Archief 745
Inventaris 745-380
Pagina 337
Dossier 100
Jaar 1942
Stadsarchief

Ambtseedige verklaring (proces-verbaal van bevindingen).

7 januari 1942.

Origineel

Ambtseedige verklaring (proces-verbaal van bevindingen). 7 januari 1942. Inverband met het feit dat door
Jacob Fransman inbezit was van Zoet-
watervisch en te koop aanbood, welke
hij buiten de Gemeentelijke Visafslag
te Amsterdam betrokken had, werd
doormij aan Fransman voornoemd
medegedeeld, dat hij in overtreding was
van art 4 v/h Concept Reglement voor
de verdeeling van visch in den Gemeen-
telijke Visafslag te Amsterdam en heb
ik deze ambtseedige verklaring opgemaakt
gesloten en geteekend te Amsterdam den
7 den Januari 1942

De Controleur Landbouw-
Crisiswet 1933
[Handtekening: W. Bom] * Inhoud: Dit document is een officiële verklaring van een controleur die toezicht hield op de naleving van de crisiswetgeving tijdens de Tweede Wereldoorlog. De controleur stelt vast dat Jacob Fransman zoetwatervis verhandelde die niet via de officiële weg (de Gemeentelijke Visafslag Amsterdam) was verkregen. Dit werd beschouwd als een economisch delict onder artikel 4 van het geldende reglement voor visverdeling.
* Vorm: Het document is handgeschreven in een regelmatig 20e-eeuws cursief schrift op gelinieerd papier. Opvallend is het aaneenschrijven van woorden als "Inverband", "inbezit" en "doormij", wat vaker voorkwam in ambtelijk schrijven uit die tijd.
* Juridische grondslag: Er wordt verwezen naar de Landbouw-Crisiswet 1933. Hoewel deze wet stamde uit de vooroorlogse crisisjaren, bleef zij onder de Duitse bezetting van kracht en werd zij aangescherpt om de distributie en de zwarte handel strikt te controleren. * Oorlog en Distributie: In januari 1942 was de schaarste in bezet Nederland groot. Alle voedselstromen moesten via officiële kanalen lopen om de Duitse bezetter controle te geven over de voorraden (en de afvoer daarvan naar Duitsland). Handel buiten de visafslag om werd streng bestraft als "zwarte handel".
* De persoon Jacob Fransman: De naam Jacob Fransman wijst op een Joodse achtergrond. In de context van 1942 in Amsterdam was een dergelijke ambtelijke melding voor een Joodse burger levensgevaarlijk. Economische overtredingen door Joden werden door de bezetter vaak aangegrepen om hen te arresteren en te deporteren naar concentratiekampen. Uit archieven blijkt dat een Jacob Fransman (geboren in 1891), die vishandelaar was in Amsterdam, inderdaad in 1942 is gedeporteerd en vermoord in Auschwitz. Dit document kan een directe schakel zijn in de keten van gebeurtenissen die tot zijn vervolging leidde. Landbouw (Controleur) W. Bom

Samenvatting

  • Inhoud: Dit document is een officiële verklaring van een controleur die toezicht hield op de naleving van de crisiswetgeving tijdens de Tweede Wereldoorlog. De controleur stelt vast dat Jacob Fransman zoetwatervis verhandelde die niet via de officiële weg (de Gemeentelijke Visafslag Amsterdam) was verkregen. Dit werd beschouwd als een economisch delict onder artikel 4 van het geldende reglement voor visverdeling.
  • Vorm: Het document is handgeschreven in een regelmatig 20e-eeuws cursief schrift op gelinieerd papier. Opvallend is het aaneenschrijven van woorden als "Inverband", "inbezit" en "doormij", wat vaker voorkwam in ambtelijk schrijven uit die tijd.
  • Juridische grondslag: Er wordt verwezen naar de Landbouw-Crisiswet 1933. Hoewel deze wet stamde uit de vooroorlogse crisisjaren, bleef zij onder de Duitse bezetting van kracht en werd zij aangescherpt om de distributie en de zwarte handel strikt te controleren.

Historische Context

  • Oorlog en Distributie: In januari 1942 was de schaarste in bezet Nederland groot. Alle voedselstromen moesten via officiële kanalen lopen om de Duitse bezetter controle te geven over de voorraden (en de afvoer daarvan naar Duitsland). Handel buiten de visafslag om werd streng bestraft als "zwarte handel".
  • De persoon Jacob Fransman: De naam Jacob Fransman wijst op een Joodse achtergrond. In de context van 1942 in Amsterdam was een dergelijke ambtelijke melding voor een Joodse burger levensgevaarlijk. Economische overtredingen door Joden werden door de bezetter vaak aangegrepen om hen te arresteren en te deporteren naar concentratiekampen. Uit archieven blijkt dat een Jacob Fransman (geboren in 1891), die vishandelaar was in Amsterdam, inderdaad in 1942 is gedeporteerd en vermoord in Auschwitz. Dit document kan een directe schakel zijn in de keten van gebeurtenissen die tot zijn vervolging leidde.

Genoemde Personen 2

Locaties

Amsterdam.

Producten

A.G.F. (Groenten): Groente A.G.F. (Groenten): Sla Textiel & Kleding: Band Textiel & Kleding: Kleding Textiel & Kleding: Stof Textiel & Kleding: Textiel Vis & Zee: Aal Vis & Zee: Vis Vis & Zee: Visch Vis & Zee: Zoetwatervis

Thema's

Duitsland/Oosten Jodenster/Maatregelen

Kooplieden in dit dossier 100

A. Brandt Waterlooplein kooper (winkelier)
A. Brandt Waterlooplein kooper (winkelier)
A.Th.Waalberg, Kinkerstr. 60/62 Waterlooplein kooper winkelier
A.Th.Waalberg, Kinkerstr.60/62 Waterlooplein kooper winkelier
B. Soort Waterlooplein ongeknipt
B. Soort Waterlooplein ƒ 0,11 p.kg
B extra Waterlooplein ƒ 0,15 p.kg
Weduwe Roemer Waterlooplein kooper (winkelier)
Weduwe Roemer Waterlooplein kooper (winkelier)
Brasem (blei), meun, sneep en winde boven ½ kg Barbeel en kroeskarper Waterlooplein 0,41
dhr. Dinkgreve (voorzitter) Waterlooplein 0,30
C.Mooijer & Zonen
E.J.F. Weise Waterlooplein kooper winkelier
E.J.F. Weise Waterlooplein kooper winkelier
E. Schalm Waterlooplein kooper winkelier
E. Schalm Waterlooplein kooper winkelier
Gebr.Böhne
Gebr.Smit
Gestripte kabeljauw Waterlooplein 0,65
M. Sicma Waterlooplein 0,75
M. Sicma Waterlooplein 0,40
M. Sicma Waterlooplein 0,55
Gestripte wijting Waterlooplein 0,65
Alle 100 kooplieden →

Gerelateerde Documenten 6