Handgeschreven brief (verzoekschrift). 9 februari 1942. S. Wolff. [Linksboven, stempel en schrift:]
No 10/3/46 M. 1942 11/2

[Rechtsboven:]
Vledder 9 Februari 42

[Geadresseerde:]
WelEdel Heer Directeur
van Marktweze

[Inlassing rechts:]
De Vries

[Aanhef:]
WelEdel Heer Directeur.

[Inhoud:]
Bij deze ben ik zoo vrij U te schryve het
geval over de ventvergunning die heb ik allang
in gelevert aan Maatschappelijk steun Marnixstraat
daar mijne vrouw mij geschreven heeft naar
de werk verruiming te Vledder hopen de ze
een onderzoek zult instellen of alles in orde
is ik heb ook een bewijs gekrege toen ik
hem in gelevert heeft nu wou ik gaarne ook
van U welEdel Heer weten ik ben al jaren ijs
venter en heb eenige jaren een standplaats
Weesperplein de laatste jaar was ik bij de
sierkan Nieuwe Looiersstraat in dienst
ik ben bij de zestig jaar en mijne vrouw
is zeer sukkely nu wou ik aan U
Directeur schrijven als ik mijn standplaats
vergunning van dese jaar terug mooge
krijgge Hopende van U een gunstig
antwoord te mogen ontvangen.

[Afsluiting:]
Met Hoog achtent
S Wolff
Werk Kamp Vledder Kamer G
te Vledder
Drenthen. * Schrijver en Toon: De brief is geschreven door S. Wolff, een ijscoman uit Amsterdam. De toon is uiterst beleefd en nederig ("WelEdel Heer", "zoo vrij U te schryve"), wat gebruikelijk was voor correspondentie met autoriteiten in die tijd, zeker voor iemand uit een lagere sociale klasse. Het taalgebruik vertoont diverse spelfouten en grammaticale imperfecties (bijv. "Marktweze", "sukkely", "krijgge"), wat wijst op een beperkte formele scholing.
* Kern van het verzoek: Wolff verzoekt om de teruggave van zijn ventvergunning voor het lopende jaar. Hij geeft aan dat hij deze heeft moeten inleveren bij de 'Maatschappelijke Steun' aan de Marnixstraat.
* Argumentatie: Hij voert aan dat hij al jarenlang ijsventer is met een vaste standplaats op het Weesperplein en dat hij onlangs nog in dienst was bij de bekende melkinrichting "De Sierkan". Hij noemt zijn gevorderde leeftijd (bijna 60 jaar) en de zwakke gezondheid van zijn vrouw ("zeer sukkely") als verzachtende omstandigheden.
* Administratieve context: De brief is voorzien van een dossiernummer en de naam "de Vries", vermoedelijk de behandelend ambtenaar bij de Dienst van het Marktwezen in Amsterdam. * Historische periode: De brief is geschreven in februari 1942, tijdens de Duitse bezetting van Nederland.
* De Joodse context: Hoewel het niet expliciet in de tekst staat, wijzen de naam S. Wolff, de lokatie 'Werkkamp Vledder' en de inlevering van de vergunning bij de Marnixstraat (waar het Bureau voor Maatschappelijke Steun voor Joden was gevestigd) er sterk op dat de schrijver Joods is.
* Werkkamp Vledder: Begin 1942 werden veel Joodse mannen uit Amsterdam in het kader van de 'Werkverruiming' (feitelijk dwangarbeid) naar werkkampen in Noord- en Oost-Nederland gestuurd. Vledder was een van deze kampen. Deze brief toont de wanhopige poging van een burger om zijn normale economische bestaan veilig te stellen terwijl de mazen van de Jodenvervolging zich om hem heen sluiten.
* Locaties: Het Weesperplein lag in het hart van de toenmalige Joodse buurt in Amsterdam. De "Sierkan" aan de Nieuwe Looiersstraat was een bekende Amsterdamse onderneming.
* Betekenis: Dit document is een aangrijpend voorbeeld van 'alledaagse' bureaucratie tijdens de Holocaust. Terwijl de schrijver zich zorgen maakt over zijn ijsvergunning en zijn zieke vrouw, bevindt hij zich in een systeem dat hem korte tijd later via kamp Westerbork naar de vernietigingskampen in het Oosten zou deporteren. S. Wolff Marktwezen