Getypte brief (doorslag), bladzijde 2. 20 mei 1942. Bladzijde 2 van brief No.46A/4/29 M. d.d. 20 Mei 1942 aan den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen van den Gemeente Adviseur voor voedings- en distributieaangelegenheden en den Directeur van het Marktwezen.

betrokken, op de markten plaats innemen.

          Wat de contrôle op de aankomst van de kooplieden op de markten en den verkoop en aflevering van hun visch aldaar betreft kunnen de ondergeteekenden U mededeelen, dat deze als volgt zal geschieden.
          Het marktpersoneel zal hiervoor worden ingeschakeld. Op elke markt zal de aldaar dienstdoende marktambtenaar op- nemen met welke hoeveelheden visch de kooplieden aankomen; deze opnamen zullen achteraf worden gecontroleerd met de gegevens betreffende de verdeeling op de Vischmarkt; verder zullen de marktambtenaren, in samenwerking met het personeel van den Centralen Crisis Contrôle Dienst (thans bestaande uit 6 man, welk aantal zeer waarschijnlijk binnenkort belangrijk zal worden uitgebreid) en van de Prijsbeheersching bij den verkoop der visch aan het publiek regelmatig toezicht houden.
          Bovenstaande regeling, met de uitvoering waarvan dagelijks eenige uren zijn gemoeid, zal met het bestaande marktpersoneel kunnen worden uitgevoerd. Wanneer de verdeel- lingswerkzaamheden zouden worden uitgebreid, doordat de zee- visch daarin wordt opgenomen, zullen wij U bijtijds een voorstel doen toekomen, waarin zal worden vermeld, welke maatregelen ten aanzien van de contrôle dan nog eventueel moeten worden genomen. -

4. Ventverbod.

          Gelet op de bepalingen van het Tweede Uitvoerings- besluit lijkt ons vooralsnog een ventverbod voor visch voor de geheele stad niet noodzakelijk. Het is naar onze meening voldoende, wanneer door den Burgemeester in het Besluit in- zake het aanwijzen van de verkoopsplaatsen wordt bepaald, dat de verkoop en aflevering van visch, anders dan op deze ver- koopsplaatsen, verboden is. Hieromtrent zullen wij zoo spoedig mogelijk het noodige overleg plegen met Uwe afdeeling.

De Gemeente Adviseur voor                                        De Directeur van
voedings- en distributie-                                           het Marktwezen,
aangelegenheden, * Taalgebruik: Het document hanteert de toenmalige officiële spelling (bijv. "visch", "contrôle", "geheele", "ondergeteekenden"). De toon is strikt zakelijk en ambtelijk.
* Inhoud: De brief beschrijft hoe de controle op de visaanvoer en -verkoop op de markten moet worden aangescherpt. Er wordt een systeem voorgesteld waarbij marktambtenaren de binnengebrachte hoeveelheden registreren en deze gegevens kruisen met de centrale gegevens van de Vischmarkt. Dit dient om illegale handel of prijsopdrijving te voorkomen.
* Samenwerking: Er wordt melding gemaakt van samenwerking tussen gemeentelijke diensten en rijksdiensten zoals de CCD (Centralen Crisis Contrôle Dienst) en de dienst Prijsbeheersching.
* Regulering: Het "Ventverbod" (punt 4) is een specifiek onderdeel. De ambtenaren adviseren tegen een algemeen verbod, mits de verkoop strikt beperkt wordt tot officieel aangewezen verkoopplaatsen. Dit geeft de overheid meer grip op de distributie. Dit document stamt uit mei 1942, een periode waarin de Duitse bezetting van Nederland zich verhardde. De voedselsituatie werd steeds nijpender, wat leidde tot een uitgebreid systeem van distributie, bonkaarten en strikte overheidscontrole op alle handelswaar. De CCD was een beruchte instantie die toezag op de naleving van deze regels en de strijd aanbond met de zwarte markt.

De brief illustreert de bureaucratische inspanningen van het gemeentebestuur om de schaarse middelen (in dit geval vis) zo gecontroleerd mogelijk bij de bevolking te krijgen. Het onderscheid tussen "zeevisch" en andere vis suggereert dat de aanvoer van zeevis op dat moment wellicht stagneerde of extra regulering behoefde, waarschijnlijk vanwege de beperkingen die de bezetter oplegde aan de visserij op de Noordzee.