Officieel afschrift van een circulaire/brief van het Departement van Binnenlandsche Zaken. 11 mei 1943. De Secretaris-Generaal van het Departement van Binnenlandsche Zaken (K.J. Frederiks). De "Heeren Burgemeesters". No. 209 A.Z. 1943 / 1167 L.M. 1943 AFSCHRIFT

DEPARTEMENT VAN BINNENLANDSCHE ZAKEN
Nr. 2238 Afd. A.S.C.
Betreffende: adresseering dienstcorrespondentie. [handgeschreven: Markthu.]

No. 1/20/1 .... 1943 4/6

's-Gravenhage, 11 Mei 1943.

Ik heb de eer U mede te deelen, dat in de „Lijst van post-adressen voor Gemeentebesturen” de volgende wijzigingen dienen te worden aangebracht:

Doorhalen:
in kolom 1 in kolom 2
Jaarsveld Lopik
Willige Langerak Lopik

Wijzigen:
Ooststellingwerf Oosterwolde Fr.

De Secretaris-Generaal van het
Departement van Binnenlandsche Zaken,
FREDERIKS.

Voor eensluidend afschrift,
de Gemeentesecretaris,
J. F. FRANKEN.

Aan
Heeren Burgemeesters.

Stadsdrukkerij Amsterdam 11515-5-43-160 Dit document is een administratieve mededeling aan burgemeesters betreffende wijzigingen in de officiële lijst van postadressen voor gemeentebesturen. De kern van het document betreft:
1. Gemeentelijke herindeling: De vermelding dat Jaarsveld en Willige Langerak doorgehaald moeten worden ten gunste van Lopik, getuigt van de opheffing van deze kleine gemeenten. Op 1 januari 1943 werden Jaarsveld en Willige Langerak inderdaad bij de gemeente Lopik gevoegd. Dit document dient om de postbezorging aan de nieuwe situatie aan te passen.
2. Verduidelijking adres: De wijziging voor Ooststellingwerf naar "Oosterwolde Fr." specificeert dat correspondentie voor deze gemeente gericht moet worden aan de hoofdplaats Oosterwolde (Friesland).
3. Autoriteit: Het document is ondertekend door K.J. Frederiks, de Secretaris-Generaal van Binnenlandsche Zaken tijdens de bezettingsjaren. Het is gelegaliseerd ("voor eensluidend afschrift") door een gemeentesecretaris, J.F. Franken. Het document dateert van mei 1943, midden in de Tweede Wereldoorlog. Administratief gezien was dit een periode waarin de Duitse bezetter streefde naar efficiëntie en centralisatie, wat leidde tot diverse gemeentelijke herindelingen en fusies (zoals hier getoond met Lopik).

Karel Johannes Frederiks, wiens naam onderaan prijkt, was een prominente figuur tijdens de bezetting. Als Secretaris-Generaal koos hij voor een politiek van "aanblijven om erger te voorkomen". Hij probeerde de Nederlandse overheidsorganisatie draaiende te houden onder toezicht van de Duitsers, terwijl hij achter de schermen soms probeerde bepaalde groepen te beschermen (zoals de 'Barneveld-groep' van prominente Joden).

Het document illustreert hoe de ambtelijke molen, ondanks de oorlog en de ingrijpende maatschappelijke veranderingen, onverstoorbaar doorwerkte aan details zoals postadressering en administratieve precisie. De drukkerijcode onderaan suggereert een massale verspreiding onder alle Nederlandse burgemeesters. J.F. Franken K.J. Frederiks