Archief 745
Inventaris 745-354
Pagina 450
Dossier 92
Jaar 1941
Stadsarchief

Getypte notulen of verslag (pagina 2).

Vermoedelijk voorjaar 1941 (gebaseerd op de genoemde personen en de politieke context).

Origineel

Getypte notulen of verslag (pagina 2). Vermoedelijk voorjaar 1941 (gebaseerd op de genoemde personen en de politieke context). -2-

voordat er een goed organisch verband tusschen de verschillende
groepen bestaat. De belangen van de verschillende groepen moeten
tegen elkaar worden afgewogen en dan moet men trachten de grootste
gemeene deeler te vinden. Het was daarvoor noodig, dat ook van de
zijde van de werkgevers een organisatie werd voorbereid, waarmede
dan de arbeidersorganisatie het contact kan onderhouden. Deze orga-
nisaties bestaan thans op de Centrale Markt en het contact is ge-
zocht en verkregen. Spreker stelt bij voorbaat vast, dat het van
de organisaties niet de bedoeling is om zich te bemoeien met poli-
tiek of met Arische of niet-Arische kanten van de zaak. Het is
zuiver de bedoeling om een economische beweging op te richten vrij
van politiek en godsdienst. Ook het niet-Arische deel van de be-
volking der Centrale Markt zal dus deel uitmaken van de organisatie,
zij het ook, dat door maatregelen van /de Overheid, deze niet-Arische
leden geen deel van het bestuur zullen kunnen uitmaken. Er moet
een permanente samenwerking komen tusschen de verschillende groepen
die op de Centrale Markt een bestaan vinden. Het resultaat van deze
samenwerking moet echter ook zijn, dat er voordeelen voor deze
groepen naar voren komen. Het nieuw te stichten orgaan moet dan ook
zoodanige macht krijgen, dat zij sancties kan toepassen. Spreker
stelt zich voor, dat er om te beginnen een kleine bedrijfscommissie
zal worden opgericht, waarvan de directeur van het Marktwezen als
hoofd zal worden aangewezen. De bedoeling is, dat deze commissie
op den duur besturende macht krijgt en dat de directeur daar als
leider zal optreden. Het moet echter bij voorbaat vast staan, dat
de directeur daarvoor geschikt is. Naar spreker's oordeel is dit
bij dezen dienst wel het geval en daarom heeft spreker niet geaar-
zeld om met dezen waarnemenden directeur van het Marktwezen het
overleg te openen. Als eerste principe ter verbetering van de toe-
standen op de Centrale Markt noemt spreker, dat moet worden voor-
komen, dat er sluikhandel buiten de Centrale Markt om plaats vindt.
Daaraan aansluitend moet worden beoordeeld, wien toegang tot de
Centrale Markt zal worden verleend en wien niet. Daarvoor is noodig,
dat door den Directeur overleg wordt gepleegd met de mensen uit
de bedrijven op de Centrale Markt. In de eerste plaats zal dit onder
deel dus een punt van bespreking in de nieuw op te richten commissie
uitmaken. Een tweede voornaam punt is het afschaffen van den nacht-
dienst op de Centrale Markt. De voornaamste punten zijn overigens
neergelegd in een overeenkomst voor samenwerking, welke overeenkomst
binnenkort tusschen partijen, de gezamenlijke werkgevers op de Cen-
trale Markt eenerzijds en de Nederlandsche Bond van Arbeiders in de
Voedings- en Genotmiddelenbedrijven anderzijds zal worden afgesloten
Een ontwerp van deze overeenkomst wordt door den heer Holtrop aan
den Directeur overhandigd (als bijlage hierbij gevoegd). Spreker
deelt voorts mede, dat er eerstdaags een nieuwe Wethouder voor het
Marktwezen zal worden benoemd, namelijk de heer Guépin; dit zal
overigens geen wijziging in de te volgen gedragslijn geven, omdat
de heer Guépin de zelfde gedachten heeft als de heer Van der Bend Dit document verslaat een bespreking over de organisatie van de Centrale Markt (Amsterdam) tijdens het begin van de Duitse bezetting. De kernpunten zijn:

  • Organisatievorm: Er wordt gestreefd naar een "organisch verband" tussen werkgevers en werknemers (vertegenwoordigd door de Nederlandsche Bond van Arbeiders in de Voedings- en Genotmiddelenbedrijven).
  • Segregatie: De tekst bevat een expliciete verwijzing naar de uitsluiting van "niet-Arische" (Joodse) personen uit bestuursfuncties op last van de overheid. Men probeert dit paradoxaal genoeg te presenteren als een "economische beweging" die "vrij van politiek" is, terwijl de uitvoering van antisemitische maatregelen juist diep politiek was.
  • Controle en Handhaving: Er wordt een bedrijfscommissie opgericht met sanctiebevoegdheid om onder meer "sluikhandel" (zwarte handel) tegen te gaan en de toegang tot de markt strikt te reguleren.
  • Personele wisselingen: De benoeming van de heer Guépin als nieuwe wethouder voor het Marktwezen wordt aangekondigd. Het document dateert uit de periode waarin de Duitse bezetter de Nederlandse samenleving trachtte te herorganiseren volgens corporatistische lijnen ("gelijkschakeling"). De genoemde J.A. Guépin werd in mei 1941 door de bezetter benoemd tot wethouder van Publieke Werken en Marktwezen in Amsterdam, na het ontslaan van de zittende democratische wethouders.

De Centrale Markt in Amsterdam-West was een cruciaal distributiepunt voor de voedselvoorziening. De uitsluiting van "niet-Arische" personen uit het bestuur weerspiegelt de invoering van de anti-Joodse maatregelen die in 1940 en 1941 de Joodse bevolking stelselmatig uit het economische en publieke leven verbanden. De genoemde heer Holtrop betreft waarschijnlijk een vertegenwoordiger van de werkgeverszijde of een ambtenaar betrokken bij de marktordening. De "spreker" aan het einde van de tekst is vermoedelijk de heer Van der Bend, die betrokken was bij het marktbeheer.

Samenvatting

Dit document verslaat een bespreking over de organisatie van de Centrale Markt (Amsterdam) tijdens het begin van de Duitse bezetting. De kernpunten zijn:

  • Organisatievorm: Er wordt gestreefd naar een "organisch verband" tussen werkgevers en werknemers (vertegenwoordigd door de Nederlandsche Bond van Arbeiders in de Voedings- en Genotmiddelenbedrijven).
  • Segregatie: De tekst bevat een expliciete verwijzing naar de uitsluiting van "niet-Arische" (Joodse) personen uit bestuursfuncties op last van de overheid. Men probeert dit paradoxaal genoeg te presenteren als een "economische beweging" die "vrij van politiek" is, terwijl de uitvoering van antisemitische maatregelen juist diep politiek was.
  • Controle en Handhaving: Er wordt een bedrijfscommissie opgericht met sanctiebevoegdheid om onder meer "sluikhandel" (zwarte handel) tegen te gaan en de toegang tot de markt strikt te reguleren.
  • Personele wisselingen: De benoeming van de heer Guépin als nieuwe wethouder voor het Marktwezen wordt aangekondigd.

Historische Context

Het document dateert uit de periode waarin de Duitse bezetter de Nederlandse samenleving trachtte te herorganiseren volgens corporatistische lijnen ("gelijkschakeling"). De genoemde J.A. Guépin werd in mei 1941 door de bezetter benoemd tot wethouder van Publieke Werken en Marktwezen in Amsterdam, na het ontslaan van de zittende democratische wethouders.

De Centrale Markt in Amsterdam-West was een cruciaal distributiepunt voor de voedselvoorziening. De uitsluiting van "niet-Arische" personen uit het bestuur weerspiegelt de invoering van de anti-Joodse maatregelen die in 1940 en 1941 de Joodse bevolking stelselmatig uit het economische en publieke leven verbanden. De genoemde heer Holtrop betreft waarschijnlijk een vertegenwoordiger van de werkgeverszijde of een ambtenaar betrokken bij de marktordening. De "spreker" aan het einde van de tekst is vermoedelijk de heer Van der Bend, die betrokken was bij het marktbeheer.

Kooplieden in dit dossier 100

A. Cosman Waterlooplein "
A. Cosman Waterlooplein "
A. Poortje Uilenburg
A. Poortje Uilenburg
A. Poortje Uilenburg
A.v. Velzen Uilenburg "
A.v. Velzen Uilenburg "
B.A.Bouw
Barend Barend Uilenburg
Barend Barend Uilenburg
B. Barend Uilenburg
B. Kroese Uilenburg
B. Kroese Uilenburg
B. Kroese Uilenburg
B. Meents Uilenburg
B. Meents Uilenburg
B. Moffie Waterlooplein "
B. Moffie Waterlooplein "
B. Nebig Uilenburg
B. Nebig Uilenburg
B. Nebig Uilenburg
P. Langendijkstr Uilenburg 7
B. van Thijn Waterlooplein "
B. van Thijn Waterlooplein "
B. van Thijn Waterlooplein "
B. Wittenburg Uilenburg
C.Pas
Alle 100 kooplieden →

Gerelateerde Documenten 6