Getypt afschrift van een brief. 17 maart 1942. W. Honing, Nassaustraat 17, Bussum. Waarschijnlijk de Nederlandsche Visscherijcentrale (gezien het stempel/ondertekening onderaan). AFSCHRIFT.

Bussum 17 Maart 1942.

Geachte Heeren!

Zooals U weet, betrok ik mijn visch van de afslag te Amsterdam dat was ongeveer 30 à 40 pond snoekbaars per week, met 40 pond kleine voorn, dat voor mijn zaak niet geschikt is.
Zoodoende ben ik in overtreding geweest, en heb wat visch buiten de afslag omgekocht. Daarvoor ben ik beboet met f 40,- en geen visch meer betrokken van October af. Nu wilde ik U vragen, wanneer of ik nu weer visch van de Amsterdamsche afslag kan betrekken. Zou ik dan een dubbele toewijzing kunnen krijgen, daar ik toch van die 80 pond visch met een zaak niet kan bestaan. Of geeft U mij een toewijzing, dat ik van de Firma Hansen te Enkhuizen een 400 à 500 pond kan betrekken, dat voor een zaak toch niets te veel is.

Gaarne zag ik een gunstig bericht tegemoet

Hoogachtend,

w.g. W. Honing
voor eensluidend afschrift
Nassaustraat 17, Bussum

NEDERLANDSCHE VISSCHERICENTRALE,
[Handtekening]
[Stempel: Directeur]

Ruy In deze brief verzoekt W. Honing, een vishandelaar uit Bussum, om de herstelde en verhoogde toewijzing van visleveranties. Hij geeft ruiterlijk toe dat hij in het verleden de regels heeft overtreden door vis buiten de officiële afslag (de zwarte markt) om te kopen. Hij rechtvaardigt dit door te stellen dat de officiële toewijzing (voornamelijk snoekbaars en ongeschikte kleine voorn) kwantitatief en kwalitatief onvoldoende was om zijn zaak rendabel te houden.

Nadat hij hiervoor beboet is en zijn leveringen sinds oktober 1941 zijn stopgezet, vraagt hij nu om een nieuwe start. Hij stelt twee opties voor: ofwel een verdubbeling van zijn eerdere quotum bij de Amsterdamse afslag, ofwel een aanzienlijk grotere toewijzing (400 tot 500 pond) via een firma in Enkhuizen. Zijn argumentatie is puur economisch: van de kleine hoeveelheden die hem legaal werden gegund, kon hij niet leven ("niet kan bestaan"). De brief dateert uit maart 1942, midden in de Duitse bezetting van Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog. De handel in levensmiddelen, waaronder vis, was in deze periode streng gereguleerd via een systeem van toewijzingen en distributiebonnen om schaarste te beheersen en de Duitse oorlogsmachine te voeden.

De Nederlandsche Visscherijcentrale (NVC) was de instantie die namens de bezetter toezicht hield op de visserijsector en de distributie van vis. Overtredingen van de distributievoorschriften werden zwaar gestraft als economische delicten. De brief illustreert de precaire positie van kleine middenstanders tijdens de oorlog: zij zaten gevangen tussen de strikte, vaak ontoereikende legale quota en de verleiding van de illegale handel om hun broodwinning veilig te stellen. De genoemde 40 gulden boete was voor die tijd een aanzienlijk bedrag. De overstap naar leveringen uit Enkhuizen (IJsselmeervisserij) was een logisch alternatief voor de Amsterdamse afslag voor een handelaar in het Gooi. W. Honing