Archief 745
Inventaris 745-380
Pagina 145
Dossier 100
Jaar 1942
Stadsarchief

Brief (doorslag/kopie, pagina 2).

3 juli 1942. Van: De Directeur van het Marktwezen. Aan: De Wethouder voor de Levensmiddelen.

Origineel

Brief (doorslag/kopie, pagina 2). 3 juli 1942. De Directeur van het Marktwezen. De Wethouder voor de Levensmiddelen. Bladzijde 2 van brief No.464/4/45 M. d.d. 3 Juli 1942 aan
den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen van den Directeur
van het Marktwezen.


Indien men echter het standpunt wil innemen, dat op
de verdeellijsten alleen die personen mogen voorkomen, die
in de basisjaren 1939 en 1940 bij voortduring en uitsluitend
het beroep van vischhandelaar hebben uitgeoefend en die ook
thans nog uitsluitend dit beroep uitoefenen, dan lijkt het
mij, mede in verband met de in uitvoering zijnde organisatie
van het bedrijfsleven (onder andere de instelling van vak-
groepen voor "visch", waarbij voor zoover mij bekend ook een
scheiding tusschen groot- en kleinhandel zal worden doorge-
voerd), gewenscht om deze aangelegenheid principieel bij de
Nederlandsche Visserijcentrale aanhangig te maken. Indien
dit standpunt in Den Haag zou worden aanvaard, dan staat het
wel vast, dat vele kooplieden van de Verdeelingslijsten
moeten worden geschrapt.
Ik moge U derhalve beleefd in overweging geven om
deze aangelegenheid onder overlegging van de onderhavige
adressen, voor te leggen aan den Directeur der Nederlandsche
Visscherijcentrale.
In verband met het bovenstaande leg ik in bijlage
dezes een lijst over van vischhandelaren, die tevens in het
bezit zijn van een kooperskaart der Centrale Markt.

                                      De Directeur, In deze brief adviseert de Directeur van het Marktwezen de Wethouder voor de Levensmiddelen over het aanscherpen van de criteria voor visvhandelaren om op de zogenaamde 'verdeellijsten' (distributielijsten) te blijven staan.

De kern van het voorstel is om enkel die handelaren toe te laten die in de 'basisjaren' 1939 en 1940 reeds exclusief en onafgebroken in de vishandel werkzaam waren, en dat nu nog steeds zijn. De directeur merkt op dat als dit strikte criterium wordt gehanteerd, een groot aantal handelaren van de lijsten geschrapt zal moeten worden. Hij stelt voor om deze principiële kwestie voor te leggen aan de Nederlandsche Visserijcentrale in Den Haag, mede vanwege de lopende herstructurering van het bedrijfsleven (de vorming van vakgroepen en de scheiding tussen groot- en detailhandel). Dit document stamt uit juli 1942, tijdens de Duitse bezetting van Nederland. De context is die van een schaarste-economie waarbij de distributie van levensmiddelen strikt gereguleerd werd door de overheid.

  1. Distributiesysteem: De "verdeellijsten" bepaalden wie recht had op de toewijzing van schaarse goederen (in dit geval vis) om deze verder te verkopen.
  2. Organisatie van het Bedrijfsleven: De brief refereert aan de "organisatie van het bedrijfsleven" en de "instelling van vakgroepen". Dit was onderdeel van de door de bezetter opgelegde Gleichschaltung (gelijkschakeling), waarbij het Nederlandse bedrijfsleven werd gereorganiseerd naar corporatistische leest (onder de Organisatie-Commissie voor het Bedrijfsleven, ook wel de Commissie-Woltersom genoemd).
  3. Nederlandsche Visserijcentrale: Dit was het centrale orgaan dat tijdens de bezetting de controle en distributie binnen de visserijsector beheerde.
  4. Uitsluiting: Het hanteren van zeer strikte toelatingseisen voor beroepsgroepen was in deze periode vaak een methode om het aantal actieve handelaren te beperken wegens schaarste, maar het kon ook dienen als bureaucratisch instrument voor de uitsluiting van specifieke groepen (zoals Joodse handelaren, hoewel dat in dit specifieke fragment niet expliciet wordt genoemd).

Samenvatting

In deze brief adviseert de Directeur van het Marktwezen de Wethouder voor de Levensmiddelen over het aanscherpen van de criteria voor visvhandelaren om op de zogenaamde 'verdeellijsten' (distributielijsten) te blijven staan.

De kern van het voorstel is om enkel die handelaren toe te laten die in de 'basisjaren' 1939 en 1940 reeds exclusief en onafgebroken in de vishandel werkzaam waren, en dat nu nog steeds zijn. De directeur merkt op dat als dit strikte criterium wordt gehanteerd, een groot aantal handelaren van de lijsten geschrapt zal moeten worden. Hij stelt voor om deze principiële kwestie voor te leggen aan de Nederlandsche Visserijcentrale in Den Haag, mede vanwege de lopende herstructurering van het bedrijfsleven (de vorming van vakgroepen en de scheiding tussen groot- en detailhandel).

Historische Context

Dit document stamt uit juli 1942, tijdens de Duitse bezetting van Nederland. De context is die van een schaarste-economie waarbij de distributie van levensmiddelen strikt gereguleerd werd door de overheid.

  1. Distributiesysteem: De "verdeellijsten" bepaalden wie recht had op de toewijzing van schaarse goederen (in dit geval vis) om deze verder te verkopen.
  2. Organisatie van het Bedrijfsleven: De brief refereert aan de "organisatie van het bedrijfsleven" en de "instelling van vakgroepen". Dit was onderdeel van de door de bezetter opgelegde Gleichschaltung (gelijkschakeling), waarbij het Nederlandse bedrijfsleven werd gereorganiseerd naar corporatistische leest (onder de Organisatie-Commissie voor het Bedrijfsleven, ook wel de Commissie-Woltersom genoemd).
  3. Nederlandsche Visserijcentrale: Dit was het centrale orgaan dat tijdens de bezetting de controle en distributie binnen de visserijsector beheerde.
  4. Uitsluiting: Het hanteren van zeer strikte toelatingseisen voor beroepsgroepen was in deze periode vaak een methode om het aantal actieve handelaren te beperken wegens schaarste, maar het kon ook dienen als bureaucratisch instrument voor de uitsluiting van specifieke groepen (zoals Joodse handelaren, hoewel dat in dit specifieke fragment niet expliciet wordt genoemd).

Kooplieden in dit dossier 100

A. Brandt Waterlooplein kooper (winkelier)
A. Brandt Waterlooplein kooper (winkelier)
A.Th.Waalberg, Kinkerstr. 60/62 Waterlooplein kooper winkelier
A.Th.Waalberg, Kinkerstr.60/62 Waterlooplein kooper winkelier
B. Soort Waterlooplein ongeknipt
B. Soort Waterlooplein ƒ 0,11 p.kg
B extra Waterlooplein ƒ 0,15 p.kg
Weduwe Roemer Waterlooplein kooper (winkelier)
Weduwe Roemer Waterlooplein kooper (winkelier)
Brasem (blei), meun, sneep en winde boven ½ kg Barbeel en kroeskarper Waterlooplein 0,41
dhr. Dinkgreve (voorzitter) Waterlooplein 0,30
C.Mooijer & Zonen
E.J.F. Weise Waterlooplein kooper winkelier
E.J.F. Weise Waterlooplein kooper winkelier
E. Schalm Waterlooplein kooper winkelier
E. Schalm Waterlooplein kooper winkelier
Gebr.Böhne
Gebr.Smit
Gestripte kabeljauw Waterlooplein 0,65
M. Sicma Waterlooplein 0,75
M. Sicma Waterlooplein 0,40
M. Sicma Waterlooplein 0,55
Gestripte wijting Waterlooplein 0,65
Alle 100 kooplieden →

Gerelateerde Documenten 6