Doorslag van een officiële brief (ambtelijke correspondentie). 25 januari 1941. De Directeur (vermoedelijk van de Marktwezen-afdeling van de Gemeente Amsterdam). [Rechtsboven, handgeschreven:] M. de Leer
[Rechtsboven, getypt:] HG.

[Midden boven, schuin handgeschreven:] verzonden 25/1

[Adresseringsblok:]
den Heer W.Waas,
3e Oosterparkstraat 103 I,
Amsterdam-Oost.

[Referenties en datum:]
76/3/2 M. [links]
Wijk 20. [rechts boven datum]
25 Januari 1941. [rechts]

[Inhoud:]
Naar aanleiding van Uw brief ingekomen op 20 Januari jl. verleen ik U hierbij tot uiterlijk 1 Maart a.s. uitstel van Uw verplichting om regelmatig Uw plaats op de markt Jan Evertsenstraat te bezetten. U dient er echter zorg voor te dragen, dat het ook tijdens Uw afwezigheid verschuldigde marktgeld geregeld wekelijks bij den dienstdoenden marktambtenaar wordt betaald.

[Ondertekening:]
De Directeur, De brief is een formeel antwoord op een verzoek van de heer W. Waas om tijdelijk ontheven te worden van zijn bezettingsplicht op de markt aan de Jan Evertsenstraat in Amsterdam. De directeur (waarschijnlijk van de Dienst van het Marktwezen) willigt dit verzoek in voor de periode tot 1 maart 1941.

Opvallend is de strikte voorwaarde: hoewel de koopman niet fysiek aanwezig hoeft te zijn met zijn handel, blijft de financiële verplichting onverkort van kracht. Het 'marktgeld' (de staangeldvergoeding) moet wekelijks aan de controlerende ambtenaar op de markt worden voldaan. De toon is zakelijk en bureaucratisch, typerend voor de gemeentelijke administratie uit die tijd. Het document dateert van januari 1941, tijdens de Duitse bezetting van Nederland. Amsterdam kende in deze periode een strikt gereguleerd marktsysteem.

Uit historisch onderzoek (o.a. Joods Monument) blijkt dat Willem Waas (geboren in 1888), die op het genoemde adres 3e Oosterparkstraat 103-I woonde, een Joodse marktkoopman was. In de loop van 1941 werden de maatregelen tegen Joodse burgers en ondernemers steeds nijpender; zo werden Joodse kooplieden later dat jaar verbannen van de reguliere markten. Deze brief toont een moment waarop de bureaucratische gang van zaken voor een individuele koopman nog "normaal" leek te verlopen, kort voordat de grootschalige uitsluiting en vervolging de Joodse gemeenschap in Amsterdam hard zou treffen. Willem Waas is in 1943 in Sobibor vermoord. M. de Leer W. Waas Gemeente Amsterdam Marktwezen