Dienstbrief (ambtelijke correspondentie).
Origineel
Dienstbrief (ambtelijke correspondentie). 1 oktober 1940. De Directeur van het Marktwezen (J.C. van der Laan). [Briefhoofd]
A.Z. Model No. 8a-5000-6-'40-1070
[Wapen van Amsterdam]
Marktwezen Amsterdam
Jan van Galenstraat 14 (West)
HG.
Telefoon 85151
Aan : den Heer Wethouder
voor de Levensmiddelen,
A l h i e r .
Verzoeke bij beantwoording datum en
nummer van dezen brief te vermelden
No: 20/31/7 M.
Bijlagen :
Datum : 1 October 1940.
Onderwerp:
[Marginaalnotitie links in handschrift:]
In nader
overleg
over mijn
rapport d.
11 Sept. 1940
(No 20/31/3 M)
[Inhoud brief:]
Ten vervolge op mijn brief d.d. 24 September jl. (No. 20/31/6 M.) heb ik de eer U beleefd te verzoeken wel te willen bevorderen, dat het navolgende communiqué van Burgemeester en Wethouders deze week in de pers wordt opgenomen:
"Burgemeester en Wethouders van Amsterdam brengen ter openbare kennis van marktbezoekers en marktkooplieden, dat de markten hier ter stede, in verband met de verduisteringsmaatregelen, uiterlijk een half uur vóór zonsondergang door de marktkooplieden moeten zijn ontruimd.
Derhalve moeten de markten op Zaterdag 5 October a.s. te 18.40 uur zijn ontruimd [/ en in de week van 7 tot en met 12 October dagelijks om 17.25 uur.]"
[Onderaan rechts:]
De Directeur,
w.g. [handtekening: J.C. van der Laan]
[Handgeschreven datumstempel:] 1/10 - '40 * Doel: Het document dient om een officieel persbericht (communiqué) te laten uitgaan namens het college van B&W. Het doel is het informeren van het publiek en de kooplieden over de strikte naleving van de sluitingstijden op de Amsterdamse markten.
* Tijden: De brief illustreert de verschuivende tijden van zonsondergang in de herfst. Omdat het in oktober steeds vroeger donker wordt, is er een handgeschreven toevoeging gedaan die de sluitingstijd voor de week ná 5 oktober nog verder vervroegt (van 18.40 naar 17.25 uur).
* Taalgebruik: Het taalgebruik is uiterst formeel en ambtelijk ("heb ik de eer U beleefd te verzoeken"), typerend voor de bureaucratische cultuur van die tijd.
* Status: De handgeschreven correcties en de parafen suggereren dat dit het definitieve concept was dat ter goedkeuring en publicatie naar de wethouder werd gestuurd. * De Bezetting: Dit document dateert van oktober 1940, slechts enkele maanden na het begin van de Duitse bezetting van Nederland.
* Verduistering: De "verduisteringsmaatregelen" (Luchtschutz) werden door de bezetter opgelegd om te voorkomen dat geallieerde piloten zich bij nachtvluchten konden oriënteren op het licht van de steden. Dit had een enorme impact op het openbare leven; winkels en markten moesten sluiten voordat het donker werd.
* Locatie: De afzender is gevestigd aan de Jan van Galenstraat 14, de plek van de Centrale Markthallen (tegenwoordig het Food Center Amsterdam). De directeur van het Marktwezen was verantwoordelijk voor zowel de groothandelsmarkt als de diverse straatmarkten in de stad.
* Bestuur: Ondanks de bezetting bleef het Nederlandse civiele bestuur (zoals het college van B&W en de gemeentelijke diensten) in de eerste jaren grotendeels intact en voerde het de nieuwe verordeningen uit binnen de bestaande bureaucratische kaders.