Ambtsbrief / Rapportage van economische overtredingen. 22 november 1941. DEPARTEMENT VAN LANDBOUW EN VISSCHERIJ.
RIKSBUREAU VOOR DE VOEDSELVOORZIENING IN OORLOGSTIJD.

№ 37/103/3 M. 1941 24/11
AFDEELING: III.
'S-GRAVENHAGE, 22 November 1941.
Telefoon 180101*
interloc. letters WWW.
No.: 15502.
Lange Voorhout 11.

~~BERICHT~~ vervolg OP SCHRIJVEN VAN: d.d. 8 October 1941.

[Kader:] Gelieve bij beantwoording dagteekening, afdeeling en nummer aan te halen.

BETREFFENDE:

BIJLAGEN:
L/JV.

Ten vervolge op mijn bovenvermeld schrijven deel ik U mede, dat mij thans een aanvullende opgave heeft bereikt van de namen der personen, die zich blijkens onderzoek van den Centralen Crisis-Contrôledienst hebben schuldig gemaakt aan het koopen van groenten buiten de veiling om.

Deze overtreders zijn de volgende:

[Omkaderd met lijnen:]
Pieter Beck, 175 kg andijvie en 70 kg spinazie buiten de veiling om gekocht van J. Stricker, Sloterpolder, Amsterdam. (11 September).
Westzaanstraat 67, AMSTERDAM.

H. van Groningen, 196 kg andijvie, 63 kg spinazie en 144 st. bospeen buiten de veiling om gekocht van H. Ruhe, Osdorperweg 531, Sloten-Amsterdam. (11 September).
Amstelveenscheweg 153, AMSTERDAM.

M.J.O. Feijen, 140 kg andijvie en 70 kg spinazie buiten de veiling om gekocht van J. Brockhof, Sloterweg, Amsterdam. (11 September).
Kanaalstraat 155, AMSTERDAM.

J.L. Postma, Diverse groenten van J. Meekel en W. Kooter, Osdorperweg, Amsterdam, buiten de veiling om gekocht. (11 September).
Faniusscholtensstraat 67, AMSTERDAM.

AAN:
den Heer C.F. Sixma,
Directeur van het Marktwezen
te
AMSTERDAM-C.

• 2 -
  (A) 21186 - '41
  [Handgeschreven rechtsonder:] 77 * Onderwerp: De brief rapporteert specifieke gevallen van illegale handel in groenten ("buiten de veiling om") in de regio Amsterdam.
• Betrokkenen: Er worden vier Amsterdammers bij naam en adres genoemd als "overtreders". Ook de leveranciers (tuinders uit de Sloterpolder en Osdorp) worden vermeld.
• Handhavingsinstantie: De informatie is afkomstig van de Centralen Crisis-Contrôledienst (CCD). Dit was de opsporingsdienst die tijdens de bezetting belast was met de controle op de distributiestamkaarten en het bestrijden van de zwarte handel.
• Kwanteit: Het betreft aanzienlijke hoeveelheden (honderden kilo's andijvie en spinazie). Gezien de omvang van de partijen ging het waarschijnlijk niet om individuele consumptie, maar om wederverkoop in het illegale circuit of bevoorrading van grote instellingen/winkels.
• Formele aspecten: Het document is pagina 2 van een dossier. De doorgehaalde term "BERICHT" en de toevoeging "vervolg" duiden op een lopende administratieve procedure tegen deze personen. Dit document stamt uit de Tweede Wereldoorlog (november 1941), een periode waarin de voedselvoorziening in Nederland onder strikte regie van de Duitse bezetter en de Nederlandse bureaucreatie stond.

Om de prijzen laag te houden en de export naar Duitsland te garanderen, moesten alle agrarische producten via officiële veilingen worden verhandeld. Handel "buiten de veiling om" werd beschouwd als een economisch delict en een ondermijning van het distributiestelsel. De CCD trad hier hard tegen op met boetes en inbeslagnames.

De brief illustreert de fijnmazige controle op de dagelijkse voedselstroom: zelfs de kleinste details (zoals 144 stuks bospeen op een specifiek adres op 11 september) werden vastgelegd en gerapporteerd aan de Amsterdamse directeur van het Marktwezen voor verdere sancties of vervolging. De genoemde locaties (Sloterpolder, Osdorp) waren destijds de belangrijkste tuinbouwgebieden die Amsterdam van vers voedsel voorzagen.