Archiefdocument
Origineel
[Handgeschreven, rechtsboven:]
Verzonden 2/12 H. Muller
[Getypt:]
HB.
46a/1/56 M.
2 December 1942.
het Centraal Verkoopkantoor
van Mosselen,
te
BERGEN OP ZOOM.
Ik heb de eer U te berichten, dat in de week van 22 tot en met 28 November 1942 werden aangevoerd 2254 balen mosselen, volgens onderstaande specificatie.
Aan mijn dienst werd door de Combinatie Lammers-Van Zanten afgedragen:
2254 x ƒ 0,25 : ƒ 563,50
af: voor bemoeiingen van mijn dienst:
2254 x ƒ 0,10: ” 225,40
ƒ 338,10
Het laatstgenoemde bedrag zal eerstdaags op Uw postrekening no.261192 worden overgeschreven.
De Directeur,
wnd.
Specificatie:
| datum afdracht: | datum aanvoer: | |||
|---|---|---|---|---|
| 23-11-1942 | 584 balen | ƒ 146,- | Wieringerboot | 21-11-1942. |
| 23-11-1942 | 200 " | " 50,- | Spoor | 21-11-1942. |
| 27-11-1942. | 668 " | " 167,- | Harlingerboot | 25-11-1942. |
| 27-11-1942. | 614 " | " 153,50 | Wieringerboot | 24-11-1942. |
| 27-11-1942. | 188 " | " 47,- | Spoor | 25-11-1942. |
| ----- | ---------- | |||
| 2254 " | ƒ 563,50 | |||
| ==== | ========== |
= 1127 ton van 100 kg.
--- Dit document is een financiële afrekening betreffende de aanvoer en verhandeling van mosselen in de laatste week van november 1942. De belangrijkste punten zijn:
- Handelsvolume: Er is in totaal 2254 balen mosselen aangevoerd. Uit de berekening onderaan blijkt dat één baal gelijk staat aan 50 kg, aangezien 2254 balen worden gelijkgesteld aan 1127 "ton van 100 kg" (totaal 112.700 kg).
- Financiële structuur: Er wordt een bedrag van ƒ 0,25 per baal afgedragen door de "Combinatie Lammers-Van Zanten". Hiervan houdt de uitvoerende dienst ƒ 0,10 per baal in als vergoeding voor "bemoeiingen" (administratieve of toezichthoudende kosten), waarna het netto restant (ƒ 0,15 per baal, totaal ƒ 338,10) wordt overgemaakt naar het Centraal Verkoopkantoor.
- Logistiek: De mosselen worden aangevoerd via verschillende wegen: per schip ("Wieringerboot" en "Harlingerboot") en via het spoor. Dit wijst op een brede herkomst, waarschijnlijk uit de Waddenzee (Wieringen, Harlingen) voor de markt in Bergen op Zoom.
--- Het document dateert uit december 1942, midden in de Tweede Wereldoorlog tijdens de Duitse bezetting van Nederland. In deze periode was de economie strak gereguleerd door de bezetter.
- Centraal Verkoopkantoor: Tijdens de oorlog werden veel handelsproducten, waaronder vis en schelpdieren, gecentraliseerd om de distributie en prijzen te controleren. Het "Centraal Verkoopkantoor van Mosselen" in Bergen op Zoom fungeerde als het centrale punt voor de afwikkeling van de mosselhandel.
- Bergen op Zoom: De stad was vanouds een belangrijk centrum voor de handel in mosselen en oesters, vaak als tussenstation tussen de kweekgronden in Zeeland en het Noorden, en de afzetmarkten (ook in België en Duitsland).
- Schaars transport: De vermelding van transport per spoor en specifieke boten illustreert de logistieke uitdagingen in oorlogstijd, waarbij transportmiddelen vaak gevorderd waren of beperkt beschikbaar door brandstoftekorten.
- Terminologie: De term "ton van 100 kg" is interessant; hoewel een ton gewoonlijk 1000 kg is, werd in de visserij en handel soms de term 'ton' gebruikt voor een eenheid van 100 kg (ook wel een quintal genoemd), wat hier expliciet wordt genoteerd om verwarring te voorkomen. H. Muller