Ambtelijke notitie of concept voor een verordening/brief.
Origineel
Ambtelijke notitie of concept voor een verordening/brief. (Verticaal in de linkermarge in rood potlood:)
(Wochenberichtspunkte)
(Bovenaan in bruinrode inkt:)
9 Febr. Bespr. herrn M. Gombault met Dijkstra te [...]
- Schrijven op M. Gombault
over toelating van grossiers.
10 Febr. voor 12 uur.
Tegelijk met aanvraag gereedmaking
van het bedrijf is niet gewenscht
tegelijk groot- en kleinhandelaar.
(In de marge links:)
Bemerk.
- Es entspricht zweiffellos
auch Ihrer Auffassung
dass durch die [doorgehaald: streng]
[doorgehaald: gleichzeitige eine Trennung]
[doorgehaald: der Sectoren ...]
gesonderte Zweige des Gemüse-, Obst- und Kartoffelhandels [doorgehaald: Gewerbe]
bewirkt werden soll.
Es geht also [doorgehaald: darum] nicht
an, dass ein beispielweise Grosshändler
auf Umwegen auch gleichzeitig
als Kleinhandelaar auftritt
oder umgekehrt, oder
dass ein Produzent zugleich
auch Grosshändler ist u.s.w.
(Onderaan een doorgehaalde slotzin of paraaf) Het document is een werknotitie die de beleidslijn vastlegt voor de structuur van de voedselvoorziening. De tekst is opgebouwd uit twee delen:
- De Nederlandse sectie: Noteert een afspraak met de heren Gombault en Dijkstra en stelt een harde deadline (10 februari, 12:00 uur) voor een schrijven over de "toelating van grossiers". De kernboodschap is dat het ongewenst is dat een bedrijf tegelijkertijd als groothandelaar en kleinhandelaar (detailhandel) opereert.
- De Duitse sectie: Formuleert dit principe in formeler Duits. Het stelt dat de scheiding tussen de verschillende takken van de handel (groenten, fruit en aardappelen) noodzakelijk is. Het verbiedt expliciet dat een groothandelaar "via omwegen" ook als winkelier optreedt, of dat een producent (de boer) direct als groothandelaar fungeert.
De talrijke doorstrepingen en de invoeging van het woord "beispielweise" (bijvoorbeeld) en de specifieke branches wijzen op een zorgvuldige tekstredactie om juridische of administratieve onduidelijkheid te voorkomen. De tweetaligheid en de aard van de handelsbeperkingen wijzen direct op de Tweede Wereldoorlog. Tijdens de bezetting stond de Nederlandse voedseldistributie onder streng toezicht van zowel Nederlandse rijksbureaus als Duitse instanties (zoals de Wirtschaftsprüfstelle).
Het principe van de 'functiescheiding' (het strikt scheiden van productie, groothandel en detailhandel) was een speerpunt van de distributiepolitiek. Door deze scheiding konden de bezettingsautoriteiten de goederenstromen en prijzen beter controleren en de 'zwarte handel' (die vaak ontstond als producenten direct aan consumenten leverden of groothandels eigen winkels bevoorraadden) bemoeilijken. De notitie "(Wochenberichtspunkte)" in de marge duidt erop dat deze beslissing werd opgenomen in de wekelijkse rapportage aan het Duitse bestuur.