Extract uit het Boek der Besluiten van de Burgemeester van Amsterdam. 30 december 1943. No 8a/82/3 M. 1943 [stempel]
No. 31/37 L.M. 1943.
Straf ambtenaren Marktwezen

E x t r a c t
uit het Boek der Besluiten
van den Burgemeester van Amsterdam

Donderdag, 30 December 1943

Op voorstel van den Wethouder voor de Levensmiddelen, Wasch- en schoonmaak-, bad- en zweminrichtingen wordt het volgende besluit genomen:

De Burgemeester van Amsterdam,
Gezien het rapport van den Directeur van het Marktwezen d.d. 16 November 1943 No. 8a/82/2 M., waaruit blijkt, dat de controleurs bij het Marktwezen J.H. Nieuwenhuys (No. 90) en J. Vis (No. 56) zich hebben misdragen, doordat zij hebben uitgelokt, dat zij groente ten geschenke kregen, terwijl laatstgenoemde groente op de markt heeft gekocht, terwijl dit nadrukkelijk aan het personeel verboden is;

Gezien het advies van den Wethouder voor de Arbeidszaken d.d. 10 December 1943 No. 1884 Arbz.;

Gelet op de bepalingen van de Achtste Verordening van den Rijkscommissaris voor het bezette Nederlandsche gebied betreffende bijzondere maatregelen op administratiefrechtelijk gebied (Verordeningenblad voor het bezette Nederlandsche gebied, Stuk 33, No. 152; Gemeenteblad 1941, afdeeling 4, volgno. 517):

B e s l u i t :

de controleurs bij het Marktwezen J.H. Nieuwenhuys (No. 90) en J. Vis (No. 56) op grond van bovenstaande misdraging te straffen met drie dagen schorsing met gemis van salaris gedurende den tijd dier schorsing.

Afschrift van dit besluit zal worden gegeven aan de afdeelingen Levensmiddelen, Wasch- en schoonmaak-, bad- en zweminrichtingen (4 stuks) en Arbeidszaken (2 stuks).

Hi.
Voor eensluidend extract,
de Gemeentesecretaris,
(get.) J. FRANKEN

[Handgeschreven toevoegingen onderaan:]
Gezien bij
W. Van Duinhoven [handtekening]
21/6 [in rood potlood]
Aan bedrijfschef zenden ter uitvoering besluit
is geschied 15/1-44
Srs Dit document betreft een officiële tuchtmaatregel tegen twee marktcontroleurs in Amsterdam tijdens de Tweede Wereldoorlog. De ambtenaren J.H. Nieuwenhuys en J. Vis worden gestraft voor integriteitsschendingen:
1. Omkoping/Gunstbetoon: Ze hebben handelaren ertoe bewogen ("uitgelokt") om hen gratis groenten te geven.
2. Overtreding van dienstvoorschriften: J. Vis heeft bovendien zelf groente gekocht op de markt, wat voor marktpersoneel strikt verboden was om belangenverstrengeling te voorkomen.

De straf is relatief licht: een schorsing van drie dagen zonder behoud van salaris. Opvallend is de bureaucratische nauwkeurigheid waarmee dit besluit is vastgelegd en gecommuniceerd tussen verschillende afdelingen (Levensmiddelen en Arbeidszaken). De handgeschreven notitie onderaan bevestigt dat de uitvoering van de straf in januari 1944 is afgehandeld. Het document dateert uit december 1943, een periode van extreme schaarste en distributie in bezet Nederland. Voedsel was op de bon en de zwarte handel tierde welig. In deze context was de rol van controleurs bij het Marktwezen cruciaal; corruptie door ambtenaren die belast waren met het toezicht op de voedselvoorraad werd daarom hoog opgenomen, althans administratief.

De burgemeester van Amsterdam in deze periode was Edward Voûte, die door de Duitse bezetter was aangesteld. Het document verwijst expliciet naar de "Achtste Verordening van den Rijkscommissaris" (Arthur Seyss-Inquart), wat de juridische inbedding van het gemeentelijk apparaat binnen het nationaalsocialistische bezettingsbestuur illustreert. Het toont hoe de dagelijkse stadsorganisatie onder Duitse supervisie bleef doorfunctioneren, inclusief de strikte handhaving van ambtenarentucht.