Dienstbrief (administratieve correspondentie) 6 december 1939 GEMEENTEBESTUUR VAN AMSTERDAM

GEMEENTELIJK MATERIALEN BUREAU

AMSTERDAM (C.), 6 December 1939.
SINT AGNIETENSTRAAT 4, TEL. 43130, TOESTELLEN 483, 568, 569.

AAN
Heeren Hoofden van Diensten en Bedrijven.

No. 33 G.M.B.
№ 7/16/1 M. 1939 7/12

[Handgeschreven aantekening rechtsboven:] zie Hr Sipma

Hierbij heb ik de eer U te verzoeken mij wel te willen opgeven bij welke Rijksdistributiebureaux en eventueel onder welk nummer of nummers Uw Dienst of Bedrijf is ingeschreven.
JB.

Het Hoofd van het
Gemeentelijk Materialen Bureau
[Handgeschreven signatuur, waarschijnlijk:] E de Bruijn

[Linksonder:] 1000-11-’39 * Administratieve context: De brief is afkomstig van het Gemeentelijk Materialen Bureau (GMB). Dit bureau fungeerde als intermediair tussen de verschillende Amsterdamse gemeentediensten en de landelijke distributieorganen.
* Inhoud: Het hoofd van het GMB verzoekt alle hoofden van gemeentediensten en -bedrijven om door te geven bij welke Rijksdistributiebureaus zij geregistreerd staan en onder welke nummers. Dit wijst op een centrale coördinatie van de toewijzing van schaarse goederen en materialen binnen de gemeente Amsterdam.
* Kenmerken: De paarse kleur van de tekst suggereert dat dit een doorslag of een met een stencilmachine/spiritus-duplicator vervaardigd exemplaar is, bedoeld voor brede verspreiding onder de verschillende diensten. Het nummer linksonder (1000-11-’39) duidt waarschijnlijk op de oplage en de datum van het drukken van het blanco briefpapier. * Historische periode: De brief is gedateerd op 6 december 1939. Hoewel Nederland op dat moment nog neutraal was, was de Tweede Wereldoorlog in september 1939 al uitgebroken. Nederland bevond zich in een staat van mobilisatie en de regering had reeds voorbereidingen getroffen voor de distributie van goederen.
* Distributiesysteem: De Rijksdistributiebureaus (onderdeel van het Rijksbureau voor de Distributie van Producten) werden opgericht om de eerlijke verdeling van grondstoffen en levensmiddelen te waarborgen in tijden van schaarste.
* Belang: Dit document illustreert hoe de bureaucratie zich in de maanden vóór de Duitse inval (mei 1940) al volledig aan het instellen was op een distributie-economie. Het toont de overgang van een vrije markt naar een strak gereguleerd systeem onder oorlogsdreiging, waarbij de gemeente Amsterdam haar interne administratie op één lijn probeerde te krijgen met de landelijke richtlijnen.