Doorslag van een officiële brief/lijst (rekening houdend met de typemachine-doorslagkwaliteit).
Origineel
Doorslag van een officiële brief/lijst (rekening houdend met de typemachine-doorslagkwaliteit). 7 april 1942. [Handgeschreven linksboven:] map inlevering v.v.
[Handgeschreven middenboven:] [Onleesbaar paraaf/handtekening] /
[Rechtsboven getypt:] VD/HG.
18/5/71 H. [tab] 7 April 1942.
Hiermede breng ik onder Uw aandacht, dat U tot nu toe in gebreke is gebleven om de destijds aan U uitgereikte vaatvergunning te mijnen kantore in te leveren.
Ik geef U thans dringend in overweging hiervoor onverwijld zorg te dragen.
Gezonden aan: [tab] De Directeur,
L. Barmhartigheid, Rapenburg 101 III
S. Beekman, Pinksterbloemstraat 23
J. Betel-Degen, Keizersstraat 25 II
G. Blog, Lepelstraat 26 III
W. Dreese, Tilanusstraat 37 III
J. Espinoza, Nieuwe Kerkstraat 57 hs
J. Fles, Pres. Brandstraat 26
Z. Glasbeek, Staalstraat 17 bhs
E. de Groot, Barndesteeg 15 I
M. Kat, Danie Theronstraat 13 I
L. van Kolm, Lepelstraat 85 III
J. Kornfeld, Nw. Amstelstraat 35 hs
I. Koster, Blasiusstraat 129 III
M. Krammer, Lepelstraat 32 hs
A. Nikkelsberg, Swammerdamstraat 66
D. Papegaai, Jodenbreestraat 40 III [Handgeschreven lijn naar aantekening:]
A. Peereboom, Retiefstraat 46 III
J. Roodveld, Retiefstraat 95 hs
L. de Rosa, Albert Cuypstraat 225 Ia
I. Wins, Danie Theronstraat 2 III
M. Wijnschenk, Hofmeyrstraat 30 III
[Handgeschreven aantekening rechtsonder:]
Zie 18/3/71 van echtg.:
P. in gevangenis; vergunning
in zijn bezit; na ontslag
zal v.v. worden ingeleverd. * Inhoud: De directeur van een niet nader genoemde instantie sommeert 21 personen om hun "vaatvergunning" in te leveren. De term "vaatvergunning" kan duiden op een vergunning voor het vervoer van vaten of vloeistoffen, maar in de context van 1942 en de specifieke namenlijst is het waarschijnlijker een administratieve term voor een specifieke handelsvergunning die aan Joodse burgers werd onttrokken.
* Doelgroep: De lijst bevat namen en adressen die geconcentreerd zijn in de toenmalige Amsterdamse Jodenbuurt (Jodenbreestraat, Rapenburg, Lepelstraat) en de Transvaalbuurt (Retiefstraat, Danie Theronstraat). Veel van de genoemde namen zijn van Joodse origine.
* Handgeschreven toevoeging: De opmerking bij D. Papegaai is cruciaal. Het geeft aan dat hij op dat moment in de gevangenis zat en zijn vergunning bij zich had, waardoor zijn echtgenote deze niet kon inleveren. De afkorting "v.v." in de laatste regel van de aantekening staat waarschijnlijk voor "vaatvergunning".
* Toon: De tekst is zakelijk maar dwingend ("in gebreke is gebleven", "dringend", "onverwijld"), wat typerend is voor de bureaucratische uitvoering van de bezettingsmaatregelen. Dit document stamt uit april 1942, een periode waarin de Duitse bezetter de druk op de Joodse bevolking in Nederland drastisch opvoerde. Kort hierna, in mei 1942, werd de Jodenster ingevoerd en in de zomer van 1942 begonnen de grootschalige deportaties.
Het intrekken van vergunningen was een beproefde methode om Joodse burgers uit het economische en openbare leven te weren. Door hen te dwingen hun werkvergunningen of andere licenties in te leveren, werd hun de mogelijkheid ontnomen om in hun eigen levensonderhoud te voorzien. Dergelijke administratieve lijsten werden vaak opgesteld in samenwerking met of onder druk van de Joodsche Raad of gemeentelijke instanties die door de bezetter werden gecontroleerd. De namen op deze lijst komen voor in de archieven van de Holocaust; veel van de hier genoemde personen zijn later gedeporteerd en vermoord in vernietigingskampen.