederland in de Tweede Wereldoorlog.
* Verduisteringsmaatregelen: Direct na de inval werden strenge verduisteringsvoorschriften van kracht. Dit was bedoeld om navigatie door geallieerde bommenwerpers in de nacht te bemoeilijken. Alle lichten moesten afgeschermd zijn en de straatverlichting werd gedoofd.
* Maatschappelijke impact: Dit document is een direct bewijs van hoe de bezettingsmaatregelen ingrepen in de logistiek van het dagelijks leven en de economie (de markthandel). Het beheer van de voedselvoorziening en markten was in deze tijd een cruciale gemeentelijke taak onder toezicht van de bezetter.
* Locatie: Hoewel de stad niet expliciet wordt genoemd, wijst de structuur (Directeur der Markten, Wethouder voor de Levensmiddelen) op een grote stad, zeer waarschijnlijk Amsterdam.