Ambtelijke brief / concept-begeleidingsschrijven. 13 Maart 1942. VD/HG. Extra (handgeschreven)

46A/4/11 H.
13 Maart 1942.

Concept 2e Uitvoeringsbesluit
van het Visscherijbesluit 1941. den Heer Wethouder
voor de Levensmiddelen,
A l h i e r .
-------------

        In bijlage dezes heb ik de eer U een afschrift te doen toekomen van een brief van den Directeur van de Nederlandsche Visscherijcentrale d.d. 11 dezer met als bijlage een Concept 2e Uitvoeringsbesluit van het Visscherijbesluit 1941. Een en ander regelt den aanvoer van aal en zoetwatervisch van de primaire afslagen via de grossiers naar de Amsterdamsche Vischmarkt (de verdeeling), terwijl hierbij tevens een regeling wordt getroffen voor de gerookte aal en paling.
        Ik merk hierbij op, dat dit Concept slechts regelt

/dat de den aanvoer der visch naar Amsterdam, doch verdere uitvoering
(het Reglement op de verdeeling) blijkbaar daarbij nog niet is
behandeld.
Wat het onderhavige Concept betreft, moge ik op het
volgende wijzen.
Uit het in artikel 3 bepaalde blijkt, dat het aanvoeren en afleveren van zoetwatervisch alsmede gerookte aal en paling slechts is toegestaan aan groothandelaren in zoetwatervisch, respectievelijk aan rookers van aal en paling. Met de door mij in de vergadering van 24 Februari jl. tegenover de vertegenwoordigers der Visscherijcentrale geuite bezwaren tegen inschakeling van den groothandel is derhalve door genoemde Centrale geen rekening gehouden voor zoover althans uit het Concept valt af te leiden.
Indien de Centrale op het standpunt blijft staan, dat de groothandel moet ingeschakeld blijven, dan acht ik het beslist noodzakelijk, dat de voor Amsterdam bestemde visch (speciaal aal en paling) op de belangrijke primaire veilingen door vanwege de Gemeente aan te stellen deskundigen uit den vischhandel van de betreffende groothandelaren in ontvangst wordt genomen. Alle daaruit voortvloeiende kosten zullen op een of andere wijze op dezen groothandel moeten worden verhaald, bijvoorbeeld door het vaststellen van een hooger percentage, dan thans aan inzenders van zoetwatervisch door den Gemeentelijken Afslag voor de verdeeling in rekening wordt gebracht. * Inhoud: De brief bespreekt een conceptbesluit van de ‘Nederlandsche Visscherijcentrale’ over de logistieke keten van zoetwatervis (voornamelijk aal en paling) naar Amsterdam. Er is een duidelijk conflict over de rol van de groothandel. De schrijver van de brief (waarschijnlijk een hoge ambtenaar van de sector Markten of Voedselvoorziening) heeft bezwaren tegen de verplichte inschakeling van de groothandel.
* Kernpunt: Als de groothandel toch behouden blijft, adviseert de schrijver dat de gemeente Amsterdam eigen deskundigen moet aanstellen om de vis direct bij de eerste veilingen (primaire afslagen) in ontvangst te nemen om controle te houden op de kwaliteit en kwantiteit.
* Financieel: De kosten voor deze gemeentelijke controle moeten worden verhaald op de groothandelaars door middel van een verhoogde afdracht (percentage).
* Taalgebruik: Formeel-ambtelijk Nederlands met de destijds gebruikelijke spelling ("visch", "dezen", "alhier"). * Periode: Maart 1942, midden in de Tweede Wereldoorlog tijdens de Duitse bezetting van Nederland.
* Voedselvoorziening: In deze periode was er sprake van een strikt gereguleerde distributie-economie. De overheid probeerde grip te krijgen op alle voedselstromen om de zwarte handel tegen te gaan en de bevoorrading (onder toezicht van de bezetter) te stroomlijnen.
* Visscherijbesluit 1941: Dit was onderdeel van een reeks maatregelen om de visserijsector onder centraal beheer te stellen. De 'Nederlandsche Visscherijcentrale' was het orgaan dat deze regels uitvoerde.
* Lokale politiek: De "Wethouder voor de Levensmiddelen" in Amsterdam (destijds een cruciale post) moest manoeuvreren tussen de centrale richtlijnen van de landelijke organisatie en de lokale belangen van de Amsterdamse markt en bevolking. De brief toont de ambtelijke weerstand of kritische houding ten opzichte van de landelijke besluitvorming.