Getypte brief met handgeschreven kanttekeningen op briefpapier van de afzender. 20 november 1941. C. de Jong, Beëdigd Makelaar in Groenten, Fruit, Aardappelen, Conserven en Gezouten Groenten. Den Heer C.F. Sixma, Directeur Marktwezen, Amsterdam. [Handgeschreven aantekening bovenin:]
Ontv. met gelukwenschen voor de dank.
d.d. 11 Dec. mondeling (telef) bedankt
afspraak m. de Jong
ma 15 Dec. ’s middags
2 uur te kantoor om
bespreking

C. DE JONG - AMSTERDAM
Beëdigd Makelaar in Groenten, Fruit, Aardappelen,
Conserven en Gezouten Groenten
KANTOOR EN VERKOOP: CENTRALE MARKT-HAL 20

Telefoon Kantoor No. 85338, Na 18 uur No. 84040
Bankier: Nederlandsche Middenstandsbank. Bijkantoor J. P. Heyestraat. Postgiro 12700

AMSTERDAM, 20 November 1941

Den Heer C.F.SIXMA,
Directeur Marktwezen
A m s t e r d a m.

Met deze feliciteer ik U met Uwe benoeming tot Directeur Marktwezen, dat U deze zeer belangrijke taak welke U in de nieuwkomende tijd heeft te vervullen met kracht, gezondheid en met genoegen mag volbrengen.

Thans verwachten wij van U DADEN in het belang van den Handel, Producent en Consument.

Deze zomer heb ik al eenige keeren met U over de nieuwe ordening van het Amsterdamsche Marktwezen gesproken; ik hoop thans, dat U nu als Directeur van het marktwezen inderdaad binnen drie maanden tot een algemeene nieuwe ordening zal overgaan, n.l.:

1º Emballage inneming door marktwezen op één centraal punt, hetgeen diefstal uitsluit en de chaos van ledig fust in en buiten de hal doet verdwijnen; de aanvoerder van de producten verplicht zijn wagen of schip met ledige emballage mede retour te nemen, indien dit niet gebeurt verbieden op de markt aan te voeren.

2º Twee ambtenaren dagelijks in de hal en daar buiten met een rijdende bascuul, steekproeven nemen voor aflevering op juist gewicht.

3º Betalings-regeling en verrekening van producten, aan den Handel enz. enz.

4º Elke handelaar die standplaats op de Amsterdamsche Groothandelmarkt heeft is verplicht een boekhouding te voeren, welke direct kan aantoonen wat hij heeft aangevoerd, wat de inkoopkosten zijn, wat de prijs is waar hij voor aflevert, wie de kooper is enz., enz. geheel tot genoegen van Marktwezen, wie dit niet nakomt wordt van de markt verwijderd, zonder pardon.

5º Een persoonlijk feit, het is U bekend hoe ik door de Joden, Dr.v.d.Laan en consorten uit mijn in Amsterdam opgericht en gesticht Veilingbedrijf ten onrechte ben ontzet;. ik verlang zonder meer mijn Veilingbedrijf terug voor de som van f.6.000.-, wat mij is uitbetaald voor mijn motorboot, emballage, kantoormachines enz., indien ik hierin niet Uw volle medewerking kan krijgen verzoek ik U mij dit persoonlijk te willen mededeelen.

Tenslotte verwacht ik van U dat U inderdaad met één en ander een aanvang zult maken en indien U het wenscht ben ik ten allen tijde gaarne bereid verschillende aangelegenheden met U nader te bespreken.

Hoogachtend,
[Handtekening: C de Jong]

--- * Toon en houding: De brief is opvallend dwingend van toon. Hoewel het begint met felicitaties, schakelt De Jong direct over op eisen ("wij verwachten van U DADEN") en stelt hij een deadline van drie maanden voor een "nieuwe ordening".
* Bedrijfsvoering op de markt: De punten 1 tot en met 4 gaan over de logistieke en administratieve chaos op de Centrale Markt. De Jong pleit voor centralisatie van emballage (verpakkingen), strengere gewichtscontroles middels een "rijdende bascuul" (weegschaal) en een verplichte boekhouding voor handelaren om prijsvorming en stromen controleerbaar te maken.
* Sancties: De Jong adviseert een harde lijn: wie niet voldoet aan de boekhoudplicht moet "zonder pardon" van de markt worden verwijderd.
* Persoonlijk belang: In punt 5 wordt de brief persoonlijk en politiek. De Jong claimt dat hij uit zijn eigen veilingbedrijf is gezet door "de Joden" en een zekere Dr. v.d. Laan. Hij eist dit bedrijf terug voor het bedrag van 6.000 gulden (het bedrag dat hij destijds voor zijn activa ontving). Hij vraagt de directeur expliciet om "volle medewerking" bij deze herovering.

--- * Oorlogstijd en Bezetting: De brief dateert uit november 1941, ruim anderhalf jaar na de Duitse inval. De termen "nieuwe ordening" en "nieuwkomende tijd" refereren direct aan de nationaalsocialistische terminologie van die periode.
* Antisemitisme en Onteigening: Punt 5 van de brief illustreert hoe individuen de anti-Joodse maatregelen van de bezetter aangrepen voor persoonlijk gewin of om oude rekeningen te vereffenen. De Jong probeert hier via de nieuwe directeur zijn voormalige positie terug te krijgen door in te spelen op het heersende antisemitische klimaat ("Arisering" van het bedrijfsleven).
* C.F. Sixma: Cornelis Frederik Sixma was een NSB'er die door de bezetter was aangesteld in invloedrijke posities binnen het Amsterdamse stadsbestuur. De Jong richt zich dus tot een politieke geestverwant van het regime in de hoop op een gunstige behandeling.
* Handgeschreven kanttekeningen: De aantekeningen bovenin laten zien dat de brief serieus is genomen. Er is op 11 december telefonisch contact geweest en op 15 december 1941 heeft er daadwerkelijk een bespreking plaatsgevonden op het kantoor van de directeur. C. de Jong C.F. Sixma P. Heyestraat Marktwezen NSB