Getypte doorslag (doorschrijfexemplaar) van een officiële brief/circulaire met handgeschreven kanttekeningen.
Origineel
Getypte doorslag (doorschrijfexemplaar) van een officiële brief/circulaire met handgeschreven kanttekeningen. 7 april 1942. "De Directeur" (vermoedelijk van een gemeentelijke instantie in Amsterdam, zoals de Marktwezen of de Politie). [Handgeschreven in blauwpotlood, rechtsboven:]
Inspecteur
VD/HO.
[Handgeschreven in blauwpotlood, midden boven:]
Verzonden 7/4
[Getypte tekst:]
18/3/71 M. 7 April 1942.
Hiermede breng ik onder Uw aandacht, dat U tot nu toe in
gebreke is gebleven om de destijds aan U uitgereikte ventvergunning
te mijnen kantore in te leveren.
Ik geef U thans dringend in overweging hiervoor [onderstreept:] onverwijld
zorg te dragen.
Gezonden aan:
L.Barmhartigheid, Rapenburg 101 III De Directeur,
S.Beekman, Pinksterbloemstraat 23
J.Betel-Degen, Keizersstraat 25 II
G.Blog, Lepelstraat 26 III
W.Dreese, Tilanusstraat 37 III
J.Espinoza, Nieuwe Kerkstraat 57 hs
[Handgeschreven markering 'L' voor:] Fles, Pres.Brandstraat 26
Z.Glasbeek, Staalstraat 17 bhs
E.de Groot, Barndesteeg 15 I
M.Kat, Danie Theronstraat 13 I
L.van Kolm, Lepelstraat 85 III
J.Kornfeld, Nw.Amstelstraat 35 hs
I.Koster, Blasiusstraat 129 III
M.Krammer, Lepelstraat 32 hs
A.Nikkelsberg, Swammerdamstraat 66
D.Papegaai, Jodenbreestraat 40 III
A.Peereboom, Retiefstraat 46 III
J.Roodveld, Retiefstraat 95 hs
L.de Rosa, Albert Cuypstraat 225 Ia
I.Wins, Danie Theronstraat 2 III
M.Wijnschenk, Hofmeyrstraat 30 III * Inhoud: De brief is een dwingende sommatie aan 21 individuen om hun ventvergunning (toestemming om handel te drijven op straat) onmiddellijk in te leveren bij het kantoor van de directeur. Er wordt gesteld dat de ontvangers hierin al eerder "in gebreke" zijn gebleven.
* Doelgroep: De namen op de lijst (zoals Espinoza, Kornfeld, Papegaai, Wijnschenk) en de adressen (Rapenburg, Jodenbreestraat, Lepelstraat, Transvaalbuurt) duiden erop dat dit nagenoeg uitsluitend Joodse Amsterdammers betreft.
* Administratieve sporen: De handgeschreven aantekening "Verzonden 7/4" bevestigt dat de sommatie op die dag daadwerkelijk is uitgegaan. Er is een specifieke markering aangebracht bij de naam L. Fles, wat kan duiden op een latere actie of controle van dit specifieke dossier. Dit document stamt uit april 1942, een cruciale fase in de Duitse bezetting van Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog. Het is een direct bewijsstuk van de economische uitsluiting van de Joodse bevolking.
- Beroepsverboden: Sinds 1941 voerden de bezetter en de meewerkende Nederlandse bureaucratie steeds strengere maatregelen in om Joden uit het economische leven te weren. Voor veel Joodse Amsterdammers met een klein inkomen was 'venten' (straathandel met bijvoorbeeld fruit, textiel of bloemen) een primaire bron van bestaan.
- Systematische verarming: Door het intrekken van deze vergunningen werden deze gezinnen op slag van hun inkomen beroofd. Dit was een bewuste strategie om de Joodse gemeenschap te isoleren en te verarmen voordat de massale deportaties naar de concentratie- en vernietigingskampen begonnen (die in de zomer van 1942 startten).
- Lot van de geadresseerden: Een groot deel van de personen op deze lijst is later gedeporteerd en vermoord in Sobibor of Auschwitz. De administratieve precisie van deze brief contrasteert fel met de tragische menselijke gevolgen die eruit voortvloeiden: het verlies van werk, het verlies van bewegingsvrijheid en uiteindelijk het verlies van leven.