Getypte ambtelijke brief (doorslag/kopie). 20 december 1941. De Directeur (vermoedelijk van de Dienst der Markten of een transport-gerelateerde stadsdienst). Blads. 3
37/139/1 20 December 1941
Amsterdam. den Heer Wethouder voor de
Levensmiddelen,

met het thans beschikbare, kleine aantal generatorauto's, aan-
gevuld met de benzinewagens, waarvoor een door de Rijksverkeers-
inspectie voor de maand Januari te verstrekken kleine hoeveel-
heid benzine beschikbaar komt, kan plaatsvinden. Zoo noodig
zouden wagens door bemiddeling van het Bevrachtingskantoor kun-
nen worden gevorderd.
Ten slotte kan ik U mededeelen, dat ik mij omtrent de
positie van de autobanden eveneens heb verstaan met den heer
Janssonius, die mij verklaarde, dat het zoo goed als zeker is,
dat er banden voor met persgas omgebouwde auto's beschikbaar
zullen worden gesteld.

          Resumeerende geef ik U beleefd in overweging te wil-

len bevorderen, dat, zoo mogelijk op korten termijn, door den
Burgemeester in principe wordt besloten, dat een bedrag van ten
hoogste ƒ 60.000,- voor het financieren van den ombouw van
tuindersauto's ter beschikking van mijn dienst wordt gesteld.
Omtrent deze aangelegenheid stel ik U voor het oordeel in te
winnen van Uw Ambtgenoot voor de Financiën, zoomede van de
zoogenaamde Kleine Benzinecommissie.
Zoodra bovenbedoeld principe-besluit zal zijn genomen,
zal dezerzijds met de tuinders omtrent de nadere uitvoering
van bovenomschreven plan overleg worden gepleegd, terwijl ik
mij voorstel U daarna ter zake nader te rapporteeren.

                                             De Directeur, Dit document betreft de logistieke uitdagingen rondom de voedselvoorziening in Amsterdam tijdens de bezettingstijd. Vanwege de extreme schaarste aan benzine wordt er gezocht naar alternatieven om de vrachtwagens van tuinders (die cruciaal zijn voor de aanvoer van groenten) rijdende te houden.

Kernpunten in de tekst:
1. Brandstof: Er wordt gesproken over een overgang van benzine naar "generatorauto's" (houtgas) en "persgas".
2. Schaarste: Er is slechts een "kleine hoeveelheid benzine" beschikbaar via de Rijksverkeersinspectie.
3. Banden: Naast brandstof is het tekort aan autobanden een kritiek punt; er is contact met een "heer Janssonius" om banden voor omgebouwde auto's te reserveren.
4. Financiën: Er wordt een krediet van ƒ 60.000,- aangevraagd voor het ombouwen van voertuigen van tuinders.
5. Bureaucratie: Voor de besluitvorming moet overleg plaatsvinden met de Wethouder van Financiën en de "Kleine Benzinecommissie". In december 1941 was de Duitse bezetting van Nederland ruim anderhalf jaar gaande. De oorlogseconomie zorgde ervoor dat grondstoffen zoals rubber (voor banden) en olie (voor benzine) bijna volledig werden opgeëist door de Wehrmacht.

Om de civiele voedselvoorziening niet volledig te laten instorten, werden particuliere en commerciële voertuigen omgebouwd. De hier genoemde "generatorauto's" werkten meestal op houtgas (met een grote ketel achterop of naast de cabine). De "persgas"-oplossing betrof vaak lichtgas of methaan in cilinders.

De genoemde "Wethouder voor de Levensmiddelen" was in deze periode cruciaal voor het voorkomen van honger in de stad Amsterdam. De brief illustreert de pragmatische en wanhopige pogingen van het stadsbestuur om de logistieke keten tussen de tuinders (onder andere uit de omgeving van het Westland of de Sloterpolder) en de stedelijke markten in stand te houden onder een regime van schaarste. Wehrmacht