Voorbedrukte kaart/machtigingsformulier voor looninhouding.
Origineel
Voorbedrukte kaart/machtigingsformulier voor looninhouding. De Stichting „Winterhulp Nederland”,
Afdeeling Amsterdam
Ondergeteekende (Naam en Voorletters) ...................Bakker C....................
verklaart [hiermede] accoord te gaan met een [wekelijksche / maandelijksche]
inhouding van een halfprocent van haar / zijn loon, ten bate van de Stichting
„WINTERHULP NEDERLAND”, Afdeeling Amsterdam, voorloopig voor
3 maanden.
(handtekening)
C. Bakker
Noot: Schuingedrukte tekst duidt handgeschreven toevoegingen aan. Dit document is een officiële machtigingskaart waarmee een werknemer (in dit geval C. Bakker) toestemming geeft aan zijn of haar werkgever om gedurende drie maanden 0,5% van het loon in te houden. Deze bijdrage was bestemd voor de Amsterdamse afdeling van de stichting Winterhulp Nederland.
Het formulier bevat standaardclausules met vierkante haken, die waarschijnlijk dienden als keuzeopties voor de administratie (bijv. wekelijkse of maandelijkse inhouding), hoewel er in dit specifieke geval geen doorhalingen zijn gemaakt om een definitieve keuze aan te duiden. Het gebruik van de spelling met "-che" (wekelijksche) en dubbele klinkers in gesloten lettergrepen (Afdeeling, Ondergeteekende) is kenmerkend voor de schrijfwijze van voor de spellinghervorming van 1947. Winterhulp Nederland (WHN) was een nationaalsocialistische hulporganisatie die in oktober 1940, kort na het begin van de Duitse bezetting, werd opgericht door de Rijkscommissaris Arthur Seyss-Inquart. Het doel van de organisatie was officieel om armlastige Nederlanders te ondersteunen tijdens de oorlogsjaren, maar in de praktijk diende het als propagandamiddel voor de NSB en de bezetter.
De WHN verving bestaande particuliere en kerkelijke liefdadigheidsinstellingen. Hoewel de bijdragen officieel "vrijwillig" waren, werd er via werkgevers en overheidsinstanties zware druk uitgeoefend op werknemers om akkoord te gaan met looninhoudingen zoals op deze kaart te zien is. Veel Nederlanders stonden wantrouwig tegenover de organisatie omdat het geld vaak niet bij de meest behoeftigen terechtkwam, maar gebruikt werd voor de verspreiding van de nationaalsocialistische ideologie. De kaart is een tastbaar bewijs van de manier waarop de bezetter de Nederlandse economie en het sociale leven trachtte te beheersen. C. Bakker NSB Winterhulp