Getypte pagina uit een verslag of besluitvormingslijst (pagina 12). -12-

die voor Rüstungsbedrijven rooken. Half April zal deze aan-
gelegenheid definitief worden geregeld. Er blijven dan even-
wel nog een 8-tal rookers over, die geen eigen rookerij be-
zitten, doch hun aal bij collega's laten rooken. Moeten deze
in den versche-vischhandel worden ingeschakeld? Na langdurige
discussie besluit de Commissie deze menschen niet in den
versche-vischhandel op te nemen. Zij hebben nog nimmer met
versche visch gehandeld en hebben daarvan zelfs geen verstand
Er wordt bovendien gewezen op de 200 haringhandelaren, waar
ook niets voor gedaan kan worden. Wanneer den rookers wordt
tegemoetgekomen, zal dit zeker consequenties hebben. Het ge-
heele rookersvraagstuk moet wachten totdat de Nederlandsche
Visscherij Centrale een besluit heeft genomen ten aanzien van
het rooken voor de Rüstungsbedrijven. Daarna kan onder oogen
worden gezien of de overblijvende rookers meer aal zal worden
toegewezen. Hierna worden de toewijzingen van enkele indivi-
dueele rookers, in verband met verzoeken van hen, bekeken.

G.J.Hendriks Jr.
heeft inderdaad vroeger, voor 1940, naast zijn rookersbedrijf
ook met versche visch gehandeld.
Kan kiezen tusschen zijn toewijzing als rooker, of volledig
ingeschakeld te worden als versche-vischhandelaar en mag dan
niet meer rooken.
2 toewijzingen aal.
1 toewijzing zoetwatervisch
1 toewijzing zeevisch.
2 kistjes ongepelde garnalen.
Hendriks op 7 April jl bij Inspecteur geweest en wil zijn
toewijzing als rooker houden

Jac.Haan heeft 1 toew.aal. )
J.C.Haan " " ) rookers; moeder met 2 zoons.
P.C.Haan- " " )
Hoogenstein " 2 " )

vragen verhooging van toewijzingen. Zoons hebben moeder
veel bij den handel geholpen. Geen bezwaar verhooging toe-
wijzing. J.C.Haan en Jac. Haan van 1 op 2 toewijzingen.

J.P.K.Schoos, markt Lindengracht.
Zelfde geval als G.J.Hendriks Jr., ; ook kiezen tusschen
1 x zoetwatervisch
1 x aal of rooker blijven.
1 x zeevisch
2 kisten ongepelde garnalen.
Heeft gekozen bij Inspecteur: Geeft rookersbedrijf op en
kiest versche-vischhandel.

Indien het plan voor de Rüstung niet doorgaat, moeten de
toewijzingen van de rookers:
J.Blom, A.C.Boekelman, A. de Groot, M. de Groot, M.de Groot
Sr., G.J.Hendriks Sr., J.Hendriks, C.C.D.Huisman, J.J.Huisman,
Gebr. De Kort, A.v.d.Kruyf en Gebr.Sterkenburg niet worden
veranderd.

fa.Knapp, oudste palingrookerij van Amsterdam
opvoeren 2 kisten gepelde garnalen.

B. de Kort, Albert Cuypstraat.
Is één van de grootste rookers; geen bezwaar tegen verhooging
toewijzing van 3 op 4 versche aal.

M.M.Hieselaar Wilhelm en C.Onderstal; speciale garnalenven-
ters. Hebben thans resp. toewijzingen van 2 en 3 kisten onge-
pelde garnalen per beurt. Commissie geen bezwaar verhoogen
resp.op 3 en 4 kisten garnalen. Dit document biedt een inkijk in de strakke economische regulering tijdens de Duitse bezetting van Nederland. De kern van de tekst draait om de distributie van schaarse viswaren (aal, zoetwatervisch, zeevisch en garnalen) via een systeem van 'toewijzingen' (quota).

De belangrijkste punten uit de analyse:
1. Prioriteit voor de 'Rüstung': De visverwerking staat in dienst van de Duitse oorlogsindustrie (Rüstungsbetrijven). Er wordt gewacht op besluiten van de Nederlandsche Visscherij Centrale (NVC) over hoeveel vis er gerookt moet worden voor deze bedrijven voordat de rest van de markt (de 'individueele rookers') bediend kan worden.
2. Beroepskeuze onder dwang: Handelaren zoals G.J. Hendriks Jr. en J.P.K. Schoos worden gedwongen een definitieve keuze te maken tussen hun bedrijf als roker óf als handelaar in verse vis. Het combineren van beide activiteiten wordt door de commissie verboden om wildgroei en concurrentie met bestaande haringhandelaren te voorkomen.
3. Bureaucratische controle: De tekst toont een commissie die op individueel niveau beslist over de levensvatbaarheid van kleine ondernemers en familiebedrijven (zoals de familie Haan of firma Knapp). Toewijzingen worden per 'kistje' of per 'beurt' bepaald.
4. Lokale Amsterdamse context: De vermeldingen van de Lindengracht en de Albert Cuypstraat plaatsen deze administratieve handelingen direct in de Amsterdamse volksbuurten. Tijdens de Tweede Wereldoorlog kwam de gehele Nederlandse voedselvoorziening onder beheer van het Rijkscommissariaat te staan. Voor de visserijsector betekende dit dat de Nederlandsche Visscherij Centrale (NVC) de volledige controle kreeg over de vangst, verwerking en distributie.

De term "Rüstung" in het document verwijst naar de Rüstungsinspektion, het Duitse orgaan dat toezag op de productie ten behoeve van de Wehrmacht. Vis was een belangrijke bron van proteïne voor zowel de bezetter als de Nederlandse bevolking, maar de beste partijen en de verwerkingscapaciteit werden vaak opgeëist voor Duitse doeleinden (zoals de voedselvoorziening in oorlogsfabrieken).

Kleine zelfstandigen, zoals de palingrokers in dit document, moesten zich schikken naar de grillen van deze centraal geleide economie. Wie geen eigen rookfaciliteiten had of niet direct voor de bezetter werkte, liep het risico zijn vergunning of toewijzing te verliezen. Het document illustreert de overgang van een vrije markt naar een strak geleide distributie-economie waarin de overheid tot in de kleinste details (zoals twee kisten gepelde garnalen voor firma Knapp) het economisch leven bepaalde.