Getypte brief met handgeschreven kanttekeningen. 17 oktober 1941 (verzonden op 18/10). De Directeur van de Centrale Markt (waarschijnlijk Amsterdam). [Linksboven, getypt:]
VD/HG.

[Rechtsboven, handgeschreven:]
M. Brown [?]
Verzonden 18/10

[Midden links, getypt:]
37/106/1 M.

[Midden rechts, getypt:]
17 October 1941.

[Adres, getypt:]
den Heer Directeur van den Centralen Dienst voor de Levensmiddelenvoorziening,
Hal kamer 63,
Centrale Markt,
Amsterdam-West.

[Inhoud, getypt:]
In bijlage dezes heb ik de eer U een aanvrage te doen toekomen van de Combinatie van Grossiers in Aardappelen der Centrale Markt tot het verstrekken van bonloos warm voedsel aan 150 aardappellossers. Ik merk ten aanzien hiervan het volgende op.

In verband met de verduisteringsvoorschriften wordt op de Centrale Markt geen licht ontstoken; derhalve kan er, zoolang het daglicht niet voldoende is, op de markt niet worden gewerkt. Naar mate de winter meer nadert, vermindert dus steeds het aantal uren, dat er gewerkt kan worden.

Iedere week moeten, bij de huidige bontoewijzingen voor aardappelen, 40 à 50.000 hl. aardappelen van de Centrale Markt naar de kleinhandelaren worden vervoerd, hetgeen, in verband met de transportmoeilijkheden, reeds thans bezwaren ondervindt; meermalen moeten de kleinhandelaren lang wachten, voordat zij aan de beurt zijn om aardappelen te ontvangen.

Hierin is eenige verbetering te brengen, door aan de 150 aardappellossers warm voedsel te verstrekken. Dan wordt het namelijk mogelijk, de schafttijd van deze lossers te beperken tot een half uur. Dit is thans niet mogelijk, omdat de lossers niet over voldoende brood beschikken om op de markt te schaften; zij moeten derhalve naar huis om warm voedsel te nuttigen, waarmede 1 à 1 ½ uur is gemoeid.

Het verstrekken van warm voedsel komt derhalve ten goede aan de lossingscapaciteit, reden waarom ik U beleefd verzoek - vooral met het oog op den aanstaanden winter - indien eenigszins mogelijk te willen bevorderen, dat aan het onderhavige verzoek wordt tegemoetgekomen.

Het voedsel kan worden genuttigd in de zalen van het café "Marcanti".

De Directeur,

[Handgeschreven aantekeningen onderaan:]
[Links:] Is hierin reeds beslissing genomen... [onleesbaar]
[Rechts:] 7/11. 1941 Is toegestaan in Marcanti. [geparafeerd: D] Deze brief illustreert de pragmatische uitdagingen tijdens de Duitse bezetting van Nederland. De essentie van het verzoek is als volgt:
1. Probleem: Door de verduisteringsvoorschriften (om geallieerde bombardementen te bemoeilijken) mag er 's ochtends en 's avonds niet met kunstlicht gewerkt worden. De werkdag is dus beperkt tot de uren met daglicht.
2. Logistieke druk: Er moet wekelijks een enorme hoeveelheid aardappelen (40.000 tot 50.000 hectoliter) verwerkt worden.
3. De menselijke factor: De 150 lossers hebben te weinig broodbonnen om een lunchpakket mee te nemen. Ze moeten daarom naar huis om warm te eten, wat 1 tot 1,5 uur duurt.
4. Oplossing: Als de arbeiders ter plaatse een "bonloze" (buiten het distributiesysteem om) warme maaltijd krijgen in het nabijgelegen café Marcanti, kan de pauze worden ingekort tot 30 minuten. Dit levert een uur extra werktijd per man per dag op, wat cruciaal is voor de voedseldistributie in de stad.

Uit de handgeschreven notitie rechtsonder blijkt dat het verzoek op 7 november 1941 is goedgekeurd. * Aardappelvoorziening: Aardappelen waren het volksvoedsel nummer één tijdens de oorlog. De Centrale Markthallen aan de Jan van Galenstraat waren het kloppende hart van de Amsterdamse voedseldistributie.
* Café Marcanti: Dit was een zeer bekend etablissement direct naast de Centrale Markt. Het diende als kantine voor de marktkooplui en arbeiders, maar was ook een bekende uitgaansgelegenheid (later bekend als de discotheek Marcanti Plaza).
* Systeem van bonnen: Vrijwel alles was op de bon. Het verstrekken van "bonloos" voedsel was een uitzonderlijke gunst die alleen werd verleend als het economische of strategische nut (zoals hier de efficiëntie van de voedselketen) zeer groot was.
* Verduistering: Deze maatregel had grote impact op de arbeidsproductiviteit in de wintermaanden, omdat fabrieken en markten gebonden waren aan het natuurlijke licht als de verlichting binnen niet aan de strenge eisen voldeed. M. Brown