Handgeschreven ambtelijke notitie / memo. (In de linkermarge, in rood geschreven:)
Verslag 10-9-'42 – vergadering
behandelen.

(Hoofdtekst:)
Gerookte aal aan [doorgehaald: R...]
Rookersbedrijven. Volgens
kleinhandel wordt deze
hoeveelheid aan alg. voorr.
onttrokken en dus ook aan
hun handel. Zij derven
daardoor winst welke
blijkbaar komt in de zakken
van anderen en wel de grossiers.
In Volendam is een regeling
getroffen waarbij deze bestaat
[doorgehaald: wordt] toestaat dat de
Volendammer visschers zelf
toewijzing hebben op den
afslag, dien tengevolge
de winst op de voor de
bedoelde bedrijven gerookte
aal incasseeren. Kleinhandel
Amsterdam vraagt regeling
waarbij hun winst op bedoelde
aal ten goede komt.

(Linksonder, gescheiden door een lijn:)
derving winstmarge
kleinhandel zal
door Hammes worden
besproken met Dir.
N.V.C. d.d. 19/9 '42.

(Rechtsonder, in rood:)
Spoed!
14-9-'42
[paraaf] Dit document is een ambtelijke werknotitie die een knelpunt in de visdistributie tijdens de Duitse bezetting blootlegt. De centrale kwestie is de verdeling van de winstmarges op gerookte aal.

• Het probleem: De kleinhandel (winkeliers) klaagt dat de voorraad gerookte aal rechtstreeks naar de rokerijen gaat. Hierdoor wordt de reguliere detailhandel overgeslagen, waardoor zij inkomsten mislopen. Volgens de notitie vloeit de winst nu naar de grossiers (groothandelaren).
• De Volendamse casus: Er wordt verwezen naar een uitzonderingspositie of specifieke regeling in Volendam. Daar mogen de vissers direct op de afslag over de vis beschikken, waardoor zij zelf de winst op de gerookte aal kunnen innen.
• De eis: De Amsterdamse kleinhandel eist een vergelijkbare regeling om hun winstmarge veilig te stellen.

• Besluitvorming: De kwestie is urgent ("Spoed!"). Een zekere heer Hammes wordt belast met het bespreken van deze "derving winstmarge" met de directeur van de N.V.C. De notitie stamt uit september 1942, een periode waarin de Nederlandse economie volledig in het teken stond van de Duitse bezettingsmacht en het distributiestelsel.

• N.V.C.: Dit refereert waarschijnlijk aan het Nederlandsche Voedselcommissariaat (onderdeel van het Departement van Landbouw en Visscherij). Dit orgaan hield toezicht op de voedselvoorziening, prijzen en distributie.

• Schaarste en Regulering: Omdat veel voedsel naar Duitsland werd afgevoerd of schaars was, werden de kleinste details van winstmarges en toewijzingen (zoals die voor aal) strikt door de bureauvratie geregeld om zwarte handel te voorkomen en de eigen middenstand (voor zover loyaal of nuttig geacht) te steunen.
• Hammes: Waarschijnlijk betreft dit een ambtenaar werkzaam bij het Rijksbureau voor de Voedselvoorziening of een aan aanverwant orgaan. De verwijzing naar het verslag van 10 september duidt op een lopende beleidskwestie.