Getypte brief (doorslag of officieel afschrift). 11 september 1939. De Directeur (van een niet nader genoemde overheidsdienst). vB/HG.

8A/115/1 M.
n 2
11 September 1939.

                    den Heer A.C.v.d. Woude,
                    Hoofdcommies Afdeeling
                    Militaire Zaken,
                    Militiezaal,
                    Singel,
                    Amsterdam-Centrum.


      In bijlage dezes heb ik de eer U te doen toekomen

een lijst (in duplo), houdende de namen van ambtenaren van
mijn dienst, die gemobiliseerd zijn. In verband met de uitbe-
taling der salarissen op 15 September a.s. verzoek ik U be-
leefd mij een exemplaar van bovengenoemde lijst te retourneeren,
onder vermelding van de militaire belooning, welke wordt ge-
noten.

                                        De Directeur, Deze brief is een formeel administratief schrijven van een directie aan de Afdeling Militaire Zaken in Amsterdam. De kern van de correspondentie is de financiële afwikkeling rondom ambtenaren die zijn opgeroepen voor de militaire dienst.

De directeur verzoekt om specifieke informatie over de "militaire belooning" (soldij) die deze ambtenaren ontvangen. Dit was noodzakelijk om de civiele salarisbetaling van 15 september correct te kunnen berekenen. In de regel werd de militaire soldij in mindering gebracht op het ambtelijke salaris, of werd er een aanvulling verstrekt, zodat de gemobiliseerde werknemer er financieel niet op achteruitging, maar ook geen dubbel inkomen genoot.

De toon is uiterst hoffelijk en formeel ("heb ik de eer U te doen toekomen", "verzoek ik U beleefd"), wat kenmerkend is voor de ambtelijke correspondentie van die tijd. De datum van de brief, 11 september 1939, is historisch zeer relevant. Op 28 augustus 1939 was de algemene mobilisatie van het Nederlandse leger afgekondigd naar aanleiding van de dreigende situatie in Europa (de Duitse inval in Polen vond plaats op 1 september 1939).

Op het moment dat deze brief werd geschreven, was Nederland weliswaar nog neutraal, maar het land was volledig in staat van paraatheid. Tienduizenden mannen, waaronder veel ambtenaren, waren plotseling uit hun normale werkomgeving weggerukt om hun post in het leger in te nemen. Dit zorgde voor een enorme administratieve druk op overheidsinstellingen om de salarisadministratie en de personeelsbezetting op orde te houden.

De "Militiezaal" aan het Singel in Amsterdam was in die tijd een bekend administratief centrum voor militaire zaken en keuringen in de hoofdstad. De geadresseerde, de heer A.C. van der Woude, was als hoofdcommies een belangrijke schakel in de communicatie tussen het leger en de civiele autoriteiten.