Getypte brief op officieel briefpapier. 13 november 1942. NEDERLANDSCHE VISSCHERIJCENTRALE

AFD. Garnalen
BETREFFENDE aflevering garnalen
BERICHT OP SCHRIJVEN VAN [blanco]
No. [blanco]
BIJ ANTWOORD VERMELDEN:
No. 3739, WVr/JM
BIJLAGEN [blanco] STUKS, T.W.: [blanco]

den Heer Directeur van den Dienst
van Het Marktwezen Amsterdam
Jan van Galenstraat 14,
AMSTERDAM

ter attentie van den
Heer ter Haar.

'S-GRAVENHAGE, 13 November 1942
2e ADELHEIDSTRAAT 300

[Paars stempel:] № 467/4/94 M. 1942 14/11
[Handgeschreven paraaf in blauwe inkt]

Naar aanleiding van ons onderhoud op 11 dezer deelen wij U mede, dat thans ten aanzien van de Volendammer venters, welke buiten Amsterdam met garnalen venten, nader is bepaald, dat dagelijks voor zoover de aanvoer dit toelaat, ten hoogste 50 litten garnalen ter beschikking zullen worden gesteld van den Cooperatieven Vischafslag te Volendam, welke voor verdeeling onder de daarvoor in aanmerking komende venters zal zorgdragen. Het overblijvende zal wat de combinatie Rooseman, Mooyer Puul, N.Veerman, Gebr. de Jonge, Sijmensbergen, Fa. Joh. Sterk, L.Stroek, Haasnoot en Fuik Tuyp betreft voor 100% aan den Gem. Vischafslag te Amsterdam moeten worden afgeleverd, terwijl de Fa. J.Tuyp en M.A.Kolster 30% van hun handelsgarnalen aan hun vaste afnemers buiten Amsterdam mogen afleveren.

Een lijst van de venters, die te Volendam garnalen toegewezen krijgen zullen wij U nog ter kennisneming toezenden om te voorkomen, dat eventueel, zoowel te Volendam als te Amsterdam een toewijzing wordt verstrekt.

NEDERLANDSCHE VISSCHERIJCENTRALE
AFDEELING GARNALEN
[Handgeschreven handtekening/paraaf]

[Onderaan links, handgeschreven in potlood:]
40
52
59
64
73
80
83

[Voetnoot:]
2e ADELHEIDSTRAAT 300, 'S-GRAVENHAGE, POSTGIROREKENING 245271, TELEGRAMADRES: NEDVISCEN, TELEFOON 720080, INTERCOMM. XX
VOOR AFDEELING DISTRIBUTIE TELEFOON 722641
(A) 23440 - '42 - K 983 Deze brief is een formeel besluit van de Nederlandsche Visscherijcentrale (NVC) over de distributie van garnalen vanuit Volendam. De kern van het besluit is de regulering van de handel door Volendammer venters en vishandelaren:

1. Beperking voor venters: Er wordt een maximum van 50 "litten" (een traditionele maat voor garnalen, circa 3 kg per lit) per dag vastgesteld voor de lokale verkoop via de coöperatieve afslag in Volendam.
2. Verplichte aanvoer naar Amsterdam: De meeste grote garnalenvissers en -handelaren (met name genoemd zoals Rooseman, Veerman, etc.) worden verplicht hun volledige vangst (100%) naar de Gemeentelijke Vischafslag in Amsterdam te brengen.
3. Uitzonderingen: De firma's J. Tuyp en M.A. Kolster krijgen een ontheffing om 30% van hun handelsgarnalen aan vaste klanten buiten Amsterdam te leveren.
4. Controle: Er wordt een lijst van gemachtigde venters opgesteld om dubbele toewijzingen en illegale handel (zwarte markt) te voorkomen.

De brief is typerend voor de strakke bureaucratische controle op de voedselvoorziening tijdens de oorlogsjaren. De brief dateert uit november 1942, midden in de Duitse bezetting van Nederland. De Nederlandsche Visscherijcentrale was een door de bezetter ingesteld orgaan (onderdeel van de distributieorganisatie) dat tot doel had de gehele visketen te controleren. Dit was nodig vanwege de toenemende voedselschaarste en om te zorgen dat een aanzienlijk deel van de vangst naar Duitsland kon worden geëxporteerd of naar de grote steden werd gedirigeerd voor gecontroleerde distributie.

De genoemde namen (Tuyp, Veerman, Stroek) zijn nog steeds prominente vissersfamilies in Volendam. De maatregel weerspiegelt de strijd tussen lokale belangen (de venters die van oudsher hun vis langs de deuren verkochten) en de centrale distributiedrang van de overheid in Amsterdam. De "litten" waarnaar verwezen wordt, herinnert aan de traditionele wijze waarop garnalen werden gemeten voordat de metrische standaardisatie volledig was doorgevoerd in de kleinschalige handel.