Administratieve kaart/notitie, waarschijnlijk van de Amsterdamse politie of een aanverwante overheidsinstantie tijdens de bezetting.
Origineel
Administratieve kaart/notitie, waarschijnlijk van de Amsterdamse politie of een aanverwante overheidsinstantie tijdens de bezetting. [Stempel linksboven]
BIJBLAD VAN:
M. No. 30/51/1 194.2
DOORGEZONDEN: 25/8.
[Rechtsboven]
911
[Hoofdtekst handgeschreven]
I. Mosconitser, pl 139 W. plein.
Th. Renz
moet rapport amb.
Naar Inr.
[Paraaf] 26/8 '42
Inr.
m.i. verbergen; zie
rapport Renz.
acc. [Paraaf] 2/9 '42
2-9-42
de Haan
[Linksonder]
Alg. Zaken-Model No. 14
14333-1000-7-'41-1727 * Identificatie: "I. Mosconitser" verwijst naar Isaac Mosconitser. Het adres "pl 139 W. plein" is Waterlooplein 139 in Amsterdam, destijds gelegen in de Joodse wijk.
* Functionarissen: Th. Renz was een beruchte inspecteur van het Bureau Joodsche Zaken van de Amsterdamse politie. De naam "de Haan" verwijst waarschijnlijk naar een hogere ambtenaar die akkoord ("acc.") gaf op de voorgestelde actie.
* Terminologie:
* "moet rapport amb.": Waarschijnlijk "moet rapporteren aan ambtenaar" of een verwijzing naar een ambtshalve rapport.
* "Naar Inr.": "Inr." staat zeer waarschijnlijk voor "Inrekenen" (arresteren).
* "m.i. verbergen": Dit kan gelezen worden als "mijns inziens verbergen", wat erop duidt dat de persoon ervan verdacht werd ondergedoken te zijn. Een alternatieve lezing in deze context is "verhoren", maar de spelling wijst sterker naar verbergen.
* Proces: Het document toont een administratief proces van opsporing en arrestatie. Op 25 augustus wordt het dossier doorgezonden, op 26 augustus volgt het advies tot inrekenen door Renz, en op 2 september wordt dit door De Haan geaccordeerd. Dit document is een beklemmend bewijsstuk van de bureaucratische efficiëntie waarmee de Jodenvervolging in Amsterdam in 1942 werd uitgevoerd. Isaac Mosconitser, de man over wie deze kaart gaat, was een Joodse Amsterdammer. Uit historische bronnen (zoals Joods Monument) blijkt dat hij inderdaad is opgepakt. Hij werd gedeporteerd en is op 30 september 1942 vermoord in Auschwitz.
De kaart illustreert de directe betrokkenheid van de Nederlandse politie (met name het Bureau Joodsche Zaken onder leiding van figuren als Renz) bij het opsporen en 'inrekenen' van Joodse burgers ten behoeve van de Duitse bezetter. I. Mosconitser Th. Renz de Haan. Politie